اخبار اقتصادی کلمبیا و جمهوری پاناما
اخبار و تحولات اقتصادی جمهوری کلمبیا و جمهوری پاناما در هفته دوم خرداد ماه 1405 مندرج در رسانهها و روزنامههای این کشور به شرح زیر ارائه میگردد:
احتمال افزایش دوباره قیمت بنزین در کلمبیا
دولت "گوستاوو پترو" در حال بررسی احتمال افزایش دوباره قیمت بنزین در ماه ژوئن است. "ادوین پالما"، وزیر معادن و انرژی کلمبیا، اعلام کرد که چندین عامل اقتصادی باعث شده دولت بار دیگر موضوع افزایش قیمت هر گالن بنزین را بررسی کند. به گفته او، هدف این است که تصمیمیگرفته شود که هم به نفع ثبات مالی دولت باشد و هم فشار زیادی به مردم وارد نکند. افزایش قیمت جهانی نفت و هزینه واردات سوخت از مهمترین عواملی هستند که دولت را تحتفشار قراردادهاند.
باوجوداینکه کلمبیا تولیدکننده نفت است، قیمت بنزین در این کشور بر اساس بازار جهانی تعیین میشود و علاوه بر آن، بخشی از بنزین مصرفی نیز وارداتی است، زیرا ظرفیت پالایش داخلی پاسخگوی تقاضا نیست. دولت سالها از طریق "صندوق تثبیت قیمت سوخت" بخشی از هزینه واقعی سوخت را یارانه میداده تا نوسانات جهانی مستقیماً بر مردم اثر نگذارد؛ اما این سیاست باعث ایجاد کسری مالی بزرگی شده و برآوردها نشان میدهد بدهی این صندوق از ۸۵ تریلیون پزو عبور کرده است؛ مسئلهای که دولت را ناچار کرده بهتدریج قیمت بنزین و تا حدی گازوئیل را افزایش دهد.
در حال حاضر قیمت نفت در بازار جهانی نزدیک به ۱۰۰ دلار در هر بشکه نوسان دارد و تنشهای خاورمیانه نیز باعث بیثباتی بیشتر بازار انرژی شده است. وزارت دارایی کلمبیا اکنون در حال بررسی این شرایط است تا مشخص کند آیا در ماه ژوئن افزایش جدیدی اعمال خواهد شد یا نه. از ابتدای سال ۲۰۲۶ تاکنون قیمت بنزین چند بار تغییر کرده است؛ در ژانویه ۹۰ پزو افزایش یافت، در فوریه و مارس هر بار ۵۰۰ پزو کاهش پیدا کرد و سپس در آوریل و مه دوباره به ترتیب ۳۷۵ و ۴۰۰ پزو افزایش داشت. مجموع این تغییرات تاکنون کاهش خالص ۱۳۵ پزو در هر گالن را نشان میدهد.
https://www.elespectador.com/economia/se-viene-una-nueva-alza-en-el-precio-de-la-gasolina-esto-dice-el-gobierno/
ویژگیهای رهبران سیاسی مورد نیاز کلمبیا از زبان کارآفرینان این کشور
یک هفته مانده به انتخابات ریاستجمهوری ۳۱ می، "بروس مکمستر"، رئیس انجمن ملی کارآفرینان کلمبیا "آندی"، درباره وضعیت سیاسی و انتخاباتی کشور اظهارنظر کرد و مجموعهای از ارزشها و ویژگیهایی را که به گفته او برای رهبری سیاسی ضروری است، برشمرد. او گفت رهبران آینده باید دارای روحیه فداکاری، اولویت دادن به منافع عمومیبر منافع فردی، نگاه ملی، آیندهنگری، مسئولیتپذیری، احترام به دیگران، پایبندی به دموکراسی، عشق به کلمبیا و مردمش، دوری از منافع شخصی، توانایی رهبری همه شهروندان، قدرت شنیدن دیدگاههای مختلف و تحمل انتقاد باشند. مکمستر تأکید کرد بسیاری از کلمبیاییها انتظار دارند چنین اصولی را در رهبران سیاسی ببینند؛ ارزشهایی که به گفته او در روزهای اخیر و حتی در دورههای گذشته کمتر مشاهدهشده است. همزمان، بخش خصوصی نیز از دولت آینده خواست برنامهای مشخص برای رشد اقتصادی کشور ارائه کند.
