اخبار اقتصادی قزاقستان - آکتائو
گزیده اخبار و تحولات اقتصادی قزاقستان - آکتائو در هفته سوم مهر ۱۴۰۵ مندرج در رسانههای این کشور به شرح زیر ارائه میگردد.
هدفگذاری قزاقستان برای تولید نفت درسال ۲۰۲۷
بر اساس اظهارات عظمت آمرین، معاون اول وزیر اقتصاد ملی قزاقستان در مجمع ملی، این کشور قصد دارد در سال ۲۰۲۷ حدود ۹۶ میلیون تن نفت تولید کند. اگرچه هدفگذاری اولیه برای سال جاری ۱۰۰.۵ میلیون تن بود، اما حجم واقعی تولید در سالهای جاری و آینده روی ۹۶ میلیون تن تنظیم شده با این حال، انتظار میرود تولید در سالهای بعد به ۹۹ تا ۱۰۰ میلیون تن افزایش یابد. همچنین در پیشنویس بودجه ملی ۲۰۲۷ تا ۲۰۲۹، قیمت پایه نفت ۷۰ دلار در هر بشکه مبنا قرار گرفته است.
آمارهای رسمی نشان میدهد تولید نفت قزاقستان در هشت ماه نخست سال ۲۰۲۶ با کاهشی ۸.۴ درصدی نسبت به سال قبل به ۶۱.۷ میلیون تن رسید. بر اساس گزارش اداره اطلاعات انرژی آمریکا (EIA)، میانگین تولید سوختهای مایع این کشور در سال ۲۰۲۶ حدود ۲.۰۹ میلیون بشکه در روز برآورد میشود که ۲.۸ درصد نسبت به سال ۲۰۲۵ کاهش دارد اما انتظار میرود در سال ۲۰۲۷ با رشدی ۵.۷ درصدی نسبت به سال قبل به ۲.۲۱ میلیون بشکه در روز برسد. مؤسسه اعتبارسنجی «مودیز» عواملی نظیر چالشهای در مسیر خطوط لوله انتقال، اختلالات در تأسیسات پالایشی همسایگان و حادثه آتشسوزی در میدان نفتی «تنگیز» را از دلایل اصلی افت موقت تولید در سال ۲۰۲۶ میداند.
https://www.trend.az/casia/kazakhstan/4226804.html
کاهش ۴ میلیون تنی در محمولههای نفتی پایانه دریایی CPC در سال ۲۰۲۶
بخش مطبوعاتی «کنسرسیوم خط لوله خزر» (CPC) اعلام کرد که صادرات نفت از طریق پایانه دریایی این کنسرسیوم از اول ژانویه تا ۲۵ سپتامبر ۲۰۲۶ به حدود ۵۰ میلیون تن رسیده است. این میزان نسبت به مدت مشابه سال قبل ۴ میلیون تن کاهش داشته و تعداد نفتکشهای بارگیریشده نیز از ۴۵۳ فروند به ۳۹۷ فروند رسیده است.
بر اساس اعلام شرکت، علت این کاهش حجم صادرات پیامدهای حادثه سال گذشته در سامانه مهار تکنقطهای (SPM)، کاهش تحویل نفت خام توسط شرکت «تنگیزشِورویل» در سه ماهه نخست، افزایش مدت هشدارهای خطرات امنیتی در منطقه نووروسیسک و شرایط نامساعد جوی برای بارگیری بوده است. کنسرسیوم خط لوله خزر (CPC) یک پروژه بینالمللی انتقال نفت است که با مشارکت روسیه، قزاقستان و شرکتهای بزرگ نفتی جهان اداره میشود. این خط لوله ۱۵۱۱ کیلومتری، نفت میادین بزرگ قزاقستان و تولیدکنندگان روسی را به پایانه دریایی «یوژنایا اوزِریِوکا» در نزدیکی نووروسیسک منتقل کرده و در نفتکشها بارگیری میکند.
