هدف گذاری صنعت هوانوردی عمان برای 40 میلیون مسافر
سلطنت عمان با تدوین و اجرای استراتژی ملی هوانوردی 2040 گام بلندی در مسیر تحول صنعت هوانوردی خود برداشته است؛ استراتژی ای که هدف آن تبدیل این بخش از یک خدمت صرفاً حملونقلی به یکی از پیشرانهای اصلی توسعه اقتصادی، تنوعبخشی به درآمدها و پایداری مالی کشور است. بر اساس این برنامه، عمان قصد دارد تا سال 2040 بیش از 40 میلیون مسافر هوایی را پذیرا باشد و جایگاه خود را بهعنوان یکی از قطبهای مهم هوانوردی منطقه تثبیت کند.
سلطنت عمان با تدوین و اجرای «استراتژی ملی هوانوردی 2040» گام بلندی در مسیر تحول صنعت هوانوردی خود برداشته است؛ استراتژی ای که هدف آن تبدیل این بخش از یک خدمت صرفاً حملونقلی به یکی از پیشرانهای اصلی توسعه اقتصادی، تنوعبخشی به درآمدها و پایداری مالی کشور است. بر اساس این برنامه، عمان قصد دارد تا سال 2040 بیش از 40 میلیون مسافر هوایی را پذیرا باشد و جایگاه خود را بهعنوان یکی از قطبهای مهم هوانوردی منطقه تثبیت کند.این برنامه جامع در جریان یک نشست خبری در مسقط از سوی سازمان هواپیمایی کشوری عمان معرفی شد. مهندس نایف بن علی العبری، رئیس این سازمان، با تشریح ابعاد مختلف استراتژی ملی هوانوردی 2040 اعلام کرد این سند یک نقشه راه بلندمدت و یکپارچه برای توسعه صنعت هوانوردی غیرنظامیکشور به شمار میرود و با نگاهی آیندهنگر، پیوند مستقیمی میان هوانوردی، رشد اقتصادی و توسعه پایدار برقرار میکند.
به گفته العبری، این استراتژی تنها به افزایش تعداد مسافران محدود نمیشود، بلکه اهداف کمی و کیفی متعددی را دنبال میکند. از جمله این اهداف میتوان به جابهجایی سالانه حدود یک میلیون تن بار هوایی، جذب بیش از یک میلیارد ریال عمان سرمایهگذاری بخش خصوصی بهصورت تجمعی و افزایش سهم صنعت هوانوردی در تولید ناخالص داخلی کشور به بیش از 3.5 درصد تا سال 2040 اشاره کرد. این ارقام نشاندهنده نگاه اقتصادی جدی دولت عمان به صنعت هوانوردی بهعنوان یکی از ستونهای آینده اقتصاد ملی است.
استراتژی ملی هوانوردی 2040 قرار است طی 15 سال و در قالب سه مرحله اجرایی شود. مرحله نخست با عنوان «آمادهسازی و تضمین آمادگی» در سالهای 2026 تا 2027 اجرا خواهد شد و تمرکز آن بر ایجاد زیرساختها و چارچوبهای لازم است. مرحله دوم، «شتابگیری و خیزش» نام دارد و بازه زمانی 2027 تا 2030 را در بر میگیرد؛ مرحلهای که در آن توسعه عملیاتی و افزایش ظرفیتها در اولویت قرار دارد. مرحله سوم که «اوجگیری» نامگذاری شده، از سال 2030 تا 2040 ادامه خواهد داشت و هدف آن دستیابی کامل به اهداف کلان و تثبیت جایگاه بینالمللی عمان در صنعت هوانوردی است.
این استراتژی با رویکردی مشارکتی تدوین شده و بیش از 60 نهاد ملی در شکلگیری آن نقش داشتهاند. همچنین حدود 70 نشست تخصصی و کارگاه مشورتی با ذینفعان بخش هوانوردی و نمایندگان جامعه برگزار شده است؛ امری که به گفته مسئولان، باعث واقعگرایی و جامعیت بیشتر این سند راهبردی شده است.حمید بن احمد البراشدی، مدیرکل برنامهریزی راهبردی سازمان هواپیمایی کشوری، اعلام کرد که استراتژی ملی هوانوردی 2040 بر پایه 9 اصل اساسی بنا شده و از طریق 39 ابتکار اجرایی پیادهسازی خواهد شد. این ابتکارات حوزههایی همچون ارتقای ایمنی، رشد اقتصادی، توسعه نیروی انسانی ملی، نوآوری، تحول دیجیتال و پایداری زیستمحیطی را پوشش میدهند.
