اخبار اقتصادی ترکیه - آنکارا
گزیده اخبار و تحولات اقتصادی ترکیه در هفته دوم تیرماه 1405مندرج در روزنامهها و رسانههای این کشور به شرح زیر میباشد:
انتشار فهرست ۱۰۰۰ صادرکننده برتر ترکیه
براساس اعلام سازمان آمار ترکیه، کل صادرات کالا و خدمات این کشور در سال ۲۰۲۵ با ۳۹۵.۹ میلیارد دلار به بالاترین رکورد خود در تاریخ جمهوری رسید. در طول این سال، ۲۷۳.۳ میلیارد دلار کالا و ۱۲۲.۶ میلیارد دلار خدمات صادر شد.
انجمن صادرکنندگان ترکیه (TİM) نتایج تحقیقات خود در خصوص۱۰۰۰ صادرکننده برتر ترکیه برای سال ۲۰۲۵ را منتشر نمود. بر اساس این گزارش، کل صادرات ۱۰۰۰ شرکت برتر در سال ۲۰۲۵ بالغ بر ۱۸۲ میلیارد و ۱۷۱ میلیون دلار بوده است.
شرکت قایقرانی و گردشگری بیلگین در مقایسه با سال گذشته، بیشترین میزان رشد را در فهرست ۱۰۰۰ صادرکننده برتر داشت و ۷۲۷ رتبه صعود کرد. این شرکت از رتبه ۹۹۱ به رتبه ۲۶۴ رسید. شرکت فولاد توسیالی با ۶۶۶ رتبه صعود به رتبه ۲۳۳، لوازم خانگی EVAS با ۵۵۹ رتبه صعود به رتبه ۳۴۱، شرکت بازرگانی خارجی KCR با ۵۱۵ رتبه صعود به رتبه ۱۲۰، شرکت Boomex Company Cargo با ۴۹۳ رتبه صعود به رتبه ۳۵۶ رسید. شرکت سیستمهای ترمز ZF CVS Turkey با ۴۲۴ رتبه صعود به رتبه ۴۹۲، شرکت محصولات خودروسازی فکا (Feka Automotive Products) با ۳۸۸ رتبه صعود به رتبه ۴۸۰ و شرکت بازرگانی خارجی نومارینه (Numarine Trade) با ۳۷۵ رتبه صعود به رتبه ۴۶۵ رسید.
شرکتهایی با بالاترین افزایش درآمد صادراتی
در میان ۱۰۰۰ شرکت برتر، فورد اتوموتیو بیشترین افزایش ارزش صادرات خود را با ۲.۸ میلیارد دلار تجربه کرد. صادرات این شرکت از ۸.۵ میلیارد دلار به ۱۱.۳۵ میلیارد دلار رسید.
شرکت ARCA Defense صادرات خود را ۲.۳ میلیارد دلار، شرکت بازرگانی ۶۵۵.۵ میلیون دلار، شرکت بایکار ۵۹۵.۸ میلیون دلار، شرکت ترکیش ایر ۵۴۴.۸ میلیون دلار، شرکت Ahlatcı Jewelry ۴۸۸.۶ میلیون دلار و شرکت مرسدس بنز ترکیه ۴۳۳.۱ میلیون دلار افزایش صادرات را تجریه نمودند.
رکورد جدید ترکیه در تولید برق از انرژی خورشیدی
طبق دادههای شرکت انتقال برق ترکیه (تئاش)، در یک روز ۱,۰۸۶,۳۱۸ مگاوات ساعت برق در ترکیه تولید شد، در حالی که میزان مصرف ۱,۰۸۰,۱۳۲ مگاوات ساعت بود.
بر پایه این گزارش، بالاترین میزان مصرف ساعتی برق ۵۲۵۷۲ مگاوات ساعت در ساعت ۱۵:۰۰ و کمترین میزان مصرف ۳۳۲۷۳ مگاوات ساعت در ساعت ۰۶:۰۰ صبح بوده است.
نیروگاههای برق آبی با سدها با ۲۳ درصد بیشترین سهم تولید را به خود اختصاص دادند. پس از آن نیروگاههای خورشیدی با ۱۷.۸ درصد و نیروگاههای زغال سنگ وارداتی با ۱۵.۵ درصد قرار گرفتند. تولید روزانه برق از انرژی خورشیدی در ترکیه در یک روز به بالاترین سطح خود در سال جاری، یعنی ۱۹۳,۶۹۵ مگاوات ساعت رسید. رکورد قبلی در ۲۴ ژوئن ثبت شده بود، زمانی که تولید روزانه برق از انرژی خورشیدی به ۱۸۶,۴۸۸ مگاوات ساعت رسید. ترکیه سال گذشته با مجموع ظرفیت نصبشده برقآبی تقریباً ۳۲۲۹۴ مگاوات، در رتبه دوم اروپا قرار گرفت.ترکیه، با دومین ظرفیت بزرگ برقآبی در اروپا، پس از نروژ، از اقتصادهای توسعهیافتهای مانند فرانسه، اسپانیا و ایتالیا پیشی گرفت و با ظرفیت تقریبی ۳۲۲۹۴ مگاوات، جایگاه برتر خود را در جهان و اروپا تثبیت کرد.
بر اساس دادههای جمعآوریشده از گزارش «چشمانداز برقآبی جهان ۲۰۲۶» که توسط انجمن بینالمللی برقآبی (IHA) منتشر شده است، ترکیه از نظر ظرفیت برقآبی در رتبه نهم جهان قرار و پس از کشورهای چین، برزیل، آمریکا، کانادا، هند، روسیه، ژاپن و نروژ قرار گرفت. بر اساس این گزارش، سال گذشته، کل ظرفیت برقآبی نصبشده در سراسر جهان به ۱۴۶۹ گیگاوات رسید که از این میزان، ۱۲۶۹ گیگاوات از نیروگاههای برقآبی متعارف و ۲۰۱ گیگاوات از تأسیسات برقآبی تلمبهذخیرهای (Pumped-Storage) بود. سال گذشته، در مجموع ۲۸ گیگاوات ظرفیت جدید برق آبی به بهرهبرداری رسید که بالاترین افزایش ظرفیت سالانه در تاریخ نیروگاههای تلمبه ذخیرهای را نشان میدهد.
الوان توگسوز گوون، رئیس انجمن بازرگانان صنعت نیروگاههای برق آبی (HESİAD)، اظهار داشت که ترکیه باید سرمایهگذاریهای برق آبی تلمبه ذخیرهای خود را به طور خاص تسریع کند. گوون گفت که افزایش تقاضای برق، نگرانیهای مربوط به امنیت انرژی و افزایش سریع ظرفیت نصب شده انرژی خورشیدی و بادی، سرمایهگذاریهای برق آبی را دوباره در اولویت قرار داده است. وی با اشاره به سبد جهانی پروژههای برقآبی در حال توسعه، اظهار داشت: «سبد جهانی پروژههای برقآبی در حال توسعه به ۱۱۲۷ گیگاوات رسیده است. از این تعداد، ۶۲۱ گیگاوات پروژههای برقآبی تلمبه-ذخیرهای و ۵۰۶ گیگاوات پروژههای برقآبی متعارف هستند. گوون خاطرنشان کرد که سیستمهای انرژی به فناوریهایی نیاز دارند که نه تنها تولید برق، بلکه انعطافپذیری، تعادل، ظرفیت ذخیره و امنیت شبکه را نیز فراهم کنند و افزود که نیروگاههای برقآبی از جمله منابع نادر تولیدی هستند که میتوانند این خدمات را به طور همزمان ارائه دهند. گوون با اشاره به اینکه افزایش سرمایهگذاری در انرژی خورشیدی و بادی برای ترکیه، اهمیت نیروگاههای برقآبی مخزنی و تأسیسات برقآبی تلمبه-ذخیرهای را بیش از پیش افزایش میدهد، اظهار داشت: «موج جدید سرمایهگذاری در بخش برقآبی جهانی، فرصتهای قابل توجهی را برای ترکیه جهت حمایت از تحول انرژی خود فراهم میکند. گوون تأکید کرد که سرمایهگذاریهای ذخیرهسازی انرژی در ترکیه باید توسط نیروگاههای برق آبی تلمبه ذخیرهای که ذخیرهسازی بلندمدت را فراهم میکنند، پشتیبانی شوند. وی اظهار داشت: «ما معتقدیم که در مدل سرمایهگذاری که برای ترکیه در نظر گرفته شده است، برای کاهش وابستگی انرژی به منابع خارجی و تحقق ظرفیت ذخیرهسازی از طریق منابع تجدیدپذیر، بسیار مهم است که تصمیمات سرمایهگذاری برای نیروگاههای تلمبه ذخیرهای که از سیستم پشتیبانی میکنند و ذخیرهسازی بلندمدت را فراهم میکنند، همراه با تأسیسات ذخیرهسازی، در اسرع وقت اتخاذ شود.
گزارش «کتابچه اطلاعات گذار ترکیه ۲۰۲۶» توسط سازمان بینالمللی تحلیل و تحقیقات انرژی که گذار انرژی ترکیه را بررسی میکند، وضعیت فعلی و پیشبینیها برای سالهای ۲۰۳۵ و ۲۰۵۰ را در مورد انرژی تجدیدپذیر، سیستمهای ذخیرهسازی انرژی، اکوسیستم باطری و خودروهای برقی، صنعت پاک، بازارهای کربن و تأمین مالی گذار انرژی ارزیابی میکند. بر اساس این گزارش، که بیان میکند ترکیه در سال گذشته رتبه پنجم جهان را در نصب انرژی بادی و رتبه دهم را در نصب انرژی خورشیدی کسب کرده است، این کشور در میان بازارهای پیشرو جهان برای هر دو فناوری قرار دارد.در این زمینه، پیشبینی میشود که در مجموع ۲۵ گیگاوات ظرفیت جدید انرژی بادی بین سالهای ۲۰۲۶ تا ۲۰۳۵ در ترکیه راهاندازی شود. انتظار میرود پروژههای حوزه منابع انرژی تجدیدپذیر تقریباً ۳۷ درصد از نصبهای جدید انرژی بادی را در این دوره تشکیل دهند.با ساخت تقریباً ۱۹ گیگاوات پروژه نیروگاه ذخیرهسازی انرژی بادی که سال گذشته مجوز دریافت کردند، پیشبینی میشود که ظرفیت انرژی تجدیدپذیر ترکیه به طور قابل توجهی افزایش یابد. در حالی که انتظار میرود پیشرفت در فناوریهای ذخیرهسازی، نقش انرژی بادی را در سیستم برق بیشتر تقویت کند، برای تأمین درصد بالاتری از تقاضای بار پایه، سرمایهگذاریهای بیشتری در زمینه باد و باطری مورد نیاز است.
گزارش نرخ بیکاری و شاخص اعتماد اقتصادی ترکیه
سازمان آمار ترکیه، گزارش نرخ بیکاری این کشور برای ماه می 2026 را اعلام کرد. بر اساس این آمار، نرخ بیکاری ترکیه در ماه می نسبت به ماه قبل بدون تغییر در ۸.۲ درصد باقی ماند. تعداد افراد بیکار ۱۵ سال و بالاتر در ترکیه در ماه می 2026 نسبت به ماه قبل ۹۰۰۰ نفر افزایش یافته و به ۲,۸۸۳,۰۰۰ نفر رسیده است. بر اساس این گزارش، نرخ بیکاری در می 2026 نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۰.۲ درصد کاهش یافته است. این نرخ برای مردان ۷ درصد و برای زنان ۱۰.۵ درصد محاسبه شده است.
در همین ماه، نرخ بیکاری در میان جوانان ۱۵ تا ۲۴ ساله نسبت به ماه قبل ۰.۴ درصد افزایش یافته و به ۱۴.۸ درصد رسیده است. نرخ بیکاری در این گروه سنی برای مردان ۱۱.۲ درصد و برای زنان ۲۱.۸ درصد محاسبه شده است.
بر این اساس، تعداد افراد شاغل در ماه می 2026 نسبت به ماه قبل ۲۸۵۰۰۰ نفر افزایش یافته و به ۳۲,۴۶۳,۰۰۰ نفر رسیده است. نرخ اشتغال با ۰.۴ درصد افزایش به ۴۸.۵ درصد رسیده است. این نرخ برای مردان ۶۶.۱ درصد و برای زنان ۳۱.۴ درصد ثبت شده است.
سازمان آمار ترکیه با انشار گزارشی دیگر، نرخ تورم این کشور برای ماه ژوئن 2026 را اعلام کرد. براین اساس نرخ تورم در پایان ماه ژوئن 2026 به 32.11 درصد رسید که نسبت به ماه دسامبر 2025 بالغ بر 17.76 درصد افزایش نشان می دهد. با اعلام نرخ تورم، میزان افزایش حقوق کارکنان و کارمندان و بازنشستگان نیز مشخص گردید. براساس اعلام دولت ترکیه، میران حقوق و دستمزد دستگاههای دولتی برای شش ماهه دوم سال 2026 بالغ بر 13.5 درصد و برای بازنشستگان 17.75 درصد افزایش خواهد یافت. دولت ترکیه متناسب با نرخ تورم سالی دو بار اقدام به افزایش حقوق و دستمزدها می نماید.
همچنین سازمان آمار ترکیه، دادههای شاخص اعتماد اقتصادی برای ماه ژوئن 2026 را نیز اعلام کرد. بر این اساس، این شاخص که در ماه مه ۹۷.۲ بود، در ماه ژوئن ۱.۸ درصد افزایش یافت و به ۹۸.۹ رسید. شاخص اعتماد مصرفکننده نیز در ماه ژوئن ۲.۵ درصد افزایش یافت و به ۸۷.۹ رسید.
حضور معاون وزیر تجارت ترکیه در جلسه شورای سازمان جهانی گمرک در بروکسل
سزایی اوچارماک، معاون وزیر تجارت ترکیه در جلسه شورای سازمان جهانی گمرک (WCO) در بروکسل شرکت کرد. وزارت تجارت ترکیه در ارتباط با این نشست در حساب کاربری این وزارتخانه در شبکههای اجتماعی، اعلام داشت: سزایی اوچارماک، معاون وزیر تجارت در جلسات ۱۴۷ و ۱۴۸ شورای سازمان جهانی گمرک در بروکسل که با حضور روسای گمرک ۱۸۷ کشور عضو و نمایندگان عالی رتبه سازمانهای بینالمللی در بروکسل برگزار شد، شرکت نموده است. در این نشست موضوعاتی همچون آینده تجارت جهانی، مدیریت گمرک مبتنی بر داده، هوش مصنوعی، تجارت الکترونیک و زنجیرههای تأمین مورد بحث و بررسی قرار گرفته و عملکرد این سازمان برای ارائه نظرات به کشورهای عضو ارائه شده است.
کاهش ذخایر ارزی ترکیه طی یک هفته اخیر
اعلام بانک مرکزی جمهوری ترکیه آمار هفتگی پولی و بانکی خود را منتشر نمود. براساس این گزارش، کل ذخایر این بانک در هفته منتهی به ۲۶ ژوئن 2026 در مقایسه با هفته قبل تقریباً ۸ میلیارد دلار کاهش یافت و به ۱۴۹.۲ میلیارد دلار رسید. بدین ترتیب، ذخایر بانک مرکزی ترکیه برای اولین بار از ۱۶ می ۲۰۲۵ به زیر سطح ۱۵۰ میلیارد دلار رسید.
طبق این آمار، تا تاریخ ۲۶ ژوئن، ذخایر ارزی بانک مرکزی با ۵.۲۶ میلیارد دلار کاهش به ۵۴.۲۵۱ میلیارد دلار رسیده است. ذخایر ارزی در ۱۹ ژوئن بالغ بر ۵۹.۵۱۱ میلیارد دلار بود.همچنین در این دوره، ذخایر طلا نیز با ۲.۷۳۱ میلیارد دلار کاهش از ۹۷.۶۸۵ میلیارد دلار به ۹۴.۹۵۴ میلیارد دلار رسیده است.
بدین ترتیب، کل ذخایر بانک مرکزی ترکیه در هفته منتهی به ۲۶ ژوئن در مقایسه با هفته قبل با ۷.۹۹۱ میلیارد دلار کاهش از ۱۵۷.۱۹۶ میلیارد دلار به ۱۴۹.۲۰۵ میلیارد دلار رسید.