اخبار اقتصادی نیکاراگوا و سه کشور همسایه (السالوادور، کاستاریکا و هندوراس)
گزیده اخبار و تحولات اقتصادی نیکاراگوا و سه کشور همسایه (السالوادور، کاستاریکا و هندوراس) بهمن ماه 1404 ، مندرج در روزنامهها و رسانههای این کشورها به شرح زیر ارائه میگردد.
تداوم ابهام در اجرای طرحهای مشترک با چین
رسانه اپوزیسیون: تصاویر منتشرشده از بازدید سفیر چین از پروژههای مشترک با نیکاراگوآ نشان میدهد که با گذشت حدود یک سال و نیم از آغاز رسمی ساخت فرودگاه بینالمللی پونتا اوئته، پیشرفت قابلتوجهی در محل مشاهده نمیشود و تنها تجهیزات کارگاهی در تصویر دیده شده است. این در حالی است که دولت نیکاراگوآ سهم 20 درصدی خود از هزینه پروژه را در سال 2024 پرداخت کرده و بودجه سال 2026 نیز اعتبار این طرح را به حدود 199 میلیون دلار افزایش داده است. بر اساس اسناد رسمی، ارزش کل پروژه به 517.6 میلیون دلار رسیده که 80 درصد آن از طریق وام شرکت چینی Camce تأمین میشود. طبق اعلام رسمی، بهرهبرداری از این فرودگاه برای سال 2028 پیشبینی شده است.در مقابل، پروژه ساخت مخازن ذخیرهسازی گاز مایع در پورتو ساندینو در تصاویر منتشرشده دارای پیشرفت فیزیکی است؛ با این حال گزارش اجرای بودجه نشان میدهد در سال 2025 از منابع اختصاصیافته به این طرح هزینهای انجام نشده و در بودجه 2026 نیز اعتبار آن کاهش یافته است. این پروژه قرار است ظرفیت ذخیرهسازی گاز کشور را از 5 به 8 میلیون گالن افزایش داده و نیاز حدود 300 هزار خانوار را تأمین کند.
https://www.laprensani.com/2026/02/06/economia/3621433-como-una-foto-del-embajador-chino-deja-en-evidencia-el-fiasco-sobre-la-construccion-de-aeropuerto-de-punta-huete. 06-2-206
جهش کمسابقه بازار بورس نیکاراگوآ در آغاز سال 2026
رسانه اپوزیسیون: بازار سرمایه نیکاراگوآ سال 2026 را با رشدی چشمگیر آغاز کرد؛ بهگونهای که حجم معاملات در ماه ژانویه نسبت به مدت مشابه سال گذشته نزدیک به 300 درصد افزایش یافت. در این ماه، مجموع معاملات به 8٬189 میلیون کوردوبا، معادل حدود 223٫6 میلیون دلار رسید؛ رقمیکه در مقایسه با 2٬060 میلیون کوردوبای ژانویه سال قبل، افزایشی بیش از 6٬129 میلیون کوردوبا را نشان میدهد. این سطح از رشد تنها با ژانویه 2023 قابل مقایسه است. محرک اصلی این افزایش، فعالیتهای بازار باز بانک مرکزی نیکاراگوآ بوده که بخش عمدهای از معاملات را در بازار اولیه انجام داده است. تزریق نقدینگی ناشی از پرداخت عیدی پایان سال، حوالههای ارزی و افزایش تسهیلات بانکی نیز به گرم شدن بازار کمک کرده است. بیش از 93 درصد معاملات در بازار اولیه صورت گرفته و نرخهای پیشنهادی بانک مرکزی در کوردوبا عمدتاً بین 5٫1 تا 6 درصد بوده است؛ همزمان کاهش نرخ مرجع پولی به 5٫75 درصد نیز بر حجم عملیات اثر گذاشته است. آمارها نشان میدهد تقریباً تمام اوراق منتشرشده در ژانویه توسط بانک مرکزی عرضه شده و سهم وزارت دارایی و بخش خصوصی بسیار محدود بوده است. در مجموع سال 2025، ارزش معاملات بورس به 58٬287 میلیون کوردوبا رسید که حاکی از بهبود قابل توجه پس از افت شدید سال 2024 است؛ هرچند دولت همچنان در تأمین مالی از طریق انتشار اوراق با دشواری روبهروست و تحقق اهداف بودجهای در این حوزه پایینتر از پیشبینیها باقی مانده است.
