اخبار اقتصادی تونس

گزیده اخبار و تحولات اقتصادی تونس در نیمه دوم بهمن ماه ۱۴۰۴ مندرج در روزنامه‌ها و رسانه‌های این کشور به شرح ذیل ارائه می‌گردد.

رشد ۲.۵ درصدی اقتصاد تونس در سال ۲۰۲۵

طبق گزارش مرکز ملی آمار تونس در ۱۵ فوریه ۲۰۲۶، رشد تولید ناخالص داخلی این کشور در سال ۲۰۲۵ به ۲.۵ درصد رسیده است که نسبت به رشد ۱.۴ درصدی سال ۲۰۲۴ افزایش دارد. این بهبود عمدتاً ناشی از جهش تولید در بخش‌های کشاورزی و خدمات بوده است. داده‌های سه‌ماهه چهارم ۲۰۲۵ نیز نشان می‌دهد فعالیت اقتصادی در مقیاس فصلی به میزان ۲.۷٪ نسبت به همین دوره در سال قبل افزایش داشته است. دولت تونس چشم‌انداز رشد اقتصادی ۳.۳ درصدی را برای ۲۰۲۶ هدف‌گذاری کرده و در کنار آن بر ثبات مالی و جذب سرمایه خارجی تأکید دارد.

https://www.reuters.com/ar/business/W۴RI۶ABLU۵IELGIQEODTRS۴LII-۲۰۲۶-۰۲-۱۵/#:~:text=%D۸%AA%D۹%۸۸%D۹%۸۶%D۸%B۳%۲۰۱۵%۲۰%D۹%۸۱%D۸%A۸%D۸%B۱%D۸%A۷%D۹%۸A%D۸%B۱%۲۰%D۸%B۴%D۸%A۸%D۸%A۷%D۸%B۷%۲۰,۴%۲۰%D۸%A۸%D۸%A۷%D۹%۸۴%D۹%۸۵%D۸%A۶%D۸%A۹%۲۰%D۹%۸۱%D۹%۸A%۲۰۲۰۲۴

 

 تثبیت نمره اعتباری تونس توسط فیچ

موسسه رتبه بندی فیچ(Fitch Ratings) رتبه اعتباری تونس را در سطح «B-» با چشم‌انداز باثبات حفظ کرده است. اقتصاددانان می‌گویند این تصمیم بر اساس ارزیابی واقعی از توان مالی دولت در بودجه ۲۰۲۶ اتخاذ شده و نه وعده‌های آینده. نمره «B-» نشان‌دهنده ریسک بالای اعتبار است، ولی طبق تحلیل فیچ اگر کسری بودجه کنترل شده و حداقل تامین مالی خارجی و ذخایر ارزی نسبتا ثابتی وجود داشته باشد، دولت همچنان می‌تواند تعهداتش را ادا کند.

فیچ برای اولین‌بار در گزارش خود از «شاخص بازیافت» (Recovery Rating) نیز استفاده کرده و برای بدهی‌نامه‌های دولتی تونس رتبه RR۴ را تعیین نموده است. به عبارت دیگر، در صورت بروز مشکلات بازپرداخت، انتظار می‌رود بخشی از بدهی به بازسازی در قالب پروژه‌های سرمایه‌گذاری تبدیل شود تا بخشی از ارزش برای طلبکاران حفظ گردد، نه اینکه وجوه آنها به‌طور کامل از بین برود. این رویکرد نشان می‌دهد فیچ بهبود ضعیفی در شاخص‌های اقتصادی (مانند ذخایر ارزی و تعهدات بودجه‌ای) پیش‌بینی می‌کند و اصلاحات ساختاری را ضروری می‌داند.

https://www.lapresse.tn/۲۰۲۶/۰۲/۰۱/notation-fitch-de-la-tunisie-ce-que-revele-vraiment-la-stabilite-du-b-selon-chkandali/#:~:text=Une%۲۰notation%۲۰%E۲%۸۰%۹CB,un%۲۰risque%۲۰%C۳%A۹lev%C۳%A۹%۲۰mais%۲۰ma%C۳%AEtris%C۳%A۹

 جهش سرمایه‌گذاری‌ها به ۲.۷ میلیارد دلار در ۲۰۲۵

کمیته سرمایه‌گذاری تونس (TIA) در گزارش سالانه خود (منتشرشده ۹ فوریه ۲۰۲۶) از رکورد شکنی سرمایه‌گذاری در سال ۲۰۲۵ خبر داده است. بر این اساس، حجم کل سرمایه‌گذاری‌های اعلام‌شده به ۸۳۵۶.۴ میلیون دینار (حدود ۲.۷ میلیارد دلار) رسیده که نسبت به سال ۲۰۲۴ حدود ۳۹.۳ درصد رشد دارد. این سرمایه‌گذاری انتظار می‌رود بیش از ۱۰۱ هزار شغل جدید ایجاد کند که ۵ درصد بیشتر از سال قبل است. بخش‌های صنعتی علی‌رغم کاهش مقطعی، همچنان ۲۹۲۴.۷ میلیون دینار (۳۵٪ از کل سرمایه‌گذاری‌ها) سهم داشته و حدود ۳۹٪ از فرصت‌های شغلی را به خود اختصاص می‌دهد. بخش خدمات، بزرگ‌ترین جذب‌کننده اشتغال است و سرمایه‌گذاری‌ها در آن با جهشی ۷۵ درصدی به ۱۷۵۵.۴ میلیون دینار (معادل ۵۹٪ مشاغل جدید) افزایش یافته است. انرژی‌های تجدیدپذیر نیز با ۱۶۸۵.۱ میلیون دینار (۲۰٪ کل سرمایه‌گذاری‌ها) سهم قابل توجهی دارند. در بخش کشاورزی شاهد افزایش ۱۱.۶ درصدی به ۱۳۴۷.۵ میلیون دینار بوده ایم و صنعت گردشگری نیز رشد ۲۳۸٪ را تجربه کرد.

https://www.financialafrik.com/en/۲۰۲۶/۰۲/۱۱/tunisia-investments-reach-۲-۷-billion-dollars-in-۲۰۲۵/#:~:text=Investments%۲۰in%۲۰Tunisia%۲۰recorded%۲۰a,from%۲۰the%۲۰previous%۲۰year

کاهش کسری تجاری در پایان ژانویه ۲۰۲۶

بر اساس داده‌های مرکز ملی آمار تونس (INS)، کسری تجاری این کشور در ژانویه ۲۰۲۶ به ۱۲۸۷.۶ میلیون دینار کاهش یافته است، در حالی که در ژانویه ۲۰۲۵ این رقم ۱۷۶۴.۶ میلیون دینار بود. بهبود شاخص پوشش (نسبت صادرات به واردات) نیز از ۷۴٪ به ۸۰.۴٪ رسیده است. در ژانویه ۲۰۲۶ صادرات تونس به ۵۲۹۸.۷ میلیون دینار افزایش یافت و واردات به ۶۵۸۶.۴ میلیون دینار کاهش پیدا کرد. بیشترین کسری تجاری مربوط به گروه انرژی (۹۲۷.۴ میلیون دینار) و مواد اولیه و کالاهای سرمایه‌ای (۴۳۳.۱ میلیون دینار) بوده است. اگر کسری ناشی از انرژی را کنار بگذاریم، کسری تجاری به ۳۶۰.۳ میلیون دینار کاهش می‌یابد (در مقابل ۱۰۷۸.۴ میلیون دینار در ژانویه ۲۰۲۵). این رقم حاکی از بهبود نسبی تراز تجاری در بخش‌های غیرانرژی است.

https://news-tunisia.tunisienumerique.com/tunisia-trade-deficit-narrows-at-end-of-january-۲۰۲۶-ins/#:~:text=According%۲۰to%۲۰the%۲۰National%۲۰Institute,in%۲۰January%۲۰۲۰۲۵

 اولویت تحول دیجیتال در دولت

دولت تونس در جلسه هیئت وزیران ۱۳ فوریه ۲۰۲۶ بر پروژه‌های دیجیتالی‌سازی تاکید کرد و آن را موتور مهمی‌برای رشد اقتصادی دانست. نخست‌وزیر تونس در این جلسه اعلام کرد ۱۹۲ پروژه دیجیتال در چارچوب برنامه توسعه ۲۰۲۶–۲۰۳۰ تعریف شده است و تکمیل به‌موقع این پروژه‌ها برای ساده‌سازی روش‌های اداری، کاهش فساد و افزایش جذابیت سرمایه‌گذاری ضروری است. از جمله این پروژه‌ها می‌توان به «سامانه درگاه ملی خدمات اداری»، استقرار مهر الکترونیکی، فاز اول بیمارستان دیجیتال، صدور کارت شناسایی دانش‌آموزان به‌صورت آنلاین و سامانه‌های الکترونیکی صدور پروانه ساخت اشاره کرد. دولت همچنین تأکید کرده است که فناوری‌هایی چون هوش مصنوعی و امنیت سایبری باید در این تحول اداری لحاظ شوند و خدمات پرداخت الکترونیک توسعه یابد تا محیط کسب‌وکار بهبود یافته و اعتماد شهروندان و سرمایه‌گذاران تقویت شود.

https://techafricanews.com/۲۰۲۶/۰۲/۱۶/tunisias-cabinet-monitors-advancement-of-۱۹۲-digital-transformation-projects/#:~:text=During%۲۰the%۲۰council%۲C%۲۰the%۲۰Minister,initiatives%۲۰and%۲۰ensure%۲۰effective%۲۰implementation

 طرح اصلاح قانون ارزی در پارلمان

کمیسیون مالی پارلمان تونس در جلسه ۳ فوریه ۲۰۲۶ از آغاز جلسات استماع برای اصلاح «کد ارزی» خبر داده است. اعضای کمیسیون معتقدند قانون ارزی کنونی که صدور ارز خارجی برای واردات را تنظیم می‌کند، به‌روز نبوده و با شرایط اقتصادی جدید کشور سازگار نیست. قرار است این طرح اصلاحی بدون انتظار طرح دولتی بررسی شود. هدف این اصلاحات تسهیل عملیات ارزی و جذب سرمایه خارجی است.

https://www.leconomistemaghrebin.com/۲۰۲۶/۰۲/۰۳/code-changes-tunisie/#:~:text=La%۲۰commission%۲۰des%۲۰finances%۲۰et,inadapt%C۳%A۹%۲۰aux%۲۰%C۳%A۹volutions%۲۰%C۳%A۹conomiques%۲۰actuelles

 پیش‌بینی بانک جهانی از رشد اقتصادی تونس

بانک جهانی در گزارش اقتصاد جهانی ژانویه ۲۰۲۶ خود پیش‌بینی کرده رشد اقتصادی تونس در سال ۲۰۲۶ حدود ۲.۶٪ و در ۲۰۲۷ حدود ۲.۷٪ باشد. این پیش‌بینی‌ها نسبت به گزارش قبلی تغییر نکرده و نشان از خوش‌بینی محتاطانه‌ای دارد. به‌گفته بانک جهانی، پیش‌بینی می‌شود کاهش نسبی در فعالیت کشاورزی و صنعتی در ۲۰۲۶ جبران شود و در ۲۰۲۷ رشد کشاورزی و گردشگری بیشتر شود. همچنین کاهش تدریجی کسری ترازهای خارجی نشان‌دهنده تثبیت نسبی وضعیت کلان است. با این حال، بانک جهانی تأکید کرده تحقق این چشم‌انداز مشروط به اصلاحات ساختاری مهمی مانند بهبود بودجه دولت، ارتقای فضای کسب‌وکار و تدوین قوانین سرمایه‌گذاری و ارزی جدید است.

https://www.lecourrierdelatlas.com/nouvelles-perspectives-de-croissance-de-la-banque-mondiale-pour-la-tunisie/#:~:text=Pourquoi%۲۰ces%۲۰pr%C۳%A۹visions%۲۰restent%۲۰inchang%C۳%A۹es%C۲%A۰%۳F,le%۲۰tourisme%C۲%A۰%C۲%BB%۲C%۲۰selon%۲۰la%۲۰Banque

 صعود باثبات بازار بورس تونس

شاخص بورس تونس (TUNINDEX) در جلسات ابتدایی فوریه ۲۰۲۶ صعود ملایمی داشت. در جلسه ۵ فوریه، این شاخص با ۰.۳۲٪ افزایش به ۱۴۵۲۵ واحد رسید و بدین‌ترتیب بازده سالانه خود را به حدود ۸٪ رساند. گزارش تحلیلی بورس نیز حاکی از آن است که نقدینگی بازار نسبت به سال قبل ۷۷٪ رشد کرده و اکثریت معاملات در بازار مرکزی انجام شده است؛ نشانه‌ای از بازگشت سرمایه‌گذاران حرفه‌ای و شفاف‌تر شدن بازار. تحلیلگران می‌گویند بخش‌های بانکی همچنان ثبات دارند و بخش‌های خودروسازی و خرده‌فروشی به‌سبب چشم‌انداز مثبت تقاضای داخلی رشد چشمگیری داشته‌اند. این روند نشان می‌دهد رالی بورس تونس در سال ۲۰۲۶ بر مبنای اصول بنیادی پیگیری می‌شود.

https://www.webmanagercenter.com/۲۰۲۶/۰۲/۰۵/۵۶۱۲۷۲/la-tribune-de-lia-bourse-de-tunis-la-force-tranquille-des-fondamentaux/#:~:text=Le%۲۰retour%۲۰de%۲۰la%۲۰%E۲%۸۰%۹CSmart,Money%E۲%۸۰%۹D

 نرخ بهره اصلی بانک مرکزی در ۷٪ ثابت ماند

در جلسه ماهانه ۱۱ فوریه ۲۰۲۶، بانک مرکزی تونس نرخ بهره اصلی را بدون تغییر در ۷ درصد حفظ کرد. این تصمیم پس از آن اتخاذ شد که تورم نقطه‌به‌نقطه به زیر ۵ درصد نزول کرد (تورم ژانویه ۲۰۲۶ برابر ۴.۸٪ بود، پایین‌ترین سطح شش سال اخیر). بانک در بیانیه خود اعلام کرد ذخایر ارزی کشور تا ۱۰ فوریه به ۲۵.۸ میلیارد دینار (معادل حدود ۱۰۹ روز پوشش واردات) رسیده است که نسبت به سال قبل رشد داشته است. در گزارش بانک مرکزی همچنین اشاره شده کسری حساب جاری تونس در پایان ۲۰۲۵ معادل ۲.۵٪ از تولید ناخالص داخلی بوده که نسبت به ۱.۶٪ سال قبل افزایش یافته است.

https://www.reuters.com/ar/business/ZC۷ZVV۲H۴RKX۵EGKDB۵BLUKWTU-۲۰۲۶-۰۲-۱۱/#:~:text=%D۹%۸۸%D۸%A۷%D۹%۸۶%D۸%AE%D۹%۸۱%D۸%B۶%۲۰%D۹%۸۵%D۸%B۹%D۸%AF%D۹%۸۴%۲۰%D۸%A۷%D۹%۸۴%D۸%AA%D۸%B۶%D۸%AE%D۹%۸۵%۲۰%D۹%۸۱%D۹%۸A%۲۰%D۸%AA%D۹%۸۸%D۹%۸۶%D۸%B۳,%D۸%A۸%D۸%A۷%D۹%۸۴%D۹%۸۵%D۸%A۶%D۸%A۹%۲۰%D۹%۸۱%D۹%۸A%۲۰%D۸%AF%D۹%۸A%D۸%B۳%D۹%۸۵%D۸%A۸%D۸%B۱%۲۰%D۹%۸۳%D۸%A۷%D۹%۸۶%D۹%۸۸%D۹%۸۶%۲۰%D۸%A۷%D۹%۸۴%D۸%A۳%D۹%۸۸%D۹%۸۴