اخبار اقتصادی کلمبیا و جمهوری پاناما
اخبار و تحولات اقتصادی جمهوری کلمبیا و جمهوری پاناما در هفته دوم شهریور ماه 1405 مندرج در رسانهها و روزنامههای این کشور به شرح زیر ارائه میگردد:
کلمبیا
صادرات کلمبیا ۱۲٫۷ درصد افزایش یافت
صادرات کلمبیا در فاصله ژانویه تا ژوئیه ۲۰۲۶ به ۳۲٫۴۸۹ میلیارد دلار رسید که نسبت به مدت مشابه سال ۲۰۲۵، ۱۲٫۷ درصد افزایش داشته است. مهمترین عامل این رشد، صادرات نفت، گاز و سوختها بوده که درمجموع به ۱۳٫۱۴۲ میلیارد دلار رسیده و ۱۶٫۶ درصد رشد کرده است. صادرات نفت ۱۸٫۶ درصد و زغالسنگ ۱٫۵ نیز درصد افزایش داشتهاند. در کنار سوختها، طلای غیر پولی نیز رشد بسیار چشمگیری داشته است. صادرات طلا در هفت ماه نخست سال به ۴٫۵۷۱ میلیارد دلار رسیده که نسبت به سال قبل ۹۰٫۵ درصد افزایش را نشان میدهد و به محصولی با بیشترین رشد در صادرات کلمبیا تبدیلشده است.
در مقابل، صادرات محصولات کشاورزی با ۲٫۴ درصد کاهش به ۸٫۶۶۴ میلیارد دلار رسیده؛ صادرات قهوه ۹٫۵ درصد و کاکائو ۶۲٫۳ درصد کاهش داشته و صادرات گل نیز ۳ درصد افت کرده است. بخش تولیدات صنعتی و کارخانهای نیز عملکرد ضعیفی داشتهاند. صادرات این بخش در هفت ماه نخست سال ۶٫۰۹۸ میلیارد دلار بوده که ۲٫۵ درصد کمتر از مدت مشابه سال قبل است. درمجموع، رشد صادرات کلمبیا در سال ۲۰۲۶ عمدتاً به دلیل عملکرد قوی بخشهای استخراجی، بهویژه نفت و سوخت، زغالسنگ و طلا بوده، درحالیکه بخشهای کشاورزی و تولیدات صنعتی همچنان روندی کاهشی دارند. (منبع: لا ریپوبلیکا)
https://www.larepublica.co/economia/exportaciones-suman-us-32-489-millones-
en-lo-que-va-del-ano-crecieron-12-7-4473707
معدن؛ فرصتی بی نظیر برای سرمایه گذاری در اقتصاد کلمبیا
"خوان کامیلو نارینیو"، رئیس انجمن معدن کلمبیا، میگوید بخش معدن میتواند طی چهار سال آینده حدود ۷ میلیارد دلار سرمایهگذاری برای ساخت معادن جدید جذب کند. به گفته او، برای تحقق این هدف باید روند پروژههایی که در مراحل پایانی اکتشاف یا دریافت مجوز قرار دارند سریعتر شود و با ایجاد ثبات در قوانین و مقررات، اعتماد سرمایهگذاران دوباره جلب شود. او همچنین معتقد است توسعه این بخش میتواند در بسیاری از مناطق کشور فرصتهای شغلی جدید ایجاد کند. از طرف دیگر، اگر دولت از معادن و تولیدکنندگان فعلی زغالسنگ، نیکل، طلا و مصالح ساختمانی حمایت کند، درآمد دولت از مالیات بر درآمد و حق امتیازهای معدنی میتواند سالانه حدود ۵ تا ۶ تریلیون پزو تثبیت شود.
