اخبار اقتصادی ارمنستان
گزیده اخبار و تحولات اقتصادی کشور ارمنستان در نیمه دوم فروردین 1405 مندرج در رسانههای این کشور به شرح ذیل ارائه میگردد:
اجرای طرح مدیریت هوشمند گمرکی
ادوارد هاکوبیان، رئیس کمیته درآمدهای دولتی اعلام کرد کمیته درآمدهای دولتی ارمنستان با استفاده از فناوریهای دیجیتال، برنامههای مختلفی را برای تسهیل عبور کالاها از مرزهای زمینی و حذف صفها در حال توسعه دارد. او گفت: در حال حاضر در حال توسعۀ یک پلتفرم الکترونیکی یکپارچه هستیم که قادر خواهد بود تمامی عملکردهای گذرگاههای زمینی را مدیریت کرده، دانش و اطلاعات را یکپارچه سازد و یکپارچگی بدون مانع میان پایگاههای داده را فراهم کند. همچنین یک سیستم الکترونیکی برای دریافت اطلاعات مربوط به مدیریت محمولهها راهاندازی خواهیم کرد؛ به این معنا که پیش از رسیدن بار به مرز، اطلاعات لازم درباره آن در اختیار ما خواهد بود. علاوه بر این، یک سیستم شمارهگذاری دیجیتال برای مدیریت صف کامیونها ایجاد کردهایم که زمان انتظار در گذرگاهها را کاهش میدهد. به گفته او، این نهاد همچنین قصد دارد یک سیستم جدید سنجش وزن در حال حرکت (weigh-in-motion) ایجاد کند که بدون توقف، وزن کامیونها را بهصورت خودکار ثبت میکند. همچنین استفاده از دستگاههای پیشرفته اشعه ایکس با پشتیبانی از هوش مصنوعی در دستور کار است؛ ابزارهایی که بهصورت خودکار ریسکها را شناسایی کرده و امکان بازرسی بدون تماس را فراهم میکنند. وی تأکید کرد که در مرزها دستگاههای هوشمندی نصب خواهند شد که امکان رهگیری دیجیتال وسایل نقلیه را بهصورت لحظهای فراهم میکنند.
https://arm.sputniknews.ru/20260408/khelaci-sahmanneri-karavarum-inch-tvajin-tsragrer-uni-pek-y-100757518.html
نرخ تورم در ماه مارس 2026
بر اساس گزارش کمیته ملی آمار ارمنستان، تورم نقطه به نقطه (مارس ۲۰۲۶ نسبت به مارس ۲۰۲۵) ۴.۵ درصد و تورم ماهانه ۰.۷- درصد ثبت شد. بیشترین افزایش قیمت در گروه مواد غذایی و نوشیدنیها با ۷.۸ درصد تورم نقطه به نقطه و ۱.۸ درصد تورم ماهانه ثبت شده است. در زیرمجموعه گروه مواد غذایی، قیمت نان و غلات در ماه مارس نسبت به سال گذشته ۳.۶ درصد و نسبت به ماه قبل ۰.۲ درصد افزایش یافت. زیرگروه گوشت و مواد پروتئینی نسبت به سال گذشته ۹.۴% و نسبت به ماه گذشته ۰.۸% درصد افزایش داشته است؛ در این زیرگروه قیمت گوشت گاو نسبت به سال گذشته ۱۵.۱ درصد و نسبت به ماه گذشته ۲.۲ درصد افزوده شده است. میانگین قیمتهای گروه فرآوردههای لبنی، پنیر و تخممرغ در ماه مارس نسبت به سال گذشته ۱۲.۸% و نسبت به ماه گذشته ۱.۹% افزایش یافته است. همچنین متوسط قیمت گروه روغنها و چربیها در ماه مارس نسبت به سال گذشته ۷.۵ % و نسبت به ماه قبل ۰.۱ % افزایش یافت. در گروه قهوه، چای و کاکائو، قیمتهای مارس امسال نسبت به ماه مشابه سال قبل ۷.۷% و نسبت به فوریه امسال ۰.۱ درصد افزایش یافته است. محصولات غذایی که در سایر گروهها قرار نمیگیرند ۳.۴ % نسبت به مارس ۲۰۲۵ افزایش قیمت داشتهاند. در گروه محصولات غیرغذایی قیمتها در مقایسه با سال گذشته ۰.۸ % و در مقایسه با فوریه سال جاری ۰.۱ % افزایش یافته است.