این اظهارات در روزهای پایانی رقابتهای انتخاباتی و در فضایی مطرح شد که بحثهای گستردهای درباره تضمین سلامت انتخابات، دخالت احتمالی مقامهای دولتی در سیاست و روند دموکراتیک کشور جریان دارد. مکمستر در پیام دیگری که ۱۵ مه در شبکه اجتماعی ایکس منتشر کرد، گفت روند برگزاری انتخابات از سوی نهادهای انتخاباتی بهصورت شفاف مدیریتشده، اما هشدار داد که انتخابات با تهدیدهای جدی دیگری روبهرو است. او از فشار و تهدید گروههای غیرقانونی برای وادار کردن مردم به حمایت از برخی نامزدها، دخالت نامناسب مقامهای دولتی به نفع یک نامزد، استفاده گسترده از منابع عمومی در کارزارهای انتخاباتی و همچنین تأمین مالی غیرقانونی کمپینها بهعنوان مهمترین خطرات نام برد. در همین حال، او از عملکرد اداره ثبتاحوال و نهاد برگزارکننده انتخابات نیز تقدیر کرد. طبق گزارشها، بیش از یکمیلیون و چهارصد هزار شهروند کلمبیایی مقیم خارج نیز واجد شرایط رأی دادن در انتخابات ریاستجمهوری هستند.
این مواضع پس از جنجال سیاسی بر سر دیدار اعضای شورای عالی اصناف و اتحادیههای اقتصادی کلمبیا با "ایوان سپدا"، سناتور شناختهشده این کشور، مطرح شد. این نشست با انتقاد برخی جریانهای سیاسی روبهرو شد، اما شورای عالی اصناف در بیانیهای اعلام کرد چنین دیدارهایی بخشی از سنت و رویه تاریخی این نهاد برای گفتوگو با نامزدها و بازیگران سیاسی مختلف است تا دیدگاههای آنان درباره اقتصاد، سرمایهگذاری، اشتغال، امنیت حقوقی و توسعه کسبوکار بررسی شود. این شورا تأکید کرد که این جلسات به معنای حمایت سیاسی از هیچ نامزد خاصی نیست و هدف آن کمک به بحث عمومی درباره چالشهای اقتصادی و اجتماعی کشور در دوره انتخابات است. این بحثها در فضایی از قطبیشدن شدید سیاسی در کلمبیا جریان دارد و بسیاری از نمایندگان بخش خصوصی نیز بر ضرورت گفتوگوی آزاد با همه جریانهای سیاسی تأکید کردهاند.
https://www.portafolio.co/negocios/empresas/a-una-semana-de-las-elecciones-los-empresarios-definen-el-perfil-de-los-lideres-politicos-que-necesita-el-pais-494669
افزایش قیمت گاز در کلمبیا
سازمان نظارت بر خدمات عمومیکلمبیا، هشدار داده که بازار گاز طبیعی این کشور با مشکلات جدی در تعیین قیمت روبهرو شده و این وضعیت بهطور مستقیم روی خانوارها و شرکتهای کوچک اثر گذاشته است. بررسی این نهاد که بر اساس دادههای بازار گاز و اطلاعات ۱۸ شرکت تولیدکننده بین سالهای ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۶ انجامشده، نشان میدهد قیمت گاز در کلمبیا بیشازحد به واردات و قیمتهای بینالمللی وابسته شده است. به گفته این سازمان، قیمت داخلی گاز در برخی موارد تا ۱۹۹ درصد بالاتر از شاخص جهانی "هنریهاب" بوده و در بسیاری از قراردادها هزینه واقعی تولید داخلی در تعیین قیمتها در نظر گرفته نمیشود.
