اخبار اقتصادی ارمنستان

گزیده اخبار و تحولات اقتصادی کشور ارمنستان در نیمه دوم اسفند ماه 1404مندرج در رسانه‌های این کشور به شرح ذیل ارائه می‌گردد:

اثر بحران خاورمیانه بر محیط کسب‌وکار و تورم

معاون رئیس اتاق بازرگانی و صنایع ارمنستان اظهار داشت: ارمنستان هنوز تأثیر جدی اوضاع خاورمیانه را احساس نکرده است، اما عواقب آن به ویژه افزایش احتمالی قیمت‌ها ممکن است به تدریج ظاهر شود.  به گفته وی، خطرات اصلی مربوط به اختلال در زنجیره‌های لجستیک و افزایش هزینه حمل ونقل دریایی است؛ زیرا هزینه حمل و نقل دریایی تقریباً 30 درصد گران‌تر شده که در نتیجه، بر هزینۀ نهایی کالاها و مواد اولیه در ارمنستان تأثیر خواهد گذاشت. این تأثیر به تدریج ظاهر خواهد شد، زیرا تحویل کالا 30 تا 40 روز یا بیشتر طول می‌کشد؛ بنابراین افزایش احتمالی قیمت‌ها بعداً قابل توجه خواهد بود.

به گفته ایوانف، برخی از محموله‌های ارمنستان در حال حاضر در حین حمل و نقل با مشکلاتی مواجه هستند. به طور خاص، یکی از محموله‌ها به جای بندر عباس، در فلسطین تخلیه شده است. ایوانف با استناد به داده‌های تجاری‌ افزود که قیمت تعدادی از کالاها پیشتر از شروع جنگ نیز افزایش یافته است؛ به نحوی که رشد سطح قیمت کالاها تاکنون ۱۵ تا ۲۰ درصد برآورد می‌شود، و باز هم ممکن است افزایش یابد.

به گفته این کارشناس خطر دیگر برای اقتصاد ارمنستان، احتمال کاهش عرضه مواد اولیه از ایران است. مشکل بعدی، ازدحام مسیرهای جایگزین است؛ اکنون بخشی از جریان محموله‌ها از طریق خاک گرجستان به ویژه از طریق بنادر پوتی و باتومی، و همچنین از طریق پایانۀ «کازبگی» در مسیر زمینی پایانۀ «لارس علیا» تحویل داده می‌شود. با این حال، زیرساخت‌های این بنادر برای افزایش شدید حجم حمل و نقل طراحی نشده لذا منجر به تشکیل صف در این بنادر خواهد شد.

https://arm.sputniknews.ru/20260313/merdzavvor-arevelqi-tshgnazhamy-der-chi-harvatsel-hajastanin-bajc-gnatsh-hnaravvor-e-pvordzaget-99736649.html

 

گزارش بانک جهانی از کاهش صادرات و واردات ارمنستان

در ماه ژانویه 2026، صادرات و واردات ارمنستان پس از رشد بالا در دو ماه آخر سال قبل به ترتیب ۱۳.۵ درصد و ۱۱.۲ درصد نسبت به ژانویۀ 2025 کاهش یافت. این موضوع در گزارش «به‌روزرسانی ماهانه اقتصادی ارمنستان - مارس ۲۰۲۶» بانک جهانی آمده است.

در این گزارش آمده است: صادرات به دلیل کاهش صادرات مجدد ۴۵.۱ درصدی سنگ‌های قیمتی و نیمه‌قیمتی و همچنین کاهش صادرات مجدد ۶۹.۱ درصدی لوازم خانگی، کاهش یافته است. حجم صادرات سایر گروه‌های محصولات نیز کاهش یافته است: محصولات نیمه‌آماده ۱۶ درصد و محصولات دامی ۲۳.۸ درصد نسبت به ماه قبل کاهش یافته است. محصولات معدنی تنها گروه مثبت صادراتی با افزایش 43 درصدی بوده است.

تحلیلگران بانک جهانی خاطرنشان می‌کنند که واردات ۱۱.۲ درصد کاهش یافته است که باز هم به دلیل کاهش ورود ۶۳.۳ درصدی سنگ‌های قیمتی و نیمه‌قیمتی، ۴۲.۷ درصدی لوازم خانگی و همچنین کاهش ۲۵.۷ درصدی واردات خودرو بوده است. طبق این گزارش در ماه ژانویه، به استثنای تجارت فلزات و سنگ‌های قیمتی و لوازم خانگی، صادرات ۸ درصد (سالانه) رشد داشته است، در حالی که واردات در همان سطح باقی مانده است.