https://arka.am/am/news/economy/hayastanum-parenayinapranqnere-martin-tarekan-ktrvatcqov-tankatsel-en-7-8-ov-isk-mek-amsva-entatsqum-1-8-ov
حقوق «ناخالص» ۲۵ درصد کارکنان کمتر از ۱۲۵۰۰۰ درام است
بر اساس مطالعۀ آغاسی تاوادیان، ۵۰ درصد از مستخدمین ثبتشده در ارمنستان دریافتی کمتر از ۱۶۰ هزار درام، و ۲۵ درصد حقوق «ناخالص» کمتر از ۱۲۵ هزار درام دریافت میکنند؛ به عبارتی پس از کسر مالیات، صرفا ۸۷،۰۰۰ درام برای این کارکنان باقی میماند. بنا به این مطالعه از سال ۲۰۱۸ تاکنون حقوقهای بالاتر، افزایش بیشتری یافته است. این امر منجر به این شده است که میانگین حقوق و دستمزد در ارمنستان افزایش یافته است، در حالی که توزیع درآمد نابرابرتر شده است. طبق گزارشهای رسمی، میانگین حقوق جمهوری ارمنستان در سال ۲۰۱۸، ۱۸۰ هزار درام بوده و در فوریه اخیر ۲۹۶ هزار درام شده است. با این حال مطالعۀ تاوادیان نشان میدهد حقوق دریافتی ۸۰ درصد کارکنان در هفتسال گذشته تغییر خاصی نداشته، در حالی که درآمد دو دهک بالای درآمدی دو برابر شده است. تاوادیان خاطرنشان میکند که در طول این سالها، ارمنستان تورم نسبتاً بالایی را نیز تجربه کرده است؛ لذا یک مستخدم با حقوق ۱۸۰،۰۰۰ درام توان خرید کالاهای کمتری نسبت به سال ۲۰۱۸ را دارد. او تاکید دارد که حقوقها مطابق با تورم تغییر نکردهاند؛ حتی بخشهایی وجود دارند که حقوق آنها کاهش یافته است. از نظر وی، این افزایش شکاف درآمدها ناشی از تعدیل نشدن حقوق برای طبقات متوسط و بالای درآمدی نیست، بلکه مربوط به تعیین حداقل دستمزد است. بسیاری از سازمانها و بنگاهها هر از گاهی بین 5 تا ۱0 درصد افزایش حقوق دارند که طبقات متوسط و بالا از آن منتفع میشوند؛ لکن حداقل دستمزد در سالهای اخیر به هیچ وجه افزایش نیافته و با توجه به تورم، تعدیل نشده است. حداقل دستمزد اکنون ۷۵،۰۰۰ درام است که پس از کسر مالیات و هزینهها، تقریباً معادل ۵۰،۰۰۰ درام میشود. این اقتصاددان با اشاره به حقوق و دستمزد کارکنان دولت به ویژه پاداشهای مقامات عالیرتبه، تأکید میکند که ۸۰ درصد پاداشها بین ردههای بالای قوۀ مجریه توزیع میشود. وی خاطرنشان کرد «گفته میشود که هرچه مالیات بیشتری جمعآوری شود، قوه مجریه بهتر کار کرده است؛ یعنی جمعآوری مالیات معیار اصلی افزایش حقوق و مزایای آنها محسوب میشود». او میافزاید که مالیات وصولی نیز تا حد زیادی در نتیجۀ بالا بردن نرخ مالیات، افزایش یافته است ]و نه جلوگیری از فرار مالیاتی[.