https://www.trend.az/casia/kazakhstan/4229673.html
پیوستن شرکت ملی گاز قزاقستان به ابتکار جهانی کاهش انتشار متان
شرکت ملی گاز قزاقستان (QazaqGaz) با امضای تفاهمنامهای با برنامه محیط زیست سازمان ملل متحد (UNEP)، رسماً به طرح جهانی «مشارکت نفت و گاز متان 2.0» (OGMP 2.0) پیوست. این اقدام گامی مهم در راستای اجرای استراتژی اقلیمیشرکت، کاهش انتشار گاز متان و تعهد به اصول زیستمحیطی (ESG) محسوب میشود. در چارچوب این طرح، قزاقگاز توافقنامهای با شرکت نروژی Carbon Limits امضا کرده است تا بر پایش جامع، فهرستبرداری از منابع آلاینده و اجرای راهکارهای مؤثر برای کاهش گاز متان در تأسیسات خود تمرکز کند. چارچوب OGMP 2.0 تنها برنامه گزارشدهی و اندازهگیری بینالمللی در صنعت نفت و گاز است که بیش از ۱۴۰ شرکت بزرگ دنیا از جمله Shell ،BP ،Chevron و همچنین KazMunayGas قزاقستان در آن عضویت دارند.
شرکت ملی گاز قزاقستان، زیرساخت عظیم گازرسانی این کشور شامل حدود ۷۶ هزار کیلومتر خط لوله (نزدیک به ۲۰ هزار کیلومتر خط اصلی با ظرفیت سالانه ۲۶۷.۸ میلیارد متر مکعب و ۵۶ هزار کیلومتر شبکه توزیع) را بهرهبرداری میکند و پیوستن آن به این طرح، نقش مهمی در کاهش آلایندگیهای بخش نفت و گاز منطقه خواهد داشت.
https://www.trend.az/casia/kazakhstan/4229575.html
تصمیمگیری قزاقستان تا پایان سال درباره ظرفیت و مکان چهارمین پالایشگاه
بر اساس اعلام دفتر مطبوعاتی دولت قزاقستان، اولژاس بکتنوف، نخستوزیر این کشور، دستور داده است تا ارزیابی جامعی تکمیل شده و تصمیمگیری نهایی درباره ظرفیت بهینه، مکان، منبع تأمین خوراک و مدل اقتصادی احداث چهارمین پالایشگاه نفت قزاقستان تا پایان سال ۲۰۲۶ اتخاذ شود. به گفته وزارت انرژی، مطالعه امکانسنجی اولیه این پروژه بزرگمقیاس با ظرفیت پالایش تا ۱۰ میلیون تن در سال از می ۲۰۲۶ آغاز شده تا نیاز بلندمدت کشور را برطرف کند.
نخستوزیر قزاقستان با اشاره به ضرورت تأمین امنیت اقتصادی و ایجاد توجیه پذیری سرمایهگذاری در حوزه پالایش، بر آزادسازی بازار سوخت تاکید کرد؛ چرا که در حال حاضر قیمت بنزین و گازوئیل در قزاقستان نصف کشورهای همسایه است. همچنین به نهادهای ذیربط دستور داده شد تا با رصد دقیق پروژهها و افزایش عمق پالایش، از بروز تأخیر جلوگیری کرده و نیازهای رو بهرشد بازار داخلی را تأمین نمایند. در مجموع، قزاقستان برنامه دارد تا از طریق اجرای طرحهای توسعهای و احداث پالایشگاه چهارم، مجموع ظرفیت پالایش نفت خود را در بلندمدت به ۴۰ میلیون تن در سال برساند.
https://www.trend.az/casia/kazakhstan/4226956.html
پیشرفت ساخت کارخانه پلیاتیلن «سیلنو» (Silleno) در قزاقستان
شرکت ملی نفت و گاز قزاقستان (KazMunayGas) اعلام کرد که پیشرفت ساخت کارخانه مجتمع پتروشیمی و تولید پلیاتیلن «سیلنو» (Silleno) با ظرفیت ۱.۲۵ میلیون تن در سال در منطقه آتیرائو قزاقستان، از مرز ۳۹ درصد گذشته و طبق برنامه زمانبندی پیش میرود. در حال حاضر عملیات ساختوساز در بخشهای کلیدی از جمله واحدهای پیرولیز (تولید اتیلن)، پلیمریزاسیون و تأسیسات جانبی در حال اجراست. از اقدامات مهم انجامشده میتوان به پیشرفت ۷۳ درصدی پیریزی واحد پیرولیز، پیشرفت ۸۸ درصدی شمعکوبی و نصب برج تفکیک اتیلن به ارتفاع ۱۰۱.۸ متر اشاره کرد. بیش از ۵۰۰۰ نیروی انسانی و ۵۰۰ دستگاه ماشینآلات در این پروژه فعال هستند. این مجتمع پتروشیمیکه خوراک اصلی آن سالانه حدود ۱.۶ میلیون تن اتان خواهد بود، در منطقه ویژه اقتصادی پارک فناوری پتروشیمی در «کاراباتان» احداث میشود. اجرای پروژه از سال ۲۰۲۲ آغاز شده و تا سال ۲۰۲۹ ادامه خواهد داشت.