بر اساس گزارش کمیته ملی آمار ارمنستان، در ژانویه ۲۰۲۶ ارزش صادرات ۴۶۳.۹ میلیون دلار، و ارزش واردات ۸۱۱.۸ میلیون دلار بوده است؛ مجموع ارزش تجارت خارجی ارمنستان به رقم ۱.۲۸ میلیارد دلار رسیده که در مقایسه با ماه مشابه سال قبل ۱۲ درصد کاهش نشان می‌دهد.  .

https://arka.am/am/news/economy/hunvarin-hh-um-artahanume-ev-nermutcume-krtchatvel-en-2025-t--i-verjin-2-amisneri-bardzr-atchits-heto-hamashkharhayin-bank

 

موافقت دولت ارمنستان با توافق‌نامۀ تجارت الکترونیکی اتحادیۀ اقتصادی اوراسیا

دولت ارمنستان با پیشنهاد امضای توافق‌نامه «درباره تجارت الکترونیکی کالاها در اتحادیه اقتصادی اوراسیا» موافقت کرد. این توافق‌نامه پیش‌تر در شورای کمیسیون اقتصادی اوراسیا در سال ۲۰۲۵ تأیید و برای انجام مراحل داخلی لازم جهت امضا به کشورهای عضو ارسال شده بود.

بر اساس این توافق‌نامه، در چارچوب بازار داخلی اتحادیه اقتصادی اوراسیا، تجارت الکترونیکی متقابل به‌صورت منظم و شفاف انجام خواهد شد، حقوق و منافع قانونی شرکت‌کنندگان در تجارت الکترونیکی حفظ می‌شود و قواعد تعامل میان آن‌ها تعیین خواهد شد.

در متن توجیهی این طرح آمده است که این توافق‌نامه با هدف ایجاد شرایط مناسب برای توسعۀ تجارت الکترونیکی در چارچوب اتحادیه اقتصادی اوراسیا تدوین شده است. همچنین طبق برنامه، تا پایان سال ۲۰۲۶ حدود ۲۰ پروژه همکاری مشترک با مشارکت کشورهای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا آماده خواهد شد.

دولت ارمنستان تأکید کرده است که در چارچوب این اتحادیه، بررسی گزینه‌های مختلف برای همکاری فعال و سودمند متقابل ادامه خواهد یافت تا از فرصت‌های موجود در این ساختار حداکثر استفاده شود و حجم مبادلات تجاری میان کشورهای شریک افزایش یابد.

https://arm.sputniknews.ru/20260319/eatmum-kkargavvorvi-elektrvonajin-arevtri-gvortsuneutjuny-hhn-kstvoragri-hamadzajnagiry-100019945.html

 

حجم واردات بنزین ارمنستان از آذربایجان بالا نیست

رئیس کمیسیون حمایت از رقابت و مصرف‌کنندگان جمهوری ارمنستان اعلام کرد که حجم واردات بنزین آذربایجان نسبت به کل ذخایر سوخت ارمنستان کم است. به گفتۀ وی، در پنج سال اخیر سه شرکت بزرگ و تعداد زیادی شرکت کوچک‌تر در بازار سوخت جمهوری ارمنستان فعالیت می‌نمایند؛ لکن مقطعی که مصرف‌کنندگان از قیمت پایین بنزین در پی کشف قیمت این کالا در بورس منتفع می‌شدند، کوتاه بوده است؛ زیرا قیمت انرژی در سطح جهان افزایش یافته است.

رئیس کمیسیون افزود که پس از واردات سوخت از آذربایجان، قیمت انواع سوخت در بازار به دلایل مختلف کاهش یافته بود؛ دلیل اول این بود که قیمت حمل‌ونقل ریلی نیز پایین‌تر بود و دوم این‌که در برخی نقاط کالاهای ارزان قیمت موجود شدند و سایر عرضه‌کنندگان سوخت ناچار شدند خود را با قیمت جدید تطبیق دهند. وی تأکید کرد که در صورت افزایش عرضۀ سوخت، کاهش قیمت نیز طبیعی است و به همین دلیل بازار برای فعالان مختلف باز گذاشته شده است.

شایان ذکر است که پس از حدود ۳۵ سال توقف، اولین محموله سوخت به حجم شامل  ۱۲۱۸ تن بنزین نوع A95 در تاریخ ۱۹ دسامبر ۲۰۲۵ از طریق گرجستان در استان تاووش ارمنستان، تحویل شد. همچنین طبق داده‌های کمیته گمرک آذربایجان، در ماه ژانویه ارمنستان ۲ میلیون و ۴۰۳ هزار دلار انواع سوخت از آذربایجان وارد کرده است که تنها یک درصد از مجموع صادرات آذربایجان را تشکیل می‌دهد.

https://arm.sputniknews.ru/20260316/hhum-tsavaly-qich-e-gegham-gevvorgjany-adrbejanakan-benzini-qanaki-masin-99890399.html

 

آغاز برنامۀ دوم بهسازی نیروگاه هسته‌ای

وزیر مدیریت منطقه‌ای و زیرساخت‌ ارمنستان اعلام نمود به زودی برنامۀ دوم بهسازی به منظور قابلیت بهره‌برداری نیروگاه هسته‌ای برای ۱۰ سال دیگر آغاز خواهد شد. در حال حاضر برنامۀ اول نیروگاه هسته‌ای ارمنستان تا پایان سال ۲۰۲۶ در حال اجراست. نیروگاه هسته‌ای حدود یک‌سوم نیروی برق مصرفی ارمنستان را تأمین می‌کند.