https://arm.sputniknews.ru/20260417/hhum-ashkhatvoghneri-25--y-125-000-dramic-pakas-keghtvot-ashkhatavardz-e-stanum-tavadjan-100951287.html
وضعیت نرخ رشد تولیدات صنعتی؛ رشد چشمگیر تولید صنایع شیمیایی
طبق گزارش کمیته ملی آمار جمهوری ارمنستان، ارزش تولید رشتهفعالیتهای صنعتی طی ژانویه و فوریه ۲۰۲۶ در مقایسه با ماههای مشابه سال پیش ۱۷.۲% رشد داشته است. این رشد به طور قابل توجهی بیشتر از رقم مشابه طی دو سال گذشته است؛ زیرا در مدت مشابه سالهای اخیر، بخش صنایع نرخ رشد کمتر از ۵% و بعضا منفی ثبت مینموده است. بیشترین رشد تولید مربوط به صنایع شیمیایی بوده که طی دو ماهه نخست سال، با حدود 190% رشد محصولات به ارزش ۹.۳ میلیارد درام (حدود 24.8 میلیون دلار) رسیده است. در میان رشتهفعالیتهای صنعتی، همواره ارزش تولید صنایع شیمیایی از اکثر صنایع بالاتر بوده است؛ رشتهفعالیتهای با تولید بیشتر شامل معدن، مواد غذایی، نوشیدنیهای الکلی، دخانیات و متالورژی است. در خصوص سایر رشتهفعالیتها، رشد قابل توجهی در رشتۀ متالورژی با ثبت نرخ ۴۷ درصدی، عمدتاً به دلیل افزایش حجم تولید میلگرد و نیز تشدید عملیات ساخت مسکن ثبت شده است. همچنین محصول استخراج معادن در ارمنستان حدود ۴۶% افزایش یافته است؛ در ماههای مشابه دو سال قبل، در این رشته رشدی ثبت نشده در حالی که در ابتدای سال جاری چنین افزایش تولیدی رخ داده است. از طرفی رشتۀ استخراج شن، ماسه و سنگ حدود ۱۵% کاهش یافته است. تولید جواهرات بیش از یک و نیم برابر (۵5%) رشد یافته که البته شامل فرآوری خام و صادرات مجدد طلا نیست. همچنین ارزش رشتهفعالیت صنایع غذایی 1.1 % و صنعت دخانیات 2.5% رشد کردند.
https://arm.sputniknews.ru/20260406/hajastanum-qimiakan-ardjunaberutjan-tsavaly-2026-t-hunvarpetrvarin-grete-erapatkvel-e-100709360.html
وضعیت ورود و خروج سرمایه در سال ۲۰۲۵
در سال ۲۰۲۵ جریان ورود سرمایهگذاری خارجی به ارمنستان افزایش یافته و به 34.5 میلیارد درام (حدود ۹2 میلیون دلار) رسیده است. بر اساس گزارش کمیته آمار جمهوری ارمنستان، جریان ورود سرمایه از کانادا بهطور چشمگیری کاهش یافته است؛ از طرفی خروج سرمایۀ روسی از ارمنستان نیز کمتر شده است. طی سال ۲۰۲۴ رقم سرمایهگذاری کاناداییها در صنایع معدنی بالغ بر 17.7 میلیارد درام (۴۶ میلیون دلار) بود، در سال ۲۰۲۵ این جریان بالعکس شده و مبلغ 73.7 میلیارد درام (۱۹۴ میلیون دلار) از ارمنستان خارج شده است. همچنین در خصوص ورود و خروج سرمایهگذاری روسها، میزان خروج سرمایه از 100.7 میلیارد درام (۲۶۵ میلیون دلار) در سال ۲۰۲۴ به حدود ۷ میلیارد درام (18.6 میلیون دلار) در سال ۲۰۲۵ تغییر یافته است. در سال اخیر 87.5 درصد از سهام معدن طلای آملسار از شرکت «Lydian Canada Ventures Corporation» به شرکت «United Gold ARM LLC FZ» که در جزایر ویرجین بریتانیا ثبت شده است، انتقال یافته است؛ به عبارتی هنوز 12.5 درصد دیگر از سهام در مالکیت دولت ارمنستان باقی مانده است. علاوه بر این، حدود ۲۰ میلیارد درام (52.5 میلیون دلار) سرمایهگذاری از قزاقستان در بخش معادن جذب شده است. در بخش انرژی، بیش از ۷ میلیارد درام (حدود 18.5 میلیون دلار) سرمایهگذاری توسط قبرس صورت گرفته است. قسمتی از داراییهای هلدینگ «Tashir Capital» که مالک شرکت «شبکه برق ارمنستان» است، در مالکیت قبرسیها است. در مقایسه با سال ۲۰۲۴، رقم سرمایهگذاری قبرس در ارمنستان بیش از دو برابر افزایش یافته است. خروج سرمایهگذاریهای آلمان حدود ۳۷ میلیارد درام (97 میلیون دلار) بوده که عمدتاً به بازپرداخت وامهای ارائهشده توسط بانک KFW مربوط میشود. در حوزۀ منابع آبی، فرانسه همچنان سرمایهگذار اصلی باقی مانده است؛ با این حال جریان ورود سرمایه از بیش از ۹ میلیارد درام در سال ۲۰۲۴ (23.6 میلیون دلار) به حدود ۷٫۵ میلیارد درام (۲۰ میلیون دلار) در سال ۲۰۲۵ کاهش یافته است.