این گزارش همچنین نشان میدهد که در بازار ثانویه گاز، قیمتها بهصورت مداوم از بازار اصلی بالاتر بودهاند؛ موضوعی که فشار بیشتری را بر مصرفکنندگان عادی وارد کرده است. در سال ۲۰۲۶ میانگین قیمت قراردادهای قابل قطع در بازار ثانویه به ۱۳٫۰۸ دلار برای "هر یکمیلیون واحد حرارتی بریتانیایی گاز" رسید، درحالیکه همین رقم در بازار اصلی ۸٫۰۶ دلار بود. قراردادهای ثابت نیز در بازار ثانویه ۱۰٫۷۳ دلار قیمت داشتند، در مقابل ۸٫۶۰ دلار در بازار اصلی. بر اساس این دادهها، مصرفکنندگان کوچک و تحت نظارت دولت در سال ۲۰۲۵ حدود ۴۸٫۹ درصد بیشتر از مصرفکنندگان بزرگ و آزاد هزینه پرداخت کردند؛ هرچند این اختلاف در سال ۲۰۲۶ به ۲۱٫۶ درصد کاهشیافته است.
مقامهای نظارتی اعلام کردهاند که روند قیمتگذاری، سهم شرکتهای بزرگ و وابستگی فزاینده به واردات را زیر نظر خواهند گرفت. در حال حاضر شرکت نفتی اکوپترول بیش از ۶۳ درصد تولید گاز کشور را در اختیار دارد و پسازآن هوکول و CNEOG قرار دارند. همچنین به کمیسیون تنظیم انرژی و گاز کلمبیا توصیهشده سازوکاری جدید برای تعیین قیمت گاز داخلی ایجاد کند تا قیمتها بر اساس هزینه واقعی تولید و سرمایهگذاری در کلمبیا تعیین شوند، نه صرفاً بر پایه شاخصهای خارجی. همزمان هشدار دادهشده که از دسامبر ۲۰۲۵ تعرفه گاز برای مصرفکنندگان افزایش خواهد یافت، زیرا واردات گاز باقیمتهای بالاتری انجام میشود.
https://www.semana.com/economia/macroeconomia/articulo/colombia-paga-gas-mas-caro-mientras-aumenta-dependencia-de-importaciones-pequenos-consumidores-pagan-489-mas/202618/
آمار نگرانکننده فدراسیون ملی بازرگانان کلمبیا از فشار بر فروشندگان
فدراسیون ملی بازرگانان کلمبیا (فنالکو)[2] هشدار داده که فروشگاههای محلی و بقالیهای محلهای در این کشور وارد مرحلهای بحرانی شدهاند. این فروشگاهها که سالها یکی از پایههای اصلی اقتصاد محلی و تأمینکننده بخش بزرگی از مواد غذایی خانوارها بودهاند، اکنون با کاهش مصرف مردم، افت سود و افزایش شدید هزینهها روبهرو هستند. طبق گزارش "فنال تینداس"[3]، بیش از ۵۰ درصد صاحبان مغازهها میگویند مشتریان نسبت به پایان سال ۲۰۲۵ قدرت خرید کمتری دارند و بسیاری از مردم به سمت برندهای ارزانتر و کالاهای جایگزین رفتهاند؛ مسئلهای که درآمد فروشگاهها را بهشدت تحتفشار قرار داده است.
این گزارش نشان میدهد حدود ۴۷ درصد فروشگاهها کاهش محسوس سودآوری را تجربه کردهاند و بسیاری فقط با اقدامات دفاعی و کاهش هزینهها توانستهاند سرپا بمانند. حدود ۱۶ درصد از مغازهها نیز در وضعیت بحرانی قرار دارند و احتمال ادامه فعالیتشان کمتر از سه ماه برآورد شده است. فنالکو تأکید میکند مشکل اصلی، رقابت فروشگاههای زنجیرهای ارزانقیمت نیست، بلکه افزایش هزینههای عملیاتی است. بیش از ۶۰ درصد مغازهداران مجبورند بیش از ۱۰ درصد درآمد ماهانه خود را صرف اجاره و خدمات عمومیکنند. از طرف دیگر، تأمینکنندگان نیز شرایط سختتری اعمال کردهاند؛ ازجمله درخواست پرداخت نقدی، کاهش مهلت پرداخت و تحمیل هزینههای مالی بیشتر که باعث کمبود نقدینگی در فروشگاهها شده است.