همچنین بااهمیت دادن بیشتر به اکتشافات معدنی، سرمایهگذاری سالانه درزمینهٔ شناخت زمینشناسی میتواند از میانگین تاریخی حدود ۱۰۰ میلیون دلار به نزدیک ۳۶۰ میلیون دلار برسد. رئیس انجمن معدن معتقد است کلمبیا باید صراحتاً تصمیم بگیرد که یک کشور معدنی باشد و برای رقابت با سایر کشورهای معدنی، چارچوب قانونی باثباتی ایجاد و از پروژههای موجود حمایت کند. در مورد بازارها نیز آسیا بهویژه برای زغالسنگ اهمیت بیشتری پیداکرده، زیرا تقاضا در این منطقه در حال افزایش است. به گفته او، کلمبیا باید هزینه تولید زغالسنگ را کاهش دهد تا بتواند آن را به بازارهای دورتر صادر کند و سهم خود را در بازار جهانی حفظ کند. (منبع: لا ریپوبلیکا)
https://www.larepublica.co/economia/inside-lr-con-el-presidente-de-la-acm
-juan-camilo-narino-sobre-el-futuro-de-la-mineria-4470746
سقوط قیمت دلار در بازار کلمبیا
دلار آمریکا در پایان معاملات روز جمعه ۴ سپتامبر در کلمبیا با قیمت ۳۱۲۷ پزو بسته شد؛ رقمیکه نسبت به نرخ نمایندگی بازار TRM تعیینشده برای این روز، یعنی ۳۱۴۱ پزو، ۱۴ پزو کاهش داشت. معاملات روز با قیمت ۳۱۵۰ پزو آغاز شد و دلار در طول روز نوسانات قابلتوجهی داشت؛ به بالاترین قیمت ۳۱۵۰ و پایینترین قیمت ۳۱۰۹ پزو رسید. میانگین قیمت معاملات نیز حدود ۳۱۲۶ پزو بود. درمجموع، طی این روز معاملاتی حدود ۱.۲۰۹ میلیارد دلار معامله انجام شد.
در بازارهای جهانی نیز شاخص دلار آمریکا ۰٫۲۱ درصد کاهش یافت و به ۹۸٫۹۴۰ واحد رسید. همزمان، آمار اقتصادی آمریکا نشان داد نرخ بیکاری در ماه اوت بدون تغییر و در سطح پایین ۴٫۱ درصد باقیمانده است. اقتصاد آمریکا در این ماه ۱۶۲ هزار شغل ایجاد کرد؛ رقمیکه حدود سه برابر پیشبینی بازار، یعنی ۵۰ هزار شغل، بود. همچنین آمار اشتغال ماههای ژوئن و ژوئیه نیز به سمت بالا اصلاح شد. این وضعیت باعث شده بازارها درباره تصمیم آینده فدرال رزرو برای کاهش یا افزایش نرخ بهره محتاطتر شوند. (منبع: لاسمانا)
https://www.semana.com/economia/macroeconomia/articulo/precio-del-dolar-en-
picada-la-divisa-cerro-mas-barata-la-jornada-del-4-de-septiembre/202618/
بازگشت پروسه مونتاژ شرکت ژاپنی مزدا به کلمبیا
رئیسجمهور "آبلاردو دلااسپریجا" اعلام کرد دولت در حال مذاکره است تا مزدا پس از ۱۲ سال دوباره خودروهای خود را در کلمبیا مونتاژ کند. مزدا در سال ۲۰۱۴ و پس از تعطیلی شرکت خودروسازی کلمبیایی، مونتاژ خودرو در این کشور را متوقف کرد و از آن زمان خودروهایش را از ژاپن و مکزیک وارد میکند. همچنین دولت کلمبیا در حال مذاکره با تویوتا است تا این شرکت پروژههایی درزمینهٔ خودروهای هیبریدی و برقی، زیرساخت شارژ و تولید قطعات در کلمبیا ایجاد کند.
