اخبار اقتصادی کلمبیا و جمهوری پاناما

اخبار و تحولات اقتصادی جمهوری کلمبیا و جمهوری پاناما در هفته دوم فروردین ماه 1405 مندرج در رسانه‌ها و روزنامه‌های این کشور به شرح زیر ارائه می‌گردد:

کاهش نرخ بیکاری در کلمبیا به ۹.۲ درصد در فوریه

"اداره ملی آمار کلمبیا" [1] اعلام کرد که نرخ بیکاری در ماه فوریه ۲۰۲۶ به ۹.۲ درصد رسیده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته (۱۰.۳ درصد) کاهش ۱.۱ واحد درصدی را نشان می‌دهد. تعداد بیکاران نیز به ۲.۴۵ میلیون نفر رسیده که ۲۵۲ هزار نفر کمتر از سال قبل است. در همین حال، تعداد شاغلان به ۲۴.۰۹ میلیون نفر افزایش‌یافته و نشان می‌دهد که حدود ۶۲۴ هزار شغل جدید در مقایسه با سال گذشته ایجادشده است. بااین‌حال، شکاف جنسیتی همچنان قابل‌توجه است؛ نرخ بیکاری مردان ۷.۴ درصد و زنان ۱۱.۷ درصد گزارش‌شده که اختلافی ۴.۳ واحد درصدی را نشان می‌دهد.

ازنظر بخشی، ۱۰ حوزه اقتصادی رشد اشتغال را تجربه کرده‌اند؛ بیشترین افزایش مربوط به فعالیت‌های حرفه‌ای و علمی، بخش دولتی (شامل آموزش، بهداشت و دفاع) و حوزه هنر و سرگرمی‌بوده است. همچنین بخش‌هایی مانند انرژی، صنعت، ارتباطات و خدمات مالی نیز رشد داشته‌اند. در مقابل، برخی بخش‌ها با کاهش اشتغال روبه‌رو بوده‌اند؛ ازجمله کشاورزی که ۳۶۳ هزار شغل ازدست‌داده و همچنین حمل‌ونقل و ساخت‌وساز که کاهش اشتغال را ثبت کرده‌اند. این آمار نشان‌دهنده بهبود نسبی بازار کار است، هرچند چالش‌هایی در برخی بخش‌های کلیدی همچنان پابرجاست. (منبع: ال‌تیمپو)

https://www.eltiempo.com/economia/sectores/el-dane-revelo-que-la-tasa-de-desempleo-bajo-a-9-2-en-colombia-en-febrero-3544033

افزایش ۵۵ درصدی قیمت نفت در نخستین ماه جنگ خاورمیانه

یک ماه پس از آغاز حمله آمریکا و اسرائیل به ایران، بازارهای جهانی وارد مرحله‌ای از بی‌ثباتی شده‌اند و سناریوی نگران‌کننده تداوم جنگ به واقعیت نزدیک شده است. در این شرایط، قیمت نفت و گاز به دلیل آسیب به زیرساخت‌های انرژی و نگرانی از کاهش عرضه جهانی به‌شدت افزایش‌یافته است. نفت برنت، شاخص مرجع اروپا، بیش از ۵۵ درصد رشد کرده و به حدود ۱۱۲ دلار رسیده، درحالی‌که نفت آمریکا نیز نزدیک به ۱۰۰ دلار معامله می‌شود. هم‌زمان، قیمت گاز طبیعی نیز بیش از ۷۰ درصد افزایش‌یافته است.

این تحولات اثرات گسترده‌ای بر بازارهای مالی داشته است. بورس‌های بزرگ اروپا و آسیا با افت‌های قابل‌توجهی مواجه شده‌اند و شاخص‌های اصلی وال‌استریت نیز کاهش‌یافته‌اند؛ نشانه‌ای از نگرانی سرمایه‌گذاران نسبت به رکود اقتصادی، افزایش تورم و احتمال بالا رفتن نرخ بهره. درحالی‌که برخی بخش‌ها مانند شرکت‌های انرژی از این وضعیت سود برده‌اند، صنایع وابسته به مصرف و حمل‌ونقل بیشترین آسیب را دیده‌اند. هم‌زمان، حتی دارایی‌های امنی مانند طلا نیز با کاهش ارزش مواجه شده‌اند و بانک‌های مرکزی در برابر دوراهی مهار تورم یا حمایت از رشد اقتصادی قرارگرفته‌اند، هرچند فعلاً نرخ‌های بهره را بدون تغییر نگه‌داشته‌اند. (منبع: ال اسپکتادور)

https://www.elespectador.com/economia/el-petroleo-sube-un-55-tras-el-primer-mes-de-la-guerra-en-oriente-medio/

