بودجه سال 2026 عمان

دولت سلطنت عمان بودجه عمومی سال مالی 2026 را به‌عنوان نقطه آغاز یازدهمین برنامه پنج‌ساله توسعه اقتصادی (2026 –2030 ) تصویب و اعلام کرده است. این بودجه نه‌تنها چارچوب مالی سال نخست برنامه جدید توسعه را مشخص می‌کند، بلکه مسیر سیاست‌های اقتصادی، اجتماعی و سرمایه‌گذاری عمان را در افق میان‌مدت ترسیم می‌نماید. بودجه 2026 در راستای اهداف کلان چشم‌انداز عمان 2040 طراحی شده و تمرکز آن بر رشد اقتصادی پایدار، تقویت رفاه اجتماعی، کنترل کسری بودجه و کاهش وابستگی به درآمدهای نفتی است.

نمای کلی بودجه 2026

کل بودجه عمومی دولت در سال 2026:
حدود 31.14 میلیارد دلار

• کل درآمدهای پیش‌بینی‌شده دولت:
  حدود 29.76 میلیارد دلار
• کسری بودجه پیش‌بینی‌شده:
  حدود 1.38 میلیارد دلار (معادل حدود 1.3 درصد تولید ناخالص داخلی)
• نرخ رشد اقتصادی هدف‌گذاری‌شده:
  حدود 4 درصد رشد واقعی تولید ناخالص داخلی

این ارقام نشان می‌دهد دولت عمان در سال نخست برنامه پنج‌ساله جدید، رویکردی محتاطانه اما توسعه‌محور در پیش گرفته است؛ به‌گونه‌ای که ضمن حفظ انضباط مالی، منابع قابل‌توجهی به بخش‌های اجتماعی و پروژه‌های تحول اقتصادی اختصاص یافته است.

ساختار درآمدهای دولت

ترکیب درآمدهای بودجه 2026 نشان‌دهنده تداوم وابستگی نسبی به منابع هیدروکربنی، همراه با رشد سهم درآمدهای غیرنفتی است:

• درآمدهای نفتی:
  حدود 14.95 میلیارد دلار (نزدیک به 50 درصد کل درآمدها)
• درآمدهای گازی:
  حدود 5.10 میلیارد دلار (حدود 17 درصد کل درآمدها)
• درآمدهای غیرنفتی:
  حدود 9.70 میلیارد دلار (بیش از 33 درصد کل درآمدها)
• افزایش سهم درآمدهای غیرنفتی بیانگر موفقیت نسبی سیاست‌های تنوع‌بخشی اقتصادی و اصلاحات مالی دولت در سال‌های اخیر است؛ روندی که در برنامه پنج‌ساله 2026–2030 با شدت بیشتری دنبال خواهد شد.

ساختار هزینه‌های عمومی

کل هزینه‌های عمومی دولت در بودجه 2026 حدود 31.14 میلیارد دلار برآورد شده که نسبت به سال قبل افزایش محدودی را نشان می‌دهد. این افزایش کنترل‌شده، بیانگر تلاش دولت برای ایجاد تعادل میان توسعه اقتصادی و پایداری مالی است.

مهم‌ترین محورهای هزینه‌ای شامل موارد زیر است:

• هزینه‌های جاری دستگاه‌های دولتی
• پروژه‌های عمرانی و توسعه‌ای
• پرداخت بدهی‌ها و تعهدات مالی
• خدمات عمومی و اجتماعی
• برنامه‌های تحول اقتصادی و تقویت بخش خصوصی
• اولویت‌های اجتماعی و خدمات اساسی
• یکی از برجسته‌ترین ویژگی‌های بودجه 2026، تمرکز گسترده بر رفاه اجتماعی و خدمات اساسی است. در مجموع، حدود 13.52 میلیارد دلار به این بخش اختصاص یافته که معادل تقریباً 44 درصد کل هزینه‌های بودجه است.