ناامنی در محلهها نیز به یکی دیگر از نگرانیهای اصلی بقالها تبدیلشده است. حدود ۶۴ درصد مغازهداران گفتهاند وضعیت امنیتی بدتر شده و بسیاری مجبور شدهاند برای محافظت از کسبوکارشان دوربین، دزدگیر یا حفاظ نصب کنند. برخی نیز ساعت کاری خود را کاهش دادهاند یا ارسال سفارش به بعضی مناطق را محدود کردهاند. باوجوداین مشکلات، فروشگاههای محلی همچنان مزیتهایی مثل نزدیکی به مشتری، اعتماد مردم و فروش خُرد را حفظ کردهاند؛ اما گزارش فنالکو هشدار میدهد ادامه فشار اقتصادی میتواند بقای هزاران بقال محلهای را تهدید کند.
https://www.semana.com/economia/macroeconomia/articulo/las-alarmantes-cifras-de-fenalco-que-ponen-a-temblar-a-miles-de-tenderos-en-colombia/202608/
نگرانی از کاهش ذخایر سدها و بحران انرژی در کلمبیا
کلمبیا خود را برای پدیده "النینیو" آماده میکند؛ پدیدهای که احتمال وقوع آن در سهماهه آینده به ۸۲ درصد رسیده و وزارت محیطزیست هشدار داده شدت آن میتواند از دورههای ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴ بیشتر باشد. در کشوری که بیش از ۷۰ درصد برق از نیروگاههای برقآبی تأمین میشود، سطح ذخایر سدها به مسئلهای حیاتی تبدیلشده است. طبق آخرین آمار تا ۲۵ مه، سطح آب سدها به ۶۶.۴۸ درصد ظرفیت رسیده که اندکی بالاتر از پایان آوریل است، اما همچنان باهدف ۸۰ درصدی تعیینشده برای پیش از تابستان فاصله دارد.
اپراتور سیستم انرژی کلمبیا، XM، اعلام کرده میزان ورودی آب به سدها در ماه مه تنها ۷۲.۲۶ درصد میانگین تاریخی بوده است. در همین حال، اختلافنظر میان دولت و تولیدکنندگان برق بر سر نحوه مقابله با النینیو شدت گرفته است. انجمن تولیدکنندگان برق خواستار روشن شدن فوری نیروگاههای حرارتی برای حفظ ذخایر آبی شده، اما دولت معتقد است این اقدام باعث افزایش هزینه برق برای شهروندان خواهد شد. بر اساس دادههای XM، در ماه آوریل حدود ۸۶.۷۵ درصد برق کشور از منابع تجدید پذیر تولیدشده که بخش عمده آن برقآبی بوده است. در بخش انرژی فسیلی نیز زغالسنگ و گاز بیشترین سهم را داشتهاند. مقامهای صنعت برق هشدار میدهند اگر از هماکنون مصرف آب سدها مدیریت نشود، هنگام اوجگیری النینیو کشور با کمبود ذخایر و فشار بیشتر بر شبکه برق مواجه خواهد شد.
https://www.elespectador.com/economia/colombia-se-prepara-para-el-fenomeno-de-el-nino-como-esta-el-nivel-de-los-embalses/
جام جهانی ۲۰۲۶ و رونق تجارت در کلمبیا
با نزدیک شدن جام جهانی فوتبال ۲۰۲۶، تأثیر این رویداد فقط به هیجان ورزشی محدود نشده و اقتصاد کلمبیا را هم تحت تأثیر قرار داده است. گزارشهای اقتصادی نشان میدهد فروش لوازم صوتی و تصویری، تلویزیون و تجهیزات رایانهای در سهماهه نخست سال ۲۰۲۶ بیش از ۳۴ درصد نسبت به سال قبل رشد کرده است. بانک بوگوتا اعلام کرد افزایش قدرت خرید خانوارها به دلیل رشد ۲۳ درصدی حداقل دستمزد و همچنین نزدیک شدن جام جهانی، از عوامل اصلی رشد ۱۳.۴ درصدی تجارت در ماه مارس بوده است. طبق بررسیها، در سالهای جام جهانی، فروش تجهیزات صوتی و تصویری و همچنین کالاهای فناوری معمولاً بیشتر از سالهای عادی افزایش پیدا میکند و امسال نیز پس از هشت سال، بازگشت کلمبیا به جام جهانی باعث شده خانوادهها برای تماشای مسابقات آماده شوند.