 افزایش قیمت نفت ناشی از جنگ با ایران، دولت‌های همسو با ترامپ در آمریکای لاتین را تحت‌فشار قرار داده است

افزایش جهانی قیمت نفت در پی جنگ آمریکا و ایران، دولت‌های آمریکای لاتین، از پاناما تا شیلی را که ازنظر سیاسی با دونالد ترامپ همسو بوده‌اند، با فشارهای اقتصادی و اجتماعی جدی مواجه کرده است. بسیاری از این دولت‌ها به‌جای بازگشت به سیاست‌های قدیمی یارانه سوخت، از شهروندان خواسته‌اند افزایش قیمت‌ها را تحمل کنند؛ تصمیمی‌که با نارضایتی عمومی همراه شده، به‌ویژه در میان نسل‌هایی که در بحران‌های گذشته حمایت بیشتری از دولت‌ها دریافت کرده بودند. در شیلی، دولت "خوزه آنتونیو کاست" با افزایش تا ۵۴ درصدی قیمت بنزین روبه‌رو شده و تلاش کرده این وضعیت را به سیاست‌های مالی دولت قبلی نسبت دهد. این بحران نشان می‌دهد که اختلال در تنگه هرمز، باوجود فاصله جغرافیایی، چگونه از طریق بازارهای جهانی انرژی، اقتصاد کشورهای منطقه را نیز تحت تأثیر قرار داده است.

در سایر کشورها نیز پیامدها ملموس است. در آرژانتین، سیاست حذف یارانه‌ها باعث جهش چند برابری قیمت سوخت شده و دولت ناچار به اتخاذ تدابیری موقت برای کنترل اوضاع شده است. پاناما ابتدا با یارانه‌ها مخالفت کرد، اما تحت‌فشار افکار عمومی ناچار به تعیین سقف قیمت‌ها و ارائه حمایت‌های اقتصادی شد. در اکوادور و مکزیک، افزایش قیمت سوخت فشار بر بودجه دولت‌ها را تشدید کرده، حتی در شرایطی که برخی از این کشورها صادرکننده نفت هستند. در برزیل، دولت "لولا" با حذف مالیات‌ها تلاش کرده قیمت‌ها را مهار کند، اما تورم همچنان بالاتر از پیش‌بینی‌هاست. در کلمبیا نیز گوستاوو پترو اعلام کرده که ادامه یارانه‌های سوخت دیگر ممکن نیست و قیمت‌ها ناگزیر با نرخ‌های جهانی افزایش خواهند یافت. درمجموع، این وضعیت نشان می‌دهد که افزایش قیمت انرژی نه‌تنها چالشی اقتصادی، بلکه تهدیدی سیاسی برای دولت‌هاست، چراکه تاریخ منطقه نشان داده افزایش قیمت سوخت می‌تواند به اعتراضات گسترده و حتی سقوط دولت‌ها منجر شود. (منبع: ال اسپکتادور)

https://www.elespectador.com/economia/alza-del-petroleo-por-guerra-con-iran-presiona-a-gobiernos-aliados-de-trump-en-latinoamerica/

افزایش نرخ بهره درراه؛ فرصت برای پس‌انداز، فشار بر وام‌گیرندگان

با نزدیک شدن به نشست ۳۱ مارس بانک مرکزی کلمبیا، انتظار می‌رود نرخ بهره بار دیگر افزایش قابل‌توجهی داشته باشد؛ به‌طوری‌که برخی تحلیلگران از رشد حدود ۱۰۰ واحد پایه سخن می‌گویند که می‌تواند نرخ را از ۱۰.۲۵ درصد به حدود ۱۱.۲۵ درصد برساند. این تصمیم، اگرچه برای اقتصاد به‌طورکلی به معنای کاهش تمایل به وام‌گیری و سرمایه‌گذاری است، اما برای پس‌انداز کنندگان خبر مثبتی محسوب می‌شود، زیرا ابزارهایی مانند CDT (گواهی سپرده مدت‌دار) بازدهی بالاتری پیدا می‌کنند و حتی به بیش از ۱۲ درصد سالانه رسیده‌اند.