سال گذشته سرمایهگذاری خارجی در حوزۀ هوانوردی ارمنستان نیز رشد قابل توجهی داشته است. یک سرمایهگذار مولداویایی و مالک بخشی از سهام شرکت هواپیمایی «FlyOne»، رقم 3.7 میلیارد درام ( ۱۰ میلیون دلار) برای اولینبار در این حوزه سرمایهگذاری نموده است. ورود سرمایه از لوکزامبورگ نیز تقریباً چهار برابر شده و به 30.5 میلیارد درام (۸۰ میلیون دلار) رسیده است. در حوزۀ فناوری اطلاعات، کاهش نسبی سرمایهگذاری ایالات متحده مشاهده میشود؛ ورود سرمایه از ۱۰٫۲میلیارد درام (۲۷ میلیون دلار) در سال ۲۰۲۴ به 8.8 میلیارد درام (۲۳ میلیون دلار) در سال ۲۰۲۵ رسیده است. در صنعت نوشیدنیهای الکلی، فرانسه بیش از ۳ میلیارد درام و لوکزامبورگ حدود ۴٫۵ میلیارد درام در سال 2025 سرمایهگذاری نمودهاند، در حالی که در سال گذشته در این صنعت خروج سرمایه ثبت شده بود.
https://arm.sputniknews.ru/20260407/2025-in-hajastanum-rd-ic-nerdrumneri-artahvosqy-nvazel-e-isk-kanadajic-atshel-100745406.html
خطرات ژئوپلیتیکی، مانع اصلی سرمایهگذاری
آنا غازاریان، رئیس بخش تحلیل سهام در شرکت سیریوس کپیتال معتقد است خطرات ژئوپلیتیک منطقه همچنان مانع اصلی ورود جریان سرمایۀ خارجی به ارمنستان است. او گفت: علاوه بر این، انتخابات پارلمانی امسال در ارمنستان برگزار خواهد شد. این موضوع معمولاً عامل عدم اطمینان برای سرمایهگذاران است. نقدشوندگی بازار نیز برای جذب سرمایهگذاران کافی نیست. به گفته وی، عدم قطعیت بالا در بازارهای خارجی همچنان ادامه دارد و این باعث ترس سرمایهگذاران میشود: آنها نمیدانند در شرایط فعلی وجوه خود را کجا سرمایهگذاری کنند. او توضیح داد: سرمایهگذاران در ارمنستان به دنبال بازده بالا هستند که این امر به ندرت اتفاق میافتد، زیرا روند اصلی بازارهای داخلی اخیراً رو به افول بوده است. غازاریان در مورد احساسات سرمایهگذاران در سهماهه دوم معتقد است که با توجه به وضعیت ژئوپلیتیکی و انتخابات پیش رو در ارمنستان، ما معتقدیم که سرمایهگذاران با احتیاط به تصمیمات سرمایهگذاری نزدیک خواهند شد.