هدف از ساخت این کارخانه، کاهش وابستگی قزاقستان به واردات پلیاتیلن، توسعه صنایع تکمیلی نفت و گاز، اشتغالزایی و افزایش توان صادراتی کشور است. انتظار میرود این تأسیسات حدود ۱ درصد از کل تولید پلیاتیلن جهان را به خود اختصاص دهد و در زمره بزرگترین واحدهای پتروشیمی دنیا قرار گیرد.
https://www.trend.az/casia/kazakhstan/4229542.html
پیشبینی رشد ۱۰ درصدی ترانزیت کانتینری از طریق قزاقستان
بر اساس اعلام سازمان همکاری راهآهن (OSJD)، ترانزیت کانتینری ریلی از طریق قزاقستان با رشد سالانه ۶ تا ۱۰ درصد پیشبینی میشود و خدمات در مسیر بینالمللی ترانسخزر (TITR) میتواند رشد سالانه ۱۵ تا ۲۵ درصدی را تجربه کند. حجم حملونقل در مسیر ترانسخزر طی ۶ سال گذشته به ۷۷ هزار TEU رسیده که بخش ترانزیت با رشدی ۶ برابری، ۵۵ درصد از کل این حجم را به خود اختصاص داده است. همچنین در شش ماهه نخست سال ۲۰۲۶، میزان ترانزیت در این مسیر با ۳۰ درصد افزایش به ۲۶ هزار و ۶۰۰ TEU و کل ترانزیت کانتینری قزاقستان با ۱۰ درصد رشد به بیش از ۱.۴ میلیون TEU رسیده است.
توسعه زیرساختهای ریلی قزاقستان نقشی کلیدی در پشتیبانی از این رشد ایفا میکند. بهرهبرداری از خط آهن دوستیک-مویینتی ظرفیت این مسیر را پنج برابر کرده و پروژههای دیگری نظیر خطوط مویینتی-کیزیلژار و باختی-آیاغوز (جهت ایجاد سومین گذرگاه مرزی با چین) در حال احداث هستند. این اقدامات شبکه ریلی قزاقستان را در مسیرهای کلیدی از جمله چین-اروپا، چین-ترکیه (از طریق ترانسخزر)، چین-آسیای مرکزی و کریدور شمال-جنوب به روسیه و ایران تقویت میکند.
https://www.trend.az/casia/kazakhstan/4226679.html
رشد بیشتر حمل و نقل کانتینری در کریدور میانی
حجم حملونقل کانتینری از طریق «کریدور میانی» (Middle Corridor) طی هفت سال گذشته پنج برابر شده و انتظار میرود این روند صعودی همچنان ادامه یابد. مارات بیریمژان، رئیس دفتر نمایندگی صندوق سرمایه گذاری قزاقستان، در هفتمین مجمع سالانه تجاری خزر در نیویورک با اعلام این خبر، بر نقش کلیدی قزاقستان در این کریدور ترانزیتی و فرصتهای سرمایهگذاری در بخشهای لجستیک، تولید و مواد معدنی حیاتی تأکید کرد.
روابط تجاری و اقتصادی میان قزاقستان و آمریکا در حال گسترش است؛ بهطوریکه شرکتهای دو کشور در پایان سال گذشته قراردادهایی به ارزش ۱۷ میلیارد دلار در حوزه کریدورهای حملونقل، پتروشیمی، کشاورزی و معادن به امضا رساندند. توسعه این همکاریها نشاندهنده جذابیت روزافزون مسیرهای ترانزیتی منطقه خزر برای سرمایهگذاران بینالمللی است.
https://www.trend.az/casia/kazakhstan/4227311.html
اعلام میزان ترانزیت در «کریدور میانی» طی هشت ماهه سال ۲۰۲۶
به گزارش شرکت راهآهن ملی قزاقستان (KTZ)، یرلان کویشیبایف، نایبرئیس این شرکت، در «مجمع بینالمللی سرمایهگذاری آذربایجان» در باکو اعلام کرد که در هشت ماه نخست سال ۲۰۲۶، میزان حملونقل کالا از طریق «مسیر حملونقل بینالمللی ترانسخزر» (TITR یا کریدور میانی) با رشد ۵۸ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل، به حدود ۴۴ هزار TEU رسیده است. کویشیبایف با تأکید بر نقش حیاتی این مسیر چندوجهی در اتصال آسیای مرکزی، قفقاز و اروپا، به اقدامات در دست اجرای KTZ و شرکا اشاره نمود. این اقدامات شامل توسعه زیرساختهای ریلی و بندری، نوسازی ناوگان، تعیین تعرفههای ثابت و دیجیتالیسازی فرآیندها جهت افزایش کارایی و پاسخگویی به تقاضای روزافزون منطقه است. وی همچنین تأسیس شرکت مشترک «Middle Corridor Multimodal » با همکاری راهآهنهای قزاقستان، آذربایجان، گرجستان و چین را گامیکلیدی در راستای ایجاد رویکرد عملیاتی یکپارچه، یکپارچهسازی زمانبندیها و ارائه خدمات واحد به مشتریان برشمرد.
https://www.trend.az/casia/kazakhstan/4228179.html
بندر آنتورپ بلژیک و بررسی مسیرهای جدیدی برای «کریدور میانی»
رومان واسیلنکو، سفیر قزاقستان در بلژیک، و ویم دیلن، مدیر توسعه بینالمللی بندر «آنتورپ-بروژ»، در دیداری درباره توسعه «مسیر حملونقل بینالمللی ترانسخزر» (کریدور میانی) و برقراری ارتباط مستقیم میان بندر آنتورپ و بنادر «آکتائو» و «کوریک» قزاقستان گفتگو کردند. حوزههای کلیدی این همکاری شامل لجستیک چندوجهی، فناوریهای هوشمند، مدیریت بندری، و استفاده از آنتورپ به عنوان قطب توزیع اروپایی برای صادرات قزاقستان — بهویژه محصولات پتروشیمی، فلزات و مواد اولیه حیاتی — اعلام شد و امضای یک سند همکاری چارچوبی نیز در دستور کار قرار گرفت.
استان آنتورپ با تولید ناخالص داخلی ۱۱۷.۸ میلیارد یورو در سال ۲۰۲۴ (معادل ۱۹ درصد از کل تولید ناخالص داخلی بلژیک)، یکی از قطبهای اصلی لجستیک، صنایع شیمیایی و پتروشیمی در اروپا است. شبکه تجاری VOKA در این منطقه حدود ۳۰۰ شرکت بزرگ از جمله شرکت های بزرگ نفتی و پتروشیمی نظیر ExxonMobil ،TotalEnergies ،INEOS و BASF را در بر میگیرد که زمینه مناسبی را برای اجرای پروژههای مشترک زیرساختی و انرژی میان قزاقستان و بلژیک فراهم میسازد.
https://www.trend.az/casia/kazakhstan/4228897.html
مذاکرات قزاقستان و گروه «رنوس» (Rhenus Group) درباره توسعه مسیر ترانسخزر
توکایف، رئیسجمهور قزاقستان، در جریان سفر رسمی خود به آلمان با توبیاس بارتز، رئیس هیئتمدیره گروه «رنوس» دیدار کرد. در این نشست، دو طرف درباره توسعه پروژههای زیرساختی مشترک و تبدیل قزاقستان به یکی از قطبهای اصلی لجستیک در سطح قاره گفتگو کردند. محور اصلی این گفتگوها بر توسعه «مسیر حملونقل بینالمللی ترانسخزر» متمرکز بود. توکایف خواستار همافزایی برای ایجاد مسیری رقابتی، مجهز به بنادر، پایانهها، خطوط ریلی و خدمات دیجیتال مدرن شد و از مشارکت گروه رنوس در احداث قطب حملونقل چندوجهی در بندر آکتائو استقبال کرد.