درواقع، در شرایطی که تورم همچنان بالاست و پیش‌بینی می‌شود بالای ۶ درصد باقی بماند، CDT ها به‌عنوان یک "پناهگاه امن" برای حفظ ارزش دارایی مطرح‌شده‌اند. بااین‌حال، افزایش نرخ بهره هزینه وام‌ها، کارت‌های اعتباری و تأمین مالی را بالا می‌برد و فشار بیشتری بر خانوارها وارد می‌کند. به همین دلیل، بانک مرکزی در یک دوراهی قرار دارد: کنترل تورم از طریق سیاست‌های سخت‌گیرانه پولی، حتی اگر این تصمیم به کاهش رشد اقتصادی و افزایش فشار مالی بر مردم منجر شود. (منبع: لاسمانا)

https://www.semana.com/finanzas/ahorro-e-inversion/articulo/cdt-seran-mas-atractivos-para-invertir-banrepublica-subiria-duro-las-tasas/202652/

 هشدار صندوق بین‌المللی پول: جنگ خاورمیانه رشد جهانی را کند و قیمت‌ها را افزایش می‌دهد

صندوق بین‌المللی پول هشدار داد که جنگ میان آمریکا و اسرائیل با ایران می‌تواند شوکی "جهانی اما نامتقارن" ایجاد کند و چشم‌انداز اقتصادی کشورهایی را که تازه از بحران‌های قبلی خارج‌شده‌اند، تیره‌تر سازد. به‌ویژه کشورهای آفریقا و آسیا که به واردات نفت وابسته‌اند، حتی باقیمت‌های بالا نیز با دشواری در تأمین انرژی مواجه شده‌اند. این نهاد تأکید کرد که نتیجه کلی این بحران، افزایش قیمت‌ها و کاهش رشد اقتصادی خواهد بود، هرچند شدت آن به کوتاه یا طولانی بودن جنگ بستگی دارد. در همین حال، قیمت نفت برنت به حدود ۱۱۵ دلار در هر بشکه رسیده و تنش‌ها با تهدیدهای دونالد ترامپ برای هدف قرار دادن تأسیسات انرژی ایران در صورت باز نشدن تنگه هرمز، افزایش‌یافته است. این وضعیت نگرانی‌ها درباره اختلال در زنجیره‌های تأمین و زیرساخت‌ها را بیشتر کرده و باعث شده نا اطمینانی و ریسک‌های ژئوپلیتیک در سطح جهانی ادامه یابد.

علاوه بر انرژی، افزایش قیمت مواد غذایی و کودهای شیمیایی نیز اقتصادهای آسیب‌پذیر را تحت‌فشار قرار داده و خطر ناامنی غذایی را بالابرده است؛ به‌ویژه در کشورهای کم‌درآمد که سهم غذا در سبد مصرفی آن‌ها بسیار بالاتر است. صندوق بین‌المللی پول هشدار می‌دهد که این وضعیت می‌تواند از یک بحران اقتصادی فراتر رفته و به مسئله‌ای اجتماعی و سیاسی تبدیل شود، به‌خصوص در کشورهایی که توان مالی محدودی برای مقابله با این شوک دارند. (منبع: ال اسپکتادور)

https://www.elespectador.com/economia/macroeconomia/la-guerra-en-oriente-medio-implica-mayores-precios-y-menor-crecimiento-mundial-fmi/

افزایش هزینه حمل‌ونقل بار در کلمبیا در آغاز ۲۰۲۶

در ماه‌های ابتدایی سال ۲۰۲۶، هزینه‌های حمل‌ونقل بار در مسیرهای اصلی کلمبیا افزایش‌یافته و بین ۵ تا ۹ درصد رشد داشته است؛ درحالی‌که هزینه ساعتی حتی جهش بیشتری، بین ۲۱ تا ۳۰ درصد را تجربه کرده است. وزارت حمل‌ونقل علت این افزایش را ترکیبی از عوامل اقتصادی ازجمله افزایش دستمزدها، رشد قیمت سوخت دیزل و تعدیل تعرفه عوارض جاده‌ای عنوان کرده است. همچنین عوامل عملیاتی مانند زمان‌های بارگیری و تخلیه همچنان فشار قابل‌توجهی بر هزینه‌ها وارد می‌کنند؛ به‌طوری‌که هر ساعت تأخیر اضافی حدود ۷.۹ درصد به هزینه‌ها می‌افزاید. این موضوع نشان می‌دهد که علاوه بر قیمت نهاده‌ها، ناکارآمدی‌های لجستیکی نیز نقش مهمی در افزایش هزینه نهایی حمل‌ونقل دارند. باوجود نشانه‌های مثبت در اقتصاد کلان مانند رشد تولید ناخالص داخلی و کنترل نسبی تورم، این بخش همچنان با فشارهای ساختاری مواجه است. (منبع: ال اسپکتادور)

https://www.elespectador.com/economia/aumentaron-los-costos-del-transporte-de-carga-al-inicio-de-2026-estas-son-las-razones/