https://arka.am/am/news/business/taratcashrjanayin-ashkharhaqaghaqakan-riskere-hayastanum-nerdrumneri-himnakan-zspogh-gortconn-en-pordzaget
آمار ورود گردشگر در ماه مارس
کمیته گردشگری ارمنستان گزارش داد که در ماه مارس امسال، بیش از ۲۲۰۰۰ گردشگر بیشتر از مدت مشابه سال گذشته وارد ارمنستان شدهاند. طبق این گزارش، در ماه مارس ۱۵۲,۴۴۴ گردشگر به ارمنستان وارد شده، در حالی که آمار مشابه سال گذشته ۱۲۹,۸۸۷ نفر بود. در مارس ۲۰۲۶، بیشترین تعداد ورود گردشگر از کشورهای روسیه (%۴۰)، گرجستان (۱5%) و ایران (8%) ثبت شده است. از لحاظ ترکیب جنسیتی، حدود 60 درصد از گردشگران واردشده به جمهوری ارمنستان مرد و 40 درصد زن بودهاند. از لحاظ ترکیب سنی گردشگران 35 تا 44 ساله 31 درصد، گردشگران 25 تا 34 ساله 21 درصد و رتبه سوم متعلق به افراد 45 تا 54 ساله با 17 درصد بود. همچنین طبق گزارش وزیر اقتصاد ارمنستان، طی سه ماهۀ اول سال جاری ۴۵۳ هزار و ۱۳۸ گردشگر از ارمنستان بازدید کردند. این رقم ۱۸.۲ درصد بیشتر از رقم ثبت شده در مدت مشابه سال گذشته است. گئورگ پاپویان خاطرنشان کرد در این مدت حدود ۷۰ هزار گردشگر بیشتر از مدت مشابه سال گذشته به ارمنستان وارد شدهاند و این ارقام در تاریخ گردشگری ارمنستان بیسابقه است.
https://news.am/arm/news/942029.htm
ایجاد ۲۸۸ هزار شغل و متوسط رشد 7 درصدی از سال ۲۰۱۸
نیکول پاشینیان، نخست وزیر جمهوری ارمنستان، در دیدار با نمایندگان بزرگترین کارفرمایان این کشور اعلام کرد از سال 20۱8 تاکنون ۲۸۸ هزار شغل در ارمنستان ایجاد شده است. پاشینیان اظهار داشت که در سالهای اخیر دولت میلیاردها درام جهت به روزرسانی و بازسازی اقتصاد تخصیص داده است. وی یادآوری کرد که از سال ۲۰۱۸ تا به امروز، علیرغم همهگیری ویروس کرونا ۲۰۲۰ و جنگ قرهباغ، ارمنستان به طور متوسط به رشد اقتصادی ۷ درصد دست یافته است. نخست وزیر همچنین به موضوع بیمه درمانی همگانی، سطح حقوق و دستمزد و امکان گسترش دایره کاربران این سیستم از طریق کارفرمایان اشاره کرد. به گفته وی، سیستم بیمه درمانی با موفقیت راهاندازی شده است و کارفرمایان در آن نقش کلیدی ایفا میکنند. نخست وزیر در مورد اشتغالزایی، طرحهای سیاست اجتماعی دولت را تشریح نمود که هدف اصلی آن، این است که چنانچه فردی قادر به کار کردن است میبایست از طریق فعالیت مولد، معیشت و رفاه خود را تامین نماید.
https://arka.am/am/news/business/2018-t--its-i-ver-hayastanum-steghtcvel-e-288-hazar-ashkhatategh-varchapet
بررسی ارتقای امنیت سایبری در شبکۀ برق
به ابتکار وزارت صنایع فناوری پیشرفته، موضوع ارتقای امنیت سایبری زیرساختها و طرح اقدامات جامع در این زمینه در نشستی با حضور «سازمان سیستمهای اطلاعاتی ارمنستان» و «شرکت شبکههای برق ارمنستان» بحث و بررسی شد. وزیر فناوریهای پیشرفته با تأکید بر اهمیت موضوع، خاطرنشان کرد که سیاست دولت بر افزایش مستمر تابآوری سایبری زیرساختهای حیاتی شامل انجام ارزیابیهای تخصصی دورهای، اجرای مجموعهای از اقدامات جامع و پیگیری مستمر آنها میشود. به گفتۀ وزیر، حوزۀ انرژی دارای اهمیت حیاتی و نقشی کلیدی است و طیف گستردهای از مصرفکنندگان را در بر میگیرد. بنابراین با در نظر گرفتن ریسکهای احتمالی، آغاز این روند از شرکت «شبکههای برق ارمنستان» اقدامی هدفمند و بهجاست؛ زیرا این شرکت بهعنوان یک الگو برای اجرای استانداردهای امنیت سایبری در سایر حوزههای راهبردی در نظر گرفته میشود. سرپرست شرکت «شبکههای برق ارمنستان» نیز تأکید کرد که ضرورت دارد ظرفیتهای داخلی توسعه یابد، حمایتهای تخصصی و فنی جذب شود و همچنین برنامههای جامع برای حفاظت از زیرساختها اجرا گردد. همچنین کارشناسان وزارت صنایع فناوری پیشرفته و سازمان سیستمهای اطلاعاتی ارمنستان بر اهمیت مشارکت مستقیم نهادهای تخصصی دولتی در روندهای آتی تأکید کردند.
https://www.aravot.am/2026/04/16/1550532
حمایت دولت از توسعۀ صادرات
وزیر اقتصاد جمهوری ارمنستان در دیدار با نمایندگان شرکتهای صادرکننده به آمریکا و اتحادیه اروپا، بر اهمیت تنوعبخشی به اقتصاد ملی تأکید کرد و گفت دولت آماده است از بازرگانان حمایت کند تا محصولات ارمنی را در بازارهای جدید از جمله آمریکا، اتحادیه اروپا، کانادا و سایر کشورها معرفی و عرضه نمایند. گئورگ پاپویان افزود که یکی از اولویتهای دولت، ایجاد شرایط مساعد برای تولیدکنندگان داخلی و ارتقای توان رقابتی آنان در بازارهای بینالمللی است. شرکتکنندگان نیز مشکلات و چالشهای اصلی خود در مسیر صادرات را مطرح کردند و توضیحات و راهنماییهای لازم برای رفع این موانع ارائه شد.
https://www.aysor.am/am/news/2026/04/08/%D5%8A%D5%A1%D5%BA%D5%B8%D5%B5%D5%A1%D5%B6/2419999
آمار ترانزیت کالاهای وارداتی ارمنستان از جمهوری آذربایجان
کمیته درآمدهای دولتی و وزارت اقتصاد ارمنستان اعلام کردند که در بازۀ یکم نوامبر ۲۰۲۵ تا ۱۵ آوریل ۲۰۲۶، در مجموع 26،295 تن کالای روسیه و قزاقستان و همچنین ۹ هزار و ۳۳۷ تن سوخت تولید جمهوری آذربایجان به ارمنستان وارد شده است. بر اساس آمار گمرک، نخستین محموله در تاریخ ۶ نوامبر ۲۰۲۵ بهصورت ریلی از خاک آذربایجان ترانزیت شده و طی پنجونیم ماه پس از آن، از روسیه و قزاقستان ۲۴ هزار و ۸۶۵ تن گندم، ۱۳۶۲ تن کود شیمیایی و ۶۸ تن گندم سیاه وارد ارمنستان شده است.
همچنین در بازۀ زمانی مذکور ۹ هزار و ۳۳۷ تن سوخت تولیدی جمهوری آذربایجان به ارزش گمرکی ۷.۲ میلیون دلار به ارمنستان وارد شده است. از این میزان 5،398 تن گازوئیل به ارزش ۴.۳ میلیون دلار، و 3،939 تن بنزین به ارزش ۲.۹ میلیون دلار بوده است. در این گزارش تصریح شده است اکنون نتایج ملموس همکاری منطقهای و برقراری صلح، قابل مشاهده بوده و فرصت تازهای برای توسعه اقتصادی ایجاد شده است.
https://armenpress.am/hy/article/1247685