https://www.trend.az/casia/kazakhstan/4229248.html
افزایش هزینههای حملونقل کانتینری در دریای خزر
بر اساس گزارش آژانس آرگوس (Argus)، هزینههای حملونقل کانتینری در سراسر دریای خزر در ماه سپتامبر نسبت به اوت افزایش یافته است. بیثباتی در خاورمیانه و نگرانی ها درباره اختلال در تأمین کانتینر در مسیرهای جایگزین چین به اروپا، همراه با رشد شدید قیمت سوخت کشتیها (بانکر) در دریای خزر و دریای سیاه، از عوامل اصلی بالا رفتن تعرفههای حملونقل بوده است. در ماه سپتامبر، هزینه حمل یک کانتینر ۴۰ فوتی (40HC) از شیآن چین به بنادر آلات/آبشوران باکو به ۶۷۵۰ تا ۷۲۰۰ دلار افزایش یافت، در حالی که نرخ تحویل به بنادر ترکیهای آمبارلی و مرسین به ۷۲۰۰ تا ۸۰۰۰ دلار رسید. میانگین زمان ترانزیت قطارهای کانتینری در مسیر شیآن - آلتینکول - آکتائو - آلات - آبشوران بدون تغییر نسبت به ماه قبل، بین ۱۴ تا ۱۹ روز باقی ماند.
به گفته فعالان بازار، رقابت فزاینده از سوی مسیرهای ترانزیتی جایگزین مانند «مسیر دریایی شمال»، مانع از رشد شدیدتر قیمتها در حوزه دریای خزر شده است. همچنین تمایل نداشتن برخی مالکان برای اعزام ناوگان به بخش جنوبی دریای سیاه، بر ترانزیت کانتینری منطقه تأثیرگذار بوده است.
https://www.trend.az/casia/kazakhstan/4229949.html
مذاکرات قزاقستان و بریتانیا درباره همکاری در زمینه استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای
تیمور ژانتیکین، معاون آژانس انرژی اتمی قزاقستان، و لرد جان آلدردایس، فرستاده تجاری بریتانیا، طی دیداری در باکو، چشماندازهای همکاری دو کشور در زمینه استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای را بررسی کردند. در این نشست، طرف قزاقستانی اولویتهای خود از جمله بهکارگیری راکتورهای کوچک ماژولار (SMR) و گسترش تولید برق هستهای را تشریح کرد و هر دو طرف بر ادامه گفتگوهای سازنده تأکید نمودند.
همزمان، قزاقستان در حال پیشبرد پروژه ساخت نخستین نیروگاه هستهای بزرگمقیاس خود در نزدیکی دریاچه بالخاش (روستای اولکن) است که شرکت روسی «روساتم» به عنوان پیمانکار اصلی آن انتخاب شده است.
https://www.trend.az/casia/kazakhstan/4226696.html
احداث پروژههای بادی با ظرفیت ۴۵۰ در قزاقستان توسط شرکت چینی «سانگرو» (Sungrow)
بر اساس توافقنامهای که در جریان مجمع سرمایهگذاری قزاقستان و چین در آلماتی به امضا رسید، سه نیروگاه بادی با ظرفیت مجموع ۴۵۰ مگاوات و با سرمایهگذاری ۵۰۰ میلیون دلار در منطقه آکمولای قزاقستان احداث میشود. این سند میان مارات آخمتژانوف، استاندار آکمولا، و شو مینگفنگ، مدیر شرکت چینی Sungrow امضا شد و شامل احداث یک نیروگاه ۳۰۰ مگاواتی در منطقه «اِسیل» و دو نیروگاه با ظرفیت مجموع ۱۵۰ مگاوات در منطقه «زرندی» است.عملیات ساختوساز این پروژههای تجدیدپذیر برای سالهای ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۸ برنامهریزی شده و آغاز نصب تجهیزات از اکتبر ۲۰۲۶ کلید خواهد خورد. پیش از این نیز در سال ۲۰۲۳، همکاری موفقی میان طرفین برای اجرای پروژههای انرژی پاک با ظرفیت ۲۲۱ مگاوات و سرمایهگذاری بیش از ۱۰۰ میلیارد تنگه (حدود ۲۲۷.۷ میلیون دلار) در منطقه «آرشالی» صورت گرفته بود.
https://www.trend.az/casia/kazakhstan/4228857.html