افت تولید نفت کلمبیا به کمترین سطح در ۵ سال اخیر؛ بهبود جزئی در گاز

بر اساس داده‌های "آژانس ملی هیدروکربن‌ها"، تولید نفت کلمبیا در فوریه ۲۰۲۶ به ۷۳۴ هزار بشکه در روز رسیده که پایین‌ترین سطح از ژوئیه ۲۰۲۱ محسوب می‌شود. این رقم نسبت به سال گذشته ۲.۷۴ درصد و نسبت به ژانویه ۱.۵۴ درصد کاهش داشته و میانگین تولید سال جاری را به ۷۴۰ هزار بشکه در روز رسانده که ضعیف‌ترین شروع سال برای این بخش از ۲۰۱۴ تاکنون است. به گفته این نهاد، کاهش تولید عمدتاً ناشی از اعتراضات اجتماعی که عملیات برخی میادین را مختل کرده، افت طبیعی مخازن، تعمیرات برنامه‌ریزی‌شده و اختلالات برق بوده است. بااین‌حال، راه‌اندازی چاه‌های جدید در "آروئکا" تا حدی این کاهش را جبران کرده و مقامات تأکیددارند که سطح تولید همچنان در محدوده قابل‌قبول برای تأمین نیاز داخلی و حفظ ثبات انرژی کشور قرار دارد.

در مقابل، تولید گاز طبیعی در فوریه به ۶۹۵ میلیون فوت مکعب در روز رسیده که اگرچه نسبت به سال قبل ۱۵.۶ درصد کاهش داشته، اما در مقایسه با ژانویه ۱.۷۵ درصد افزایش را نشان می‌دهد. هم‌زمان، واردات گاز به ۱۹۳ میلیون فوت مکعب در روز رسیده و حدود ۲۱.۷ درصد از عرضه کل را تشکیل داده؛ موضوعی که نشان‌دهنده وابستگی نسبی کشور به واردات برای تأمین این منبع انرژی است. (منبع: ال‌تیمپو)

https://www.eltiempo.com/economia/sectores/produccion-de-petroleo-toca-minimos-de-5-anos-en-colombia-mientras-la-de-gas-muestra-una-leve-mejoria-3544136

افزایش بی‌سابقه قیمت بنزین در آمریکا در پی جنگ خاورمیانه

قیمت بنزین در ایالات‌متحده بار دیگر از مرز ۴ دلار به ازای هر گالن عبور کرده است؛ رقمی‌که از سال ۲۰۲۲ تاکنون دیده نشده و نگرانی‌های تازه‌ای را در میان مصرف‌کنندگان و کارشناسان ایجاد کرده است. طبق داده‌های انجمن خودروی آمریکا، میانگین قیمت به ۴.۰۲ دلار رسیده که در عرض یک ماه بیش از یک دلار افزایش داشته است. این جهش قیمتی هم‌زمان با تشدید جنگ میان آمریکا، اسرائیل و ایران رخ‌داده و باعث افزایش شدید قیمت نفت در بازارهای جهانی شده است. یکی از عوامل اصلی این افزایش، اختلال در عرضه جهانی نفت به‌ویژه به دلیل بسته شدن تنگه هرمز است؛ مسیری استراتژیک که حدود یک‌پنجم نفت جهان از آن عبور می‌کند. با عبور قیمت نفت از ۱۰۰ دلار در هر بشکه، فشار بر بازار انرژی افزایش‌یافته و مستقیماً بر قیمت سوخت در آمریکا تأثیر گذاشته است. کارشناسان هشدار می‌دهند که ادامه یا تشدید این درگیری می‌تواند قیمت‌ها را حتی به سطوح بالاتری برساند.

در این میان، دونالد ترامپ نیز واکنش تندی نشان داده و از سایر کشورها خواسته خودشان امنیت مسیرهای انرژی را تأمین کنند و به نفت آمریکا تکیه کنند. او همچنین پیش‌بینی کرده که با پایان جنگ، قیمت‌ها کاهش خواهد یافت. بااین‌حال، تحلیلگران معتقدند هنوز مشخص نیست که این افزایش موقتی است یا آغاز یک بحران انرژی جدید؛ اما روشن است که تحولات ژئوپلیتیکی به‌سرعت می‌تواند بر زندگی روزمره شهروندان، ازجمله هزینه سوخت، تأثیر بگذارد. (منبع: لاسمانا)

https://www.semana.com/mundo/noticias-estados-unidos/articulo/nueva-crisis-en-ee-uu-por-la-guerra-en-medio-oriente-precio-de-la-gasolina-alcanza-cifras-historicas/202637/

رشد ۱۱.۴ درصدی صادرات کلمبیا در فوریه با محوریت طلا و بخش کشاورزی

صادرات کلمبیا در فوریه ