اخبار اقتصادی کرواسی

گزیدۀ اخبار و تحولات اقتصادی کرواسی در نیمه دوم آذر ماه 1404 مندرج در رسانه‌های این کشور به شرح زیر ارائه می‌گردد:

افزایش تورم در ماه نوامبر با افزایش نرخ سالانه به ۳.۸ درصد

اداره آمار کرواسی گزارش داد که تورم در کرواسی در ماه نوامبر شتاب گرفت و قیمت مصرف‌کننده به طور متوسط ۳.۸ درصد بالاتر از سال قبل بود که نسبت به ۳.۶ درصد در ماه اکتبر افزایش یافته است. داده‌ها اولین تخمین منتشر شده در ۲ نوامبر را تأیید می‌کنند و افزایش قیمت ماهانه ۰.۶ درصد را نشان می‌دهند. در اوایل سال، تورم در ماه سپتامبر ۴.۲ درصد و در ماه‌های اوت و ژوئیه ۴.۱ درصد بود. در دسته‌بندی‌های اصلی، خدمات با ۶.۶ درصد، قوی‌ترین افزایش سالانه را ثبت کردند و پس از آن انرژی با ۵.۲ درصد و مواد غذایی، آشامیدنی و دخانیات با ۴.۱ درصد قرار گرفتند، در حالی که قیمت محصولات صنعتی غیرغذایی به جز انرژی اندکی ۰.۱ درصد کاهش یافت. به صورت ماهانه، قیمت انرژی ۳.۵ درصد و محصولات صنعتی غیرغذایی ۰.۱ درصد افزایش یافت، در حالی که مواد غذایی، آشامیدنی، دخانیات و خدمات در مقایسه با ماه اکتبر تقریباً بدون تغییر باقی ماندند.

 قیمت مواد غذایی در کرواسی نزدیک به میانگین اتحادیه اروپا است

شاخص قیمت مواد غذایی یوروستات برای سال 2024 نشان می‌دهد که قیمت مواد غذایی در کرواسی کمی‌بالاتر از میانگین اتحادیه اروپا است. این بدان معناست که یک سبد غذایی با قیمت متوسط 100 یورو در اتحادیه اروپا در کرواسی حدود 100.5 یورو هزینه دارد، سطحی مشابه آلمان (102.9) و ایتالیا (104.0). با این حال، با توجه به تفاوت شدید سطح درآمدها، قدرت خرید به طور قابل توجهی ضعیف‌تر است: میانگین هزینه‌های ساعتی نیروی کار در سال ۲۰۲۴ در کرواسی ۱۶.۴۹ یورو در مقایسه با ۴۳.۴۵ یورو در آلمان بود، در حالی که حداقل دستمزد کرواسی حدود ۶.۵۶ یورو ناخالص در ساعت در مقابل ۱۲.۸۲ یورو در آلمان است که در سال ۲۰۲۵ به ۱۳.۹۰ یورو افزایش می‌یابد. در سراسر اروپا، غذا به طور متوسط ۱۱.۹ درصد از مصرف خانوار را تشکیل می‌دهد، اما این سهم در بخش‌هایی از اروپای شرقی و جنوب شرقی از ۲۰ درصد فراتر می‌رود و غذا را با وجود قیمت‌های اسمی‌پایین‌تر، نسبتاً سنگین‌تر می‌کند. این شاخص همچنین نابرابری‌های گسترده‌ای را برجسته می‌کند، به طوری که همان سبد غذایی در مقدونیه شمالی ۷۳ یورو و در سوئیس ۱۶۱.۱ یورو هزینه دارد. در داخل اتحادیه اروپا، رومانی با ۷۴.۶ یورو ارزان‌ترین و لوکزامبورگ با ۱۲۵.۷ یورو گران‌ترین هستند. تحلیلگران خاطرنشان می‌کنند که این تفاوت‌ها منعکس‌کننده سطح درآمد، هزینه‌های نیروی کار و انرژی، سیاست مالیاتی و عادات مصرفی هستند و تأکید می‌کنند که برای کرواسی، مسئله اصلی تنها سطح قیمت‌ها نیست، بلکه مقرون‌به‌صرفه بودن غذا نسبت به دستمزدها است.

هیئت ملی گردشگری کرواسی برای بازاریابی قوی‌تر در سال ۲۰۲۶ برنامه‌ریزی می‌کند

هیئت ملی گردشگری کرواسی (CNTB) یک برنامه کاری پیشنهادی برای سال ۲۰۲۶ تصویب کرده است که درآمد کل آن کمی‌بیش از ۵۷ میلیون یورو پیش‌بینی شده است که در مقایسه با سال ۲۰۲۵، افزایشی ۳.۱ درصدی را نشان می‌دهد. این طرح بر تشدید تبلیغات و همکاری در پروژه‌ها در بازارهای خارجی، گسترش بازاریابی دیجیتال، کمپین‌های مشترک با خطوط هوایی و اپراتورهای تور و افزایش همکاری با شرکای استراتژیک تمرکز دارد، زیرا انتظار می‌رود سال آینده به طور خاص چالش‌برانگیز باشد. تونچی گلاوینا، وزیر گردشگری و ورزش، گفت که بودجه برای کمپین‌های بازار خروجی، تبلیغات مشترک و فعالیت‌های رسانه‌های اجتماعی به طور قابل توجهی افزایش یافته است تا بهتر به روندهای بازار پاسخ داده شود. کریستیان استانیچیچ، مدیر CNTB، گفت که سال ۲۰۲۵ تأیید می‌کند که گردشگران به طور فزاینده‌ای به دنبال کیفیت، تجربیات و ارزش در برابر پول هستند و این امر باعث سرمایه‌گذاری مداوم در کمپین‌های دیجیتال، محتوای خلاقانه جدید و تبلیغ هدفمند بخش‌هایی مانند گردشگری در فضای باز، گردشگری دریایی، آشپزی و فرهنگ می‌شود. همچنین بودجه‌های اضافی به بهبود اتصال هوایی و همکاری با شرکت‌های هواپیمایی جهانی و پلتفرم‌های مسافرتی اختصاص داده خواهد شد تا دسترسی و دیده شدن کرواسی در تمام طول سال افزایش یابد. انتظار می‌رود این برنامه تا پایان سال توسط مجمع CNTB تأیید شود.

 کرواسی ۳۳ میلیون یورو کمک هزینه برای تقویت نوآوری و تحقیقات اعطا می‌کند

وزارت اقتصاد کرواسی ۳۳ میلیون یورو کمک هزینه برای نوآوری، تحقیق و توسعه اعطا کرده است. همراه با ۱۶ پروژه‌ای که هفته گذشته تأیید شد، در مجموع ۳۸ پروژه به ارزش حدود ۸۷ میلیون یورو، اکنون بیش از ۵۴ میلیون یورو کمک هزینه از اتحادیه اروپا از طریق برنامه رقابت‌پذیری و انسجام دریافت کرده‌اند. این وزارتخانه اعلام کرد که این فراخوان توجه زیادی را به خود جلب کرده است و بیش از ۴۰۰ پیشنهاد پروژه به ارزش مجموع حدود ۵۵۰ میلیون یورو ارائه شده است. نخست وزیر آندره پلنکوویچ تأکید کرد که رقابت‌پذیری کرواسی به طور فزاینده‌ای مبتنی بر دانش، نوآوری و ارزش افزوده است تا هزینه‌های پایین، در حالی که وزیر اقتصاد آنته شوشنیار بر نقش چنین سرمایه‌گذاری‌هایی در تقویت تاب‌آوری، همکاری با مؤسسات تحقیقاتی و رشد بلندمدت تأکید کرد. وی افزود که دولت قصد دارد تا پایان سال تا سقف ۱۵۰ میلیون یورو در تصمیمات تأمین مالی اختصاص دهد.

پلنکوویچ: کرواسی قرار است ۱۸.۸ میلیارد یورو از بودجه بعدی اتحادیه اروپا دریافت کند

آندری پلنکوویچ، نخست وزیر، گفت که انتظار می‌رود کرواسی در چارچوب مالی چندساله بعدی اتحادیه اروپا برای سال‌های ۲۰۲۸ تا ۲۰۳۴ بودجه بیشتری نسبت به دوره فعلی دریافت کند، و برآوردهای اولیه، تخصیص کرواسی را حدود ۱۸.۸ میلیارد یورو تخمین می‌زند. پلنکوویچ پس از اجلاس اتحادیه اروپا که رهبران برای اولین بار در مورد بودجه هفت ساله آینده بحث کردند، خاطرنشان کرد که شرکت‌های کروات همچنین می‌توانند برای برنامه‌های اضافی در صندوق رقابت‌پذیری اتحادیه اروپا درخواست دهند.

 میانگین حقوق خالص در کرواسی در ماه اکتبر به ۱۴۷۰ یورو افزایش یافت

طبق گزارش دفتر مرکزی آمار، میانگین حقوق خالص ماهانه پرداخت شده به هر کارمند در اشخاص حقوقی کرواسی در ماه اکتبر به ۱۴۷۰ یورو رسید که نشان‌دهنده افزایش اسمی سالانه ۹.۷ درصد و افزایش واقعی ۵.۹ درصد است. در مقایسه با ماه سپتامبر، دستمزد خالص ۱ درصد اسمی و ۰.۴ درصد واقعی افزایش یافت. بالاترین میانگین حقوق خالص در حمل و نقل هوایی با ۲۳۹۷ یورو ثبت شد، در حالی که کمترین آن در تولید پوشاک با ۹۴۸ یورو بود. میانگین حقوق خالص ۱۲۸۱ یورو بود که نسبت به سپتامبر ۱.۷ درصد و نسبت به سال گذشته ۱۰.۴ درصد افزایش یافته است. میانگین دستمزد خالص ساعتی ۷.۹۱ یورو بود که نسبت به سپتامبر ۳.۲ درصد کاهش یافته اما ۹.۷ درصد بیشتر از سال قبل است که نشان دهنده افزایش ساعات کاری با حقوق به میانگین ۱۸۱ ساعت است که نسبت به ماه قبل ۴.۶ درصد افزایش یافته است. از ژانویه تا اکتبر، میانگین حقوق خالص ۱۴۴۰ یورو بود که نشان دهنده افزایش اسمی ۱۰.۱ درصد و افزایش واقعی ۶.۲ درصد در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته است. میانگین حقوق ناخالص ماهانه در ماه اکتبر ۲۰۴۵ یورو بود که نسبت به سال قبل ۱۰.۲ درصد افزایش اسمی و ۶.۴ درصد افزایش واقعی داشته است.

 داده‌های یورواستات نشان می‌دهد حقوق در کرواسی بسیار پایین‌تر از میانگین اتحادیه اروپا است

 آخرین داده‌های یورواستات تأیید می‌کند که کرواسی از نظر دستمزد در یک سوم پایینی اتحادیه اروپا قرار دارد و شکاف‌های بزرگی در مقایسه با میانگین اتحادیه اروپا و کشورهای همسایه دارد. در سال 2024، میانگین حقوق ناخالص سالانه در اتحادیه اروپا 39808 یورو و در منطقه یورو 43512 یورو بود، در حالی که کرواسی 23446 یورو، حدود 59 درصد از میانگین اتحادیه اروپا و بیش از 16000 یورو پایین‌تر از آن، ثبت کرد. کشورهای دارای بالاترین درآمد شامل لوکزامبورگ با 82969 یورو، دانمارک با 71565 یورو و آلمان با 53791 یورو بودند که نشان‌دهنده شکاف شدید شمال غربی است. از نظر منطقه‌ای، اسلوونی با میانگین ۳۵۱۳۳ یورو، تقریباً ۱۱۷۰۰ یورو بیشتر به ازای هر کارمند نسبت به کرواسی، در جایگاهی برجسته قرار دارد و آن را به اسپانیا و ایتالیا نزدیک‌تر از همسایه جنوبی خود قرار می‌دهد. کرواسی بالاتر از چندین کشور اروپای مرکزی و شرقی مانند لهستان، رومانی و اسلواکی قرار دارد، اما همچنان پایین‌تر از رده متوسط اتحادیه اروپا است و فشار مداومی را برای مهاجرت نیروی کار ایجاد می‌کند. یورواستات و تحلیل‌های اقتصادی، عوامل ساختاری را به عنوان علت اصلی، از جمله بهره‌وری پایین‌تر، اتکای شدید به بخش‌های با ارزش افزوده پایین‌تر و قدرت چانه‌زنی ضعیف‌تر کارگران، ذکر می‌کنند. تعدیل قدرت خرید، شکاف را کاهش می‌دهد اما آن را از بین نمی‌برد و نگرانی‌هایی را تقویت می‌کند که بدون تغییر به سمت صنایع با ارزش افزوده بالاتر و رشد بهره‌وری، کرواسی همچنان عقب خواهد ماند و با خروج مداوم نیروی کار مواجه خواهد شد.

 هزینه‌های بالای تعطیلات، نشان‌دهنده افزایش درآمدها علیرغم تورم است

آنته شوشنیار، وزیر اقتصاد، گفت که افزایش هزینه‌های فصل تعطیلات، نشان دهنده بهبود اقتصادی قوی و افزایش درآمدها در کرواسی است، حتی با وجود اینکه تورم همچنان بر قیمت مواد غذایی و محصولات اساسی فشار می‌آورد. او پس از جلسه دولت اظهار داشت که مصرف بیشتر در طول تعطیلات امری عادی است، اما همچنین نشان دهنده پیشرفت در فعالیت اقتصادی و درآمد خانوار است و افزود که پس از انتشار داده‌های رسمی از دفتر مرکزی آمار، ارزیابی دقیق‌تری انجام خواهد شد. شوشنیار با اشاره به اقدامات دولت با هدف کاهش هزینه‌های زندگی و تأکید بر اینکه رشد حقوق بازنشستگی، میانگین دستمزد و حداقل دستمزد از تورم پیشی گرفته است، استدلال کرد که اکثر شهروندان هنوز قادر به پوشش هزینه‌های تعطیلات هستند. او گفت که مقایسه با کشورهای همسایه، پویایی قیمت متفاوتی را نشان می‌دهد، به طوری که برخی اقلام در جاهای دیگر ارزان‌تر و برخی دیگر گران‌تر هستند که تا حدودی به دلیل نرخ مالیات بر ارزش افزوده بالاتر کرواسی است. وزیر همچنین نسبت به مقایسه قیمت‌های معمولی و تخفیف‌دار هشدار داد و بر لزوم تحلیل متعادل و مداوم بازار تأکید کرد.

 کرواسی راه آهن ۲.۵ میلیارد یورویی را به عنوان یک پروژه زیرساختی کلیدی راه‌اندازی کرد

کرواسی وارد مرحله طراحی فعال و ساخت مقدماتی راه آهن به سمت رییکا شده است، پروژه‌ای که هزینه آن کمی‌بیش از ۲.۵ میلیارد یورو تخمین زده می‌شود و توسط دولت به عنوان مهمترین پروژه زیرساختی کشور در دهه آینده توصیف شده است. اولگ بوتکوویچ، معاون نخست وزیر و وزیر حمل و نقل، در سخنرانی خود در کنفرانس IPMA Croatia Projects Days، گفت که تمام نیازهای مالی این پروژه تا سال ۲۰۲۸، عمدتاً به لطف ابزارهای مالی اتحادیه اروپا، تأمین شده است. وی تأکید کرد که این راه آهن برای آزادسازی کامل پتانسیل بندر رییکا و تقویت نقش کرواسی به عنوان یک دروازه اصلی حمل و نقل اروپایی بسیار مهم است. بوتکوویچ همچنین به پروژه‌های اخیراً تکمیل شده مانند توسعه بندر رییکا، نوسازی دومین تونل اوچکا و تکمیل کریدور ۵C در اسلاونیا اشاره کرد و خاطرنشان کرد که کرواسی اکنون در بین کشورهای پیشرو اتحادیه اروپا در پوشش کلی زیرساخت‌ها قرار دارد. در کنار راه‌آهن رییکا به اروپای مرکزی، بیش از ۱.۵ میلیارد یورو در حال حاضر در بازسازی راه‌آهن در سراسر کشور، از جمله نوسازی ناوگان با حدود ۷۰ قطار جدید، سرمایه‌گذاری می‌شود. اولویت‌های آینده شامل ارتقاء کریدور ریلی شرقی و توسعه خطوط جدید به سمت اسپلیت و پلوچه است.

  کارشناس انرژی می‌گوید اتصال گاز جنوبی، گامی‌کلیدی برای امنیت انرژی منطقه‌ای است

ایویکا جاکیچ، کارشناس انرژی، اتصال گاز جنوبی را گامی طبیعی و استراتژیک در تقویت پیوندهای انرژی منطقه‌ای توصیف کرده است که ترمینال LNG کرواسی در کرک را به بوسنی و هرزگوین متصل می‌کند و به طور بالقوه یک مسیر گاز جایگزین برای صربستان فراهم می‌کند. جاکیچ در تلویزیون عمومی‌کرواسی صحبت کرد و گفت که این پروژه که اخیراً پس از یک سال رکود، شتاب بیشتری گرفته است، امکان انتقال حجم زیادی گاز به سمت مرکز بوسنی را برای خانوارها و صنعت فراهم می‌کند. او توضیح داد که یک مدل حکومتداری مصالحه‌آمیز، اختلافات دیرینه در بوسنی و هرزگوین را حل کرد و یک شرکت جدید تشکیل شد که در آن BH Gas، Plinacro Zagreb  و شرکت برق کرواسی هر کدام ۳۳ درصد سهم دارند، در حالی که یک شرکت آمریکایی عملیات و ساخت اتصال را بر عهده خواهد داشت. جاکیچ هشدار داد که تغییر به گاز نیاز به سرمایه‌گذاری‌های قابل توجهی در اتصالات خانگی و صنعتی و زیرساخت‌های پشتیبانی دارد و خاطرنشان کرد که شهروندان به دلیل هزینه‌های بالای اتصال محتاط هستند. او بر لزوم ساخت نیروگاه‌های گازی هیبریدی در موستار و کاکنج تأکید کرد، به ویژه با توجه به اینکه گواهی‌های CO₂ برای نیروگاه‌های زغال‌سنگ از اول ژانویه لازم‌الاجرا می‌شوند و این امر قیمت برق را به شدت افزایش خواهد داد. به گفته جاکیچ، رسیدن به مصرف گاز حدود ۱.۵ میلیارد متر مکعب از طریق چنین پروژه‌هایی، ثبات انرژی را بهبود می‌بخشد و نفوذ روسیه را در بخش انرژی منطقه به طور قابل توجهی کاهش می‌دهد.

بخش انرژی کرواسی به سمت اکتشاف نفت و گاز در قزاقستان حرکت می‌کند

کرواسی در حال آماده شدن برای ورود به اکتشاف نفت و گاز در قزاقستان از طریق مشارکتی شامل نهادهای دولتی و شرکت ملی قزاقستانی کازمونای‌گس (KMG) است. سهامداران اپراتور خط لوله آدریاتیک JANAF قرار است در 27 ژانویه در یک مجمع فوق‌العاده تصمیم بگیرند که آیا این شرکت با ورود به ساختار مالکیت  شرکتGeoenergija razvoj  و تعهد تا 43.6 میلیون یورو برای اکتشاف و بهره‌برداری بالقوه از هیدروکربن، به AZU و KMG در این پروژه خواهد پیوست یا خیر. یاناف، به این ترتیب در شرکت Geoenergija razvoj  که سرمایه سهام فعلی آن ۲۶۶۰ یورو است و در اختیار AZU قرار دارد، مجدداً سرمایه گذاری خواهد کرد و در نتیجه مالکیت مشترک آن را به دست خواهد آورد. این سرمایه گذاری مشروط به این است که شرکت تابعه کرواسی در قزاقستان، جایگاه شریک استراتژیک خود را با KMG که حق امتیاز میدان Shyghys را در اختیار دارد، تضمین کند.

 کشاورزان اروپایی هشدار می‌دهند که کشاورزی و امنیت غذایی اتحادیه اروپا در معرض خطر است

بیش از ۱۰۰۰۰ کشاورز از بیش از ۴۰ سازمان و ۲۷ کشور اتحادیه اروپا در بروکسل اعتراض کردند و هشدار دادند که کشاورزی و امنیت غذایی در معرض تهدید جدی قرار دارند و خواستار بودجه قوی‌تر و تعدیل‌شده با تورم سیاست مشترک کشاورزی (CAP) پس از سال ۲۰۲۷ شدند. نمایندگان اتاق کشاورزی کرواسی تأکید کردند که امنیت غذایی، آب و انرژی به اندازه دفاع حیاتی هستند و خواستار آن شدند که پرداخت‌های مستقیم به طور کامل از بودجه اتحادیه اروپا تأمین مالی شوند و ساختار دو ستونی سیاست مشترک کشاورزی (CAP) حفظ شود و همچنان تأمین مالی مشترک اقدامات توسعه روستایی برای حمایت از پایداری، سرمایه‌گذاری و تجدید نسل ادامه یابد. دامداران کرواسی هشدار دادند که مزارع خانوادگی به دلیل بازارهای ناپایدار و ناعادلانه، افزایش واردات و محصولات ارزان که مطابق با استانداردهای اتحادیه اروپا نیستند، در آستانه فروپاشی هستند و خواستار فعال شدن مکانیسم‌های بحران شدند. کوپا کوگکا گفت که کشاورزان خواستار یک سیاست مشترک کشاورزی (CAP) با بودجه مناسب هستند که امنیت غذایی، رقابت‌پذیری و درآمد منصفانه را تضمین کند، در عین حال خواستار محدودیت واردات از اوکراین و توقف تصویب توافق اتحادیه اروپا و مرکوسور نیز شدند. مارکو وشلیگای، نماینده پارلمان اروپا از کرواسی، هشدار داد که سهمیه‌بندی مرکوسور که اجازه واردات ۹۹۰۰۰ تن گوشت گاو و ۱۸۰۰۰۰ تن مرغ با تعرفه‌های پایین را می‌دهد، رقابت ناعادلانه‌ای ایجاد می‌کند، قیمت‌های اروپایی را تضعیف می‌کند و بقای مزارع خانوادگی در سراسر اتحادیه اروپا را تهدید می‌کند.