توزیع اعتبارات اجتماعی و خدمات اساسی (به‌صورت شاخصی):

• آموزش:
  حدود 5.48 میلیارد دلار (بزرگ‌ترین سهم در میان بخش‌های اجتماعی، با تمرکز بر توسعه سرمایه انسانی)
• حمایت‌های اجتماعی و رفاهی:
  حدود 3.52 میلیارد دلار (شامل کمک‌های معیشتی، حمایت از اقشار آسیب‌پذیر و برنامه‌های رفاهی)
• بخش بهداشت و سلامت:
  حدود 3.38 میلیارد دلار (بهبود زیرساخت‌های درمانی و افزایش کیفیت خدمات سلامت)
• مسکن:
  حدود 1.22 میلیارد دلار (برنامه‌های توسعه مسکن و حمایت از خانواده‌ها)
• برنامه‌های توانمندسازی اجتماعی:
  حدود 148 میلیون دلار (حمایت از خانواده‌ها و گروه‌های خاص اجتماعی)
• بیمه‌ها و پوشش‌های اجتماعی:
  حدود 878 میلیون دلار (بیمه‌های بازنشستگی و تأمین اجتماعی)
• برنامه‌های حمایت اجتماعی گسترده (کودکان، خانواده‌ها و اقشار خاص):
  حدود 1.60 میلیارد دلار
• بر اساس برآوردهای رسمی، بیش از 1.6 میلیون نفر از جمعیت کشور در سال 2026 به‌طور مستقیم از این برنامه‌های حمایتی و اجتماعی بهره‌مند خواهند شد.
• پروژه‌های تحول اقتصادی و سرمایه‌گذاری

در چارچوب بودجه 2026، دولت عمان منابع مشخصی را به پروژه‌های تحول اقتصادی اختصاص داده است

اعتبارات سالانه پروژه‌های تحول اقتصادی:
حدود 1.04 میلیارد دلار

این پروژه‌ها با هدف افزایش بهره‌وری اقتصادی، توسعه فناوری، تقویت نقش بخش خصوصی، بهبود فضای کسب‌وکار و جذب سرمایه‌گذاری داخلی و خارجی تعریف شده‌اند. انتظار می‌رود این سرمایه‌گذاری‌ها نقش مهمی در تحقق اهداف برنامه پنج‌ساله جدید و افزایش رشد بخش‌های غیرنفتی ایفا کنند.

شاخص‌های کلیدی اقتصاد کلان

بودجه 2026 بر پایه مجموعه‌ای از مفروضات و شاخص‌های کلان اقتصادی تدوین شده است:

• تولید ناخالص داخلی برآوردی:
  حدود 102 میلیارد دلار
• نرخ تورم پیش‌بینی‌شده:
  در حدود 0.9 درصد
  سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی انباشته:
  حدود 78.8 میلیارد دلار تا پایان سه‌ماهه سوم 2025
• این شاخص‌ها نشان می‌دهد عمان با وجود چالش‌های اقتصاد جهانی، توانسته ثبات کلان اقتصادی خود را حفظ کرده و بستر مناسبی برای رشد میان‌مدت فراهم کند.

بودجه 2026 و برنامه پنج‌ساله جدید(2026–2030)

سال 2026 به‌عنوان سال آغازین یازدهمین برنامه پنج‌ساله توسعه عمان اهمیت ویژه‌ای دارد. این برنامه در راستای «چشم‌انداز 2040» طراحی شده و اهداف کلیدی آن عبارتند از:

• دستیابی به میانگین رشد اقتصادی 4 درصدی
• کاهش تدریجی وابستگی به نفت
• توسعه بخش‌های غیرنفتی و دانش‌بنیان
• افزایش اشتغال و ارتقای کیفیت زندگی
• تقویت نقش بخش خصوصی و جذب سرمایه‌گذاری خارجی
• بودجه 2026 به‌عنوان ابزار اجرایی این برنامه، نقش محوری در تحقق این اهداف ایفا می‌کند.