این اقدامات بخشی از تلاش دولت برای تقویت روابط اقتصادی با ژاپن است. وزیر تجارت کلمبیا در سفر خود به توکیو با وزیران اقتصاد و خارجه ژاپن دیدار کرد و دو طرف برای ازسرگیری مذاکرات توافق مشارکت اقتصادی که حدود ۱۵ سال متوقف مانده بود، توافق کردند. دولت میخواهد با جذب سرمایه ژاپنی در حوزههایی مانند خودروسازی، انرژی، فناوری، زیرساخت دیجیتال و نوآوری، کلمبیا را به یک مرکز منطقهای تولید و سرمایهگذاری تبدیل کند. در کنار مذاکرات اقتصادی، ژاپن همچنین برای کمک به خانوادههای آسیبدیده از زلزله ۷٫۴ ریشتری ۱۰ اوت در کلمبیا اعلام آمادگی کرده است. دولت ژاپن کمکهای بشردوستانهای را از طریق "آژانس همکاری بینالمللی ژاپن" ارائه میکند. (منبع: اینفوبائه)
https://www.infobae.com/colombia/2026/08/31/mazda-volveria-a-ensamblar-carros
-en-colombia-luego-de-12-anos-y-abelardo-de-la-espriella-confirmo-negociacion-con-toyota/
ورود شرکت ژئوپارک به بازار ونزوئلا و کنترل گروه گیلینسکی
شرکت نفتی کلمبیایی "ژئوپارک" (GeoPark) به بازار ونزوئلا وارد میشود و بهرهبرداری از بلوک Bare در کمربند نفتی "اورینوکو" را بر عهده میگیرد. این میدان نفت سنگین در حال حاضر حدود ۱۱ هزار بشکه در روز تولید میکند، اما ژئوپارک قصد دارد با سرمایهگذاری و بازتوسعه آن، تولید را درنهایت به حدود ۸۵ تا ۹۵ هزار بشکه در روز برساند. قرارداد با شرکت نفت دولتی ونزوئلا (PDVSA) برای ۲۵ سال و در قالب قرارداد جدید " قرارداد مشارکت در تولید" خواهد بود.
در این معامله، ژئوپارک ابتدا ۵ درصد و سپس ۹۵ درصد باقیمانده شرکت پروژه را به دست میآورد و در مقابل ۴۲.۱ میلیون سهم جدید به گروه "گیلینسکی"(Gilinski) واگذار میکند؛ ارزش معامله حدود ۱۶۰ میلیون دلار است. پس از انتشار این سهام، گیلینسکی حدود ۵۶.۳ درصد سهام ژئوپارک را در اختیار خواهد داشت و به سهامدار کنترلکننده شرکت تبدیل میشود. این سهم در شرایط خاص میتواند تا حدود ۵۸.۴ درصد افزایش یابد.
همچنین گروه گیلینسکی قرار است یک پیشنهاد عمومی خرید سهام، باقیمت تقریبی ۱۲.۲۲ دلار برای هر سهم و ارزش کل حدود ۱۰۰ میلیون دلار ارائه کند. در کنار پروژه Bare، افزایش تولید ژئوپارک در میدان نفتی "Vaca Muerta" آرژانتین نیز در برنامه است و شرکت انتظار دارد تولید کل خود را تا سال ۲۰۳۰ به ۷۵ تا ۸۵ هزار بشکه معادل نفت در روز برساند؛ یعنی حدود ۲.۷ برابر تولید فعلی. اجرای قرارداد ونزوئلا البته هنوز به تأییدهای قانونی، مقرراتی و الزامات مربوط به تحریمها وابسته است. (منبع: ال اسپکتادور)
https://www.elespectador.com/economia/geopark-entra-a-venezuela-y-
grupo-gilinski-se-convertira-en-su-accionista-controlante/
پاناما
فشار کمآبی بر کانال پاناما
مخازن اصلی آب کانال پاناما در پایان اوت همچنان با کمبود آب روبهرو هستند. سطح آب مخزن "گاتون" ۸۳٫۸۹ فوت است؛ یعنی ۳٫۶۱ فوت پایینتر از حداکثر سطح عملیاتی. مخزن "آلاخوئلا" وضعیت بهتری دارد و از ۲۲۶ فوت در پایان ژوئیه به بیش از ۲۳۳ فوت رسیده است. بااینحال، بارندگی بین ماه می تا اوت ۳۴ درصد کمتر از میانگین و ورودی آب به مخازن حدود ۴۴ درصد کمتر بوده است. درنتیجه، ظرفیت عبور کشتیها از ۳۸ عبور در روز به ۳۴ عبور از ۴ سپتامبر و سپس به ۳۲ عبور از ۱۵ سپتامبر کاهش مییابد. محدودیت عمق آب برای کشتیهای "نئوپاناماکس" نیز ادامه خواهد داشت.