گزارشها همچنین نشان میدهد رستورانها، بارها، خدمات غذایی، فروش لباسهای ورزشی و حتی پلتفرمهای شرطبندی اینترنتی در دوران جام جهانی رونق بیشتری خواهند داشت. بانکلمبیا توضیح داد که افزایش تقاضا معمولاً چهار تا شش هفته پیش از آغاز مسابقات شروع میشود، در مرحله گروهی و یکهشتم نهایی به اوج میرسد و چند هفته بعد از فینال کاهش پیدا میکند. در دورههای قبلی جام جهانی، فروش سوپرمارکتها در آخر هفتههای مسابقات تا ۲۲ درصد افزایش داشته و فروش کالاهای رسمی ورزشی نیز حدود ۳۱ درصد رشد کرده است. همچنین تقویت ارزش پزوی کلمبیا در برابر دلار باعث شده واردات کالاهای ورزشی ارزانتر شود و به رونق بیشتر بازار کمک کند. درحالیکه جام جهانی هنوز آغاز نشده، اثر آن بر تجارت و بازار کلمبیا از همین حالا دیده میشود.
https://www.elespectador.com/economia/mundial-2026-como-impacta-en-la-economia-y-el-comercio-de-colombia-noticias-hoy/
نرخ بیکاری در کلمبیا در سطح ۸.۸ درصد باقی ماند
اداره ملی آمار کلمبیا "دانه" اعلام کرد نرخ بیکاری این کشور در آوریل ۲۰۲۶ به ۸.۸ درصد رسید؛ رقمیکه نسبت به مدت مشابه سال گذشته تغییری نداشته است. بااینحال، بازار کار کلمبیا در یک سال گذشته حدود ۷۰۱ هزار شغل جدید ایجاد کرده و میزان اشتغال و مشارکت اقتصادی افزایشیافته است. همچنین نرخ اشتغال غیررسمی در سطح ملی به ۵۴.۲ درصد کاهشیافته و شکاف بیکاری میان زنان و مردان نیز کمتر شده است. بر اساس این گزارش، بخشهای دولتی، آموزش، سلامت، ساختوساز و خدمات بیشترین نقش را در ایجاد اشتغال داشتند، درحالیکه بخش تجارت و تعمیر خودرو با کاهش فرصتهای شغلی روبهرو شد. نرخ بیکاری زنان ۱۰.۹ درصد و مردان ۷.۱ درصد ثبت شد. نرخ بیکاری جوانان نیز در بازه فوریه تا آوریل ۲۰۲۶ به ۱۶.۲ درصد رسید.
https://www.infobae.com/colombia/2026/05/29/el-desempleo-en-colombia-se-mantuvo-el-dane-reporto-para-abril-de-2026-una-tasa-del-88/
کاهش جزئی قیمت دلار در کلمبیا همزمان با نگرانیها درباره اقتصاد آمریکا
دلار در بازار کلمبیا روز جمعه ۲۹ مه ۲۰۲۶ را باقیمت ۳۶۴۵ پزو آغاز کرد که یک پزو کمتر از نرخ رسمی تعیینشده از سوی نهاد مالی این کشور بود. در ساعات ابتدایی معاملات، قیمت دلار نوسان محدودی میان ۳۶۴۱ تا ۳۶۵۱ پزو داشت و میانگین نرخ آن به ۳۶۴۷ پزو رسید. حجم معاملات نیز در آغاز روز به بیش از ۹۷ میلیون دلار رسید که نشاندهنده ادامه احتیاط معاملهگران در آستانه انتخابات ریاستجمهوری کلمبیا است. بازار ارز کلمبیا همزمان تحت تأثیر شرایط اقتصادی جهانی و تحولات آمریکا قرار دارد. کاهش جزئی شاخص جهانی دلار و انتشار گزارشهایی درباره افت رشد اقتصادی آمریکا باعث شده بازارها بااحتیاط بیشتری حرکت کنند. تحلیلگران معتقدند فضای سیاسی کلمبیا، نگرانیهای اقتصادی جهانی و نوسانات قیمت انرژی از مهمترین عواملی هستند که در روزهای اخیر بر رفتار دلار در کشور تأثیر گذاشتهاند.
https://www.semana.com/economia/macroeconomia/articulo/dolar-amanece-a-la-baja-pero-con-poco-movimiento-en-colombia-precio-oficial-del-29-de-mayo/202612/
[1] Nikkei
[2] Fenalco
[3] Fenaltiendas