در برنامۀ دوم بهسازی نیروگاه فعلی، قرار است سیستم‌های خنک‌کننده توسط شرکت دولتی روس‌اتم تعویض شود. مبلغ قرارداد با این شرکت، ۶۳٫۲ میلیارد درام بوده که از محل بودجۀ عمومی  به صورت تسهیلات به نیروگاه اعطا شده است.

واحد اول نیروگاه در دسامبر ۱۹۷۶ و واحد دوم در ژانویه ۱۹۸۰ به بهره‌برداری رسید. پس از زلزلۀ مارس ۱۹۸۹ فعالیت نیروگاه متوقف شد و واحد دوم در نوامبر ۱۹۹۵ دوباره راه‌اندازی شد. در ابتدا حداکثر عمر بهره‌برداری تا سال ۲۰۱۶ تعیین شده بود، اما با مشارکت شرکت روس‌اتم این مدت تا سال ۲۰۲۶ تمدید شد. در سپتامبر ۲۰۲۳ شرکت روس‌اتم سرویس و شرکت «نیروگاه هسته‌ای ارمنستان» قراردادی امضا کردند تا مجموعه اقداماتی برای تمدید دوباره عمر نیروگاه تا سال ۲۰۳۶ اجرا شود.

https://arm.sputniknews.ru/20260318/mi-qani-oric-ksksvi-atvomakajani-shahagvortsman-zhamketi-erkaracman-2-rd-puly-khudatjan-99990394.html

 

طرح احداث نیروگاه هسته‌ای جدید از نوع «ماژولار»

وزیر مدیریت منطقه‌ای و زیرساخت‌های ارمنستان طی ارایه گزارش پیشرفت برنامه دولت به مجلس ملی گفت مذاکرات با کشورها و شرکت‌های مختلف در مورد ساخت یک واحد جدید انرژی هسته‌ای ادامه دارد. وی افزود دولت ارمنستان نوع نیروگاه هسته‌ای «ماژولار» را انتخاب کرده است که طی سال جاری یا اوایل سال ۲۰۲۷، شرکت پیمانکار ساخت این نیروگاه انتخاب خواهد شد.

https://arka.am/am/news/business/hayastann-entrum-e-modulayin-aek-i-modele-nakharar/

وضعیت تولید انرژی خورشیدی در سال 2025

به گفتۀ وزیر مدیریت منطقه‌ای و زیرساخت‌های جمهوری ارمنستان تا پایان سال ۲۰۲۵، ۱۴ درصد از برق تولید شده در ارمنستان توسط نیروگاه‌های خورشیدی تأمین شده است. وی خاطرنشان کرد که این شاخص بالاتر از برنامۀ توسعۀ نیروگاههای خورشیدی در افق سال ۲۰۳۰ است و همچنان در حال رشد است.

https://armtimes.com/hy/article/332890

کاهش نرخ بیکاری در سه ماهه سوم سال 2025

 بنا به اظهارات وزیر اقتصاد در مجلس ملی ارمنستان، نرخ بیکاری طبق داده‌های سه‌ماهه سوم سال ۲۰۲۵ رقم ۱۱.۸ درصد بوده است؛ در حالی که این رقم در مدت مشابه سال قبل ۱۳.۳ درصد بوده است.

دولت ارمنستان در پایان دسامبر ۲۰۲۴ استراتژی اشتغال برای سال‌های ۲۰۲۵-۲۰۳۱را تصویب کرد که هدف اصلی آن، کاهش بیکاری است. البته وزیر کار و امور اجتماعی در آن مقطع گفت مطالعات پشتیان این استراتژی حاکی از آن است که بخشی از جمعیت در سن کار، سطح مهارت‌های لازم برای برآورده کردن الزامات رقابتی بازار کار را ندارند.

گروه هدف این استراتژی، ساکنان استان‌ها، جوانان غیرشاغل و محصل، زنان 30 تا 39 ساله و دریافت‌کنندگان مزایای اجتماعی هستند. هدف کمی استراتژی مذکور این است که نرخ بیکاری به کمتر از 10 درصد کاهش یابد.

https://arka.am/am/news/society/hayastanum-gortcazrkutyan-makardake-2025-t--i-iii-eramsyakum-nvazel-e-minchev-12-3/

 

آمار فعالیت بخش فناوری پیشرفته در سال 2025

طبق آمار کمیتۀ درآمدهای دولتی در سال ۲۰۲۵، ۱۰۷۷۸ شرکت در بخش فناوری پیشرفته فعالیت می‌کردند، در حالی که این رقم در دسامبر ۲۰۲۴، ۸۰۷۲ شرکت بوده و حاکی از رشد 33.5 درصدی تعداد فعالان این بخش در سال 2025 ‌است. همچنین در سال ۲۰۲۵، گردش مالی این بخش با رشد بیش از 28 درصدی، از رقم ۹۴۲ میلیارد درام در سال 2024 به رقم ۱ تریلیون و ۲۰۷ میلیون در سال اخیر رسیده است.

https://armenpress.am/hy/article/1245015