در حوزه امنیت هوانوردی، راویه ناصر العدوی، سرپرست اداره کل مقررات هوانوردی غیرنظامی، از دستاوردهای قابل توجه عمان خبر داد. به گفته وی، این کشور در چارچوب «برنامه جهانی ممیزی امنیت با رویکرد پایش مستمر» به نرخ انطباق 94.4 درصدی دست یافته و در الزامات تسهیلگری هوانوردی در سال 2025 به انطباق کامل 100 درصدی رسیده است. همچنین در همین سال، هشت توافقنامه بینالمللی خدمات حملونقل هوایی امضا و 21 نشست مذاکرات دوجانبه با کشورهای مختلف برگزار شده است. صدور بیش از 18 هزار مجوز پروازی، از جمله مجوزهای دیپلماتیک، و 3627 مجوز ویژه مرتبط با موانع هوانوردی از دیگر اقدامات این بخش بوده است.
در بخش ناوبری هوایی، مهندس صالح بن عبدالله الحارثی، مدیرکل ناوبری هوایی، اعلام کرد که مجموع ترددهای هوایی در سال 2025 به 643 هزار و 69 پرواز رسیده که از این میان، بیش از 585 هزار پرواز ترانزیتی از حریم هوایی عمان عبور کردهاند. این آمار، به گفته وی، بیانگر افزایش اعتماد بینالمللی به ایمنی و کارایی فضای هوایی عمان است. همزمان، فرودگاههای این کشور شاهد ثبت بیش از 15.2 میلیون مسافر بودهاند که نشانهای از تداوم روند بهبود و افزایش تقاضا در صنعت هوانوردی است.
تحولات بخش هواشناسی نیز نقش مهمی در ارتقای ایمنی و کارآمدی هوانوردی ایفا کرده است. عبدالله بن راشد الخضوری، مدیرکل هواشناسی، از جهش قابل توجه سامانههای هشدار زودهنگام و پیشبینی در سال 2025 خبر داد. راهاندازی شاخص مدلسازی سیلاب، وبسایت و اپلیکیشن هواشناسی عمان، نقشههای پیشرفته عددی با دقت 2.1 کیلومتر و بهرهگیری از فناوری هوش مصنوعی در تحلیل دادهها از جمله این اقدامات بوده است. تعداد ایستگاههای هواشناسی کشور نیز به 83 ایستگاه افزایش یافته است.از منظر مالی، حسین بن سالم الرحبی، مدیرکل خدمات پشتیبانی، اعلام کرد که درآمدهای سازمان هواپیمایی کشوری در سال 2025 از مرز 280 میلیون دلار عبور کرده و بالاترین رقم تحققیافته در تاریخ این سازمان را به ثبت رسانده است؛ موفقیتی که حاصل بهبود مدیریت مالی و استفاده بهینه از منابع عنوان شد.
در پایان این نشست، مقامات سازمان هواپیمایی کشوری به پرسشهای رسانهها پاسخ دادند و اعلام کردند ساختمان تعمیر و نگهداری هواپیما در فرودگاه بینالمللی مسقط به 98 درصد پیشرفت فیزیکی رسیده و انتظار میرود در سال جاری به بهرهبرداری برسد. همچنین مناقصه پروژه ساخت فرودگاه صحار بهزودی منتشر خواهد شد و مطالعات فنی فرودگاه مسندم نیز عمدتاً تکمیل شده و برنامه اجرایی آن در سال جاری به تصویب خواهد رسید.این مجموعه اقدامات نشان میدهد عمان با نگاهی راهبردی، صنعت هوانوردی را به یکی از ارکان اصلی توسعه آینده خود تبدیل کرده و در مسیر تبدیل شدن به یک بازیگر مهم منطقهای و بینالمللی در این حوزه گام برمیدارد.