چشمانداز ماههای آینده به دلیل تقویت پدیده آب و هوایی "النینیو" نامطمئن است؛ احتمال وقوع نوع بسیار شدید آن در پاییز و زمستان ۲۰۲۶–۲۰۲۷ بیش از ۹۰ درصد برآورد شده است. ازاینرو، میزان بارندگی در سپتامبر، اکتبر و نوامبر برای پر شدن مخازن پیش از فصل خشک ۲۰۲۷ اهمیت زیادی دارد. اگر بارشها کمتر از حد معمول باشد، گاتون ممکن است سال آینده را با ذخایر محدودی آغاز کند و احتمال کاهش بیشتر عبور کشتیها یا محدودیت عمق آب افزایش یابد. بهبود وضعیت آلاخوئلا فعلاً کمککننده است، اما مشکل کمآبی کانال را برطرف نکرده است. (منبع: اینفوبائه)
https://www.infobae.com/panama/2026/08/29/los-embalses-del-canal-de
-panama-llegan-a-septiembre-bajo-presion-por-el-deficit-de-lluvias/
ظرفیت های بالای پاناما برای تبدیل شدن به مرکز لجستیکی منطقه
شرکت کشتیرانی دانمارکی مرسک (Maersk) معتقد است پاناما با توجه به موقعیت جغرافیایی، مناطق آزاد، ارتباطات بینالمللی و زیرساختهای لجستیکی خود میتواند به یک مرکز مهم منطقهای برای ذخیرهسازی و توزیع کالا تبدیل شود. گسترش "نیرشورینگ" (انتقال فعالیتها به کشوری نزدیکتر به بازار هدف) باعث شده شرکتها زنجیره تأمین خود را تغییر دهند و تولیدکنندگان و کالاها را به بازارهای مصرف نزدیکتر کنند. مرسک این روند را دیگر یک واکنش موقت به بحرانها نمیداند، بلکه آن را تغییری ساختاری در تجارت جهانی میداند.
پاناما میتواند کالاها را در نزدیکی خریداران نگهداری و سپس به بازارهای مختلف آمریکای لاتین توزیع کند و درنتیجه وابستگی به تأمینکنندگان دوردست و زمان واکنش در برابر اختلالات حملونقل را کاهش دهد. مرسک همچنین با فعالیت در بندرها "مانزانییو" و "بالبوآ" و اتصال سواحل اقیانوس اطلس و آرام به شبکه بینالمللی خود، نقش مهمی در این روند دارد. علاوه بر این، شرکت APM Terminals، از زیرمجموعههای مرسک، بهطور موقت اداره بندر بالبوآ را برعهدهگرفته و مرسک نیز مسیرهای دریایی جدیدی میان اکوادور، پاناما، مکزیک و سایر کشورهای منطقه ایجاد کرده است.
بر اساس برآورد بانک توسعه بینآمریکایی که مرسک به آن اشارهکرده، نیرشورینگ میتواند سالانه ۷۸ میلیارد دلار به صادرات آمریکای لاتین و کارائیب اضافه کند؛ البته این رقم مخصوص پاناما نیست. برای استفاده از این فرصت، پاناما باید در زیرساخت، دیجیتالی سازی، ارتباطات، نیروی کار، تسهیل تجارت، کارآمدی مقررات و امنیت حقوقی سرمایهگذاری کند. مرسک معتقد است مزیت جغرافیایی پاناما زمانی به مزیت اقتصادی پایدار تبدیل میشود که این کشور بتواند خدمات لجستیکی کارآمدتر، رقابتیتر و یکپارچهتر ازنظر فناوری ارائه دهد. (منبع: اینفوبائه)
https://www.infobae.com/panama/2026/09/02/maersk-destaca-a-panama
-como-centro-regional-ante-el-avance-del-nearshoring/
معرفی منطقه آزاد شیلاتی پاناما
منطقه آزاد شیلاتی اقیانوس آرام در پاناما قصد دارد حدود ۱.۵ هکتار به مساحت خود اضافه کند تا شرکتهای بیشتری را جذب کند، ظرفیت فعالیتهای تجاری را افزایش دهد و فرصتهای شغلی جدید ایجاد کند. این منطقه هر هفته حدود ۳۰۰ هزار پوند ماهی منجمد را فرآوری میکند و محصولات آن به بازارهای آمریکا، اروپا و آسیا صادر میشود. این پروژه با سرمایهگذاری بیش از ۱۰.۸ میلیون دلار راهاندازی شده و هدف آن گسترش فعالیتهای فرآوری، لجستیک و صادرات محصولات دریایی است. این مجموعه تحت رژیم ویژه مناطق آزاد فعالیت میکند که شامل مشوقهای مالیاتی و تسهیلات گمرکی برای شرکتهای فعال در تجارت خارجی است.