https://www.laprensani.com/2026/02/05/economia/3621015-el-mercado-bursatil-de-nicaragua-arranca-el-ano-con-su-nivel-de-transaccion-mas-alto-en-tres-anos. 5-2-2026
سهم چین از صادرات نیکاراگوا
رسانه اپوزیسیون: در سال 2025 درآمد صادراتی نیکاراگوآ به 8.77 میلیارد دلار رسید، اما بخش عمده این رشد نه از افزایش واقعی حجم صادرات یا تنوع بازارها، بلکه از جهش تاریخی قیمت طلا، بهبود قیمت قهوه و تا حدی گوشت حاصل شد. با وجود اجرای توافق تجارت آزاد با چین، سهم این کشور از کل صادرات نیکاراگوآ تنها 1.1 درصد باقی ماند، در حالی که ایالات متحده همچنان با فاصله زیاد و سهم 46 درصدی، شریک اصلی تجاری کشور است. بر اساس دادههای رسمی، طلا بیشترین نقش در افزایش درآمد صادراتی را ایفا کرده است؛ افزایش بیسابقه قیمت جهانی این فلز، صدها میلیون دلار درآمد اضافی برای نیکاراگوآ ایجاد کرد. قهوه نیز پس از افت شدید در سال قبل بهدلیل مصادره شرکت بزرگ صادرکننده، در سال 2025 با افزایش حجم صادرات و رشد قیمتها بخشی از زیانها را جبران کرد. با این حال، آمار بانک مرکزی نشان میدهد بهجز قهوه، حجم صادرات سایر کالاها رشد محسوسی نداشته و در برخی موارد حتی کاهش یافته است. در کنار این روند، صادرات مناطق آزاد همچنان با رکود مواجه است؛ وضعیتی که پس از اعمال تعرفه متقابل 18 درصدی آمریکا تشدید شد و نیکاراگوآ را در مقایسه با دیگر کشورهای منطقه در موقعیت ضعیفتری قرار داد. برآوردها از احتمال زیان صدها میلیون دلاری برای صادرات کشور حکایت دارد.
https://www.laprensani.com/2026/02/02/economia/3616669-china-solo-compro-el-1-1-de-los-productos-nicaraguenses-mientras-ee-uu-facturo-el-46. 02-2-2026
بستهشدن بودجه سال 2025 السالوادور
بودجه سال مالی 2025 السالوادور با رقمیبالاتر از مصوب اولیه بسته شد و اجرای آن در سطحی بالا ادامه یافت؛ وضعیتی که عمدتاً از افزایش وصول مالیاتها و دسترسی به منابع تأمین مالی خارجی ناشی بود. مجموع درآمدهای دولت به 9.5 میلیارد دلار رسید که معادل 84.7 درصد بودجه اصلاحشده 11.2 میلیارد دلاری است. بودجه اولیه طی سال با بیش از 1.5 میلیارد دلار افزایش، از طریق مصوبات قانونی و توافقهای اجرایی، تعدیل شد. درآمدهای جاری ستون اصلی تأمین بودجه بودند و نزدیک به 8.15 میلیارد دلار را شامل شدند. در این میان، مالیاتها سهم غالب را داشتند؛ مالیات بر ارزش افزوده و مالیات بر درآمد بیشترین نقش را ایفا کردند. علاوه بر آن، کمکهای ویژه، درآمدهای سرمایهای و بیش از یک میلیارد دلار منابع تأمین مالی - عمدتاً از نهادهای چندجانبه ـ به منابع دولت افزوده شد. در سمت هزینهها، مخارج دولت تقریباً همسطح با درآمدها و در حدود 9.5 میلیارد دلار بود که کسری محدودی را برجای گذاشت. بخش عمده هزینهها به مخارج جاری اختصاص داشت؛ شامل پرداخت حقوق و دستمزد، خرید کالا و خدمات و نیز بهره بدهی عمومی. هزینههای سرمایهای نیز بیش از یک میلیارد دلار بود و صرف زیرساخت، سرمایه انسانی و داراییهای ثابت شد، در کنار بازپرداخت بدهی داخلی و خارجی. بر اساس گزارش وزارت دارایی، آموزش، بهداشت و امنیت عمومی و عدالت از مهمترین اولویتهای هزینهای دولت در سال 2025 بودند و بیشترین سهم را از بودجه اجرایی به خود اختصاص دادند.
https://www.elsalvador.com/dinero-y-negocios/entorno-economico/presupuestos-del-estado-el-salvador-gastos-publicos-2025/1260808/2026/. 02-1-2026
افزایش نگرانکننده بدهی بازنشستگی در السالوادور
بدهی دولت السالوادور به صندوقهای خصوصی بازنشستگی تا پایان سال 2025 به بیش از 11٫2 میلیارد دلار رسیده و نسبت به سال قبل 6٫8 درصد افزایش یافته است؛ موضوعی که فشار فزایندهای بر دارایی عمومیکشور وارد میکند. این بدهی از استفاده دولت از پساندازهای بازنشستگی کارکنان، از طریق اوراق بدهی اجباری خریداریشده توسط صندوقهای بازنشستگی (AFP)، ناشی میشود. بخش عمده این بدهی شامل گواهیهای تأمین مالی انتقالی (CFT) است که پس از اصلاح قانون بازنشستگی در سال 2022، دیگر اصل و بهره پرداخت نمیکنند؛ امری که نگرانی نهادهای بینالمللی را برانگیخته است. صندوق بینالمللی پول هشدار داده که حدود 89 درصد داراییهای صندوقهای بازنشستگی اکنون به بدهی دولتی وابسته است و منابع حساب تضمین همبستگی که برای پرداخت حقوق بازنشستگان استفاده میشود، احتمالاً تا سال 2027 به پایان خواهد رسید. در این شرایط، انتظار میرود دولت السالوادور در ماههای آینده اصلاحات جدیدی در نظام بازنشستگی پیشنهاد دهد؛ چرا که تداوم رشد بدهی، آینده پرداخت مستمریها و پایداری سیستم بازنشستگی را با ابهام جدی روبهرو کرده است.
https://www.elsalvador.com/dinero-y-negocios/entorno-economico/crece-deuda-de-pensiones-en-2025/1261043/2026/#:~:text=TU%20RESUMEN-,La%20deuda%20del%20Estado%20salvadore%C3%B1o%20con%20los%20fondos%20privados%20de,del%20Banco%20Central%20de%20Reserva..
کسری تجاری فزاینده و وابستگی ساختاری؛ اقتصاد السالوادور زیر فشار واردات در سال 2025
کسری تجاری السالوادور در سال 2025 به بیش از 11.4 میلیارد دلار رسید و نسبت به سال قبل بیش از 20 درصد افزایش یافت. بر اساس دادههای بانک مرکزی، رشد سریع واردات - بهویژه در حوزه سوخت، ماشینآلات، مواد غذایی و کالاهای مصرفی - بسیار فراتر از رشد صادرات بوده و فاصله میان تولید داخلی و مصرف را عمیقتر کرده است. در حالی که صادرات السالوادور حدود 6.4 میلیارد دلار ثبت شد، واردات به نزدیک 17.8 میلیارد دلار رسید. آمریکا همچنان مقصد اصلی صادرات این کشور است و پس از آن گواتمالا و هندوراس قرار دارند. همزمان، اعمال تعرفه 10 درصدی آمریکا از تابستان گذشته فشار مضاعفی بر صادرکنندگان وارد کرد، هرچند امضای توافق تجارت متقابل در آغاز 2026 بهعنوان فرصتی بالقوه برای کاهش موانع و تقویت مبادلات معرفی میشود. اقتصاددانان تأکید دارند که کاهش این کسری نیازمند تنوعبخشی به صادرات، افزایش ارزش افزوده، تقویت بنگاههای کوچک و متوسط و بهرهگیری مؤثرتر از توافقهای تجاری است؛ در غیر این صورت، وابستگی مزمن به واردات همچنان یکی از چالشهای اصلی مسیر توسعه پایدار السالوادور باقی خواهد ماند.
https://www.elsalvador.com/dinero-y-negocios/entorno-economico/deficit-comercial-de-el-salvador-supera-los-11400-millones-/1261171/2026/#:~:text=El%20d%C3%A9ficit%20comercial%20de%20El%20Salvador%20alcanz%C3%B3%20los%20%2411%2C419.8%20millones,del%20Banco%20Central%20de%20Reserva.. 03-2-2026
گفتگوی وزیر دارایی هندوراس و نماینده آمریکا درباره تقویت همکاریهای اقتصادی و مالی
امیلیو هرکولس، وزیر دارایی هندوراس، با کاردار سفارت ایالات متحده در تگوسیگالپا، کالین هوی، دیدار و درباره فرصتهای همکاری دوجانبه برای تقویت فضای سرمایهگذاری، ایجاد اشتغال و توسعه اقتصادی گفتوگو کرد. در این نشست، رئیس بخش اقتصادی سفارت آمریکا و همچنین معاونان وزارت دارایی هندوراس حضور داشتند. هرکولس این دیدار را بسیار سازنده توصیف کرد و هدف آن را تقویت همکاریهای اقتصادی و مالی میان دو کشور دانست. وی تأکید کرد این گفتوگوها در چارچوب روابط دوستانه هندوراس با مهمترین متحد خود، یعنی ایالات متحده، انجام شده و با هدف ارتقای اشتغال و رونق اقتصادی دنبال میشود. وزیر دارایی همچنین از برنامهریزی برای برگزاری نشستهایی با وزارت خزانهداری آمریکا بهمنظور دریافت همکاریهای فنی خبر داد و گفت این همکاریها میتواند به تقویت شفافیت، مسئولیتپذیری مالی و توسعه اقتصادی در دولت هندوراس کمک کند. وی اعلام کرد در ادامه، دیدارهایی نیز با نمایندگان نهادهای بینالمللی خواهد داشت.
https://www.latribuna.hn/2026/02/04/ministro-de-finanzas-y-representante-de-eeuu-conversan-sobre-cooperacion/. 05-2-2026
درآمد سرانه پایینتر از سطح پیش از همهگیری در هندوراس
با وجود رشد تولید ناخالص داخلی پس از همهگیری کرونا، درآمد سرانه در هندوراس هنوز به سطح پیش از پاندمیبازنگشته است. رشد محدود اقتصادی، افزایش جمعیت، وابستگی به حوالهها و صادرات ناپایدار و تمرکز درآمد در میان اقشار غیر فقیر، مانع بهبود واقعی سطح زندگی خانوارها شده است. این شرایط نابرابری را تشدید کرده و سرمایهگذاری در بخشهای آموزش و سلامت را محدود ساخته است. بر اساس برآوردهای صندوق بینالمللی پول، رشد آینده درآمد سرانه نیز برای جبران عقبماندگی سالهای گذشته کافی نخواهد بود و فشار معیشتی بر خانوادهها ادامه خواهد داشت.
https://www.latribuna.hn/2026/02/05/cancilleria-fortalece-agenda-internacional-para-atraer-inversion-y-cooperacion/. 05-2-2026
کاهش مشارکت و اشتغال نیروی کار در کاستاریکا
با وجود ثبت نرخهای نسبتاً پایین بیکاری و اشتغال ناقص در سال 2025، نرخ مشارکت اقتصادی و اشتغال در کاستاریکا به روند نزولی خود ادامه داده است. بانک مرکزی این کشور علت اصلی را تغییر ساختار جمعیتی، کاهش نرخ زاد و ولد و افزایش سهم جمعیت سالمند میداند که منجر به رشد جمعیت غیرفعال شده است. کاهش نیروی کار عمدتاً در میان جوانان 15 تا 24 سال و افراد 60 سال به بالا، همچنین در مشاغل بخش خصوصی و با مهارت متوسط و پایین مشاهده شده است. هرچند اشتغال غیررسمیکاهش یافته، افزایش محدود اشتغال رسمی تا حدی کیفیت بازار کار را بهبود بخشیده است.
https://crhoy.com/economia/ocupacion-y-participacion-laboral-continuaron-cayendo-en-2025/. 3-2-2026
مازاد بیسابقه دلار در بازار ارز کاستاریکا
در سه سال اخیر، بازار خصوصی ارز در کاستاریکا با مازاد کمسابقه دلار مواجه شده و عرضه ارز بهمراتب از تقاضا پیشی گرفته است. بر اساس گزارش سیاست پولی بانک مرکزی، میانگین مازاد ارزی در دوره 2023 تا 2025 حدود چهار برابر دوره 2015 تا 2022 بوده است. این رشد عمدتاً به تنوعبخشی ساختار صادرات، بهویژه در حوزه تولیدات تخصصی و خدمات شرکتهای فعال در مناطق آزاد، نسبت داده میشود. بانک مرکزی در واکنش به این شرایط، خرید ارز را برای تقویت ذخایر بینالمللی افزایش داده و ذخایر ارزی کشور تا پایان سال 2025 به بیش از 17 میلیارد دلار رسیده است.
https://www.nacion.com/economia/abundancia-de-dolares-superavit-en-ventanilla-de/BYCY7SDZCVA6DL4RVBCWYKLOCE/story/. 03-2-2026