مواد اولیه، چه وارداتی و چه تهیهشده از بازار داخلی، وارد مجموعه میشوند و پس از فرآوری و تبدیل، برای صادرات آماده میشوند. این فعالیتها تاکنون حدود ۱۴۰ شغل مستقیم ایجاد کردهاند که نزدیک به ۷۰ درصد نیروی کار آن را زنان تشکیل میدهند. سه شرکت اصلی مجموعه نیز درزمینهٔ فرآوری ماهی، استفاده از ضایعات و ارائه خدمات تجاری فعالیت میکنند. یکی از شرکتها از تونلهای انجماد پیشرفته استفاده میکند و در حال نصب پنلهای خورشیدی است. شرکت دیگری با استفاده از مدل اقتصاد چرخشی، ضایعات ماهی و محصولات دریایی را جمعآوری و به پودر و روغن ماهی تبدیل میکند و بهاینترتیب هم محصولی باارزش تجاری تولید میشود و هم اثرات زیستمحیطی کاهش مییابد. توسعه این منطقه آزاد قرار است زنجیره ارزش را از مرحله صید و فروش اولیه فراتر ببرد و فعالیتهایی مانند فرآوری، حملونقل، لجستیک، خدمات و صادرات را در منطقه گسترش دهد. (منبع: اینفوبائه)
https://www.infobae.com/panama/2026/09/02/zona-franca-pesquera-del-pacifico-
procesa-en-panama-300-mil-libras-de-pescado-semanales-para-mercados-internacionales/
افزایش قیمت سوخت در پاناما
از ساعت ۶ صبح جمعه ۴ سپتامبر، قیمت سوخت در پاناما دوباره افزایش پیدا میکند. در استان پاناما و منطقه "کولون"، هر لیتر بنزین ۹۵ اکتان ۱٫۲۸ دلار، بنزین ۹۱ اکتان ۱٫۱۹ دلار و گازوئیل ۱٫۴۰ دلار خواهد بود. این افزایش در ادامه روند صعودی قیمتها از اواسط ژوئیه است. در این مدت، بنزین ۹۵ حدود ۹ درصد، بنزین ۹۱ حدود ۸ درصد و گازوئیل نزدیک به ۲۹ درصد گران شده است. بیشترین افزایش مربوط به گازوئیل بوده است؛ قیمت آن از حدود ۱٫۰۹ دلار در هر لیتر در ماه ژوئیه به ۱٫۴۰ دلار رسیده است. ازآنجاکه گازوئیل عمدتاً برای حملونقل کالا در داخل کشور استفاده میشود، افزایش قیمت آن میتواند هزینه جابهجایی کالاها را بالا ببرد و درنهایت باعث افزایش قیمت مواد غذایی و سایر کالاها برای مصرفکنندگان شود.
قیمتها در مناطق دیگر پاناما نیز به دلیل هزینههای حملونقل کمیبیشتر خواهد بود. دولت پاناما اعلام کرده که دلیل اصلی افزایش اخیر، تنشهای خاورمیانه و تأثیر آن بر قیمت جهانی نفت است. درگیریها و مشکلات مربوط به انتقال محمولههای نفتی از مسیرهای استراتژیک، نگرانی درباره عرضه جهانی را افزایش داده است. قیمت نفت تگزاس نیز در ابتدای سپتامبر از ۹۰ دلار در هر بشکه عبور کرده و از اواسط ژوئیه حدود ۱۳ درصد افزایشیافته است. این قیمتهای جدید سوخت بهصورت دوهفتهای بررسی خواهند شد. (منبع: اینفوبائه)
https://www.infobae.com/panama/2026/09/03/combustibles-vuelven-a-
subir-en-panama-el-diesel-acumula-un-alza-cercana-al-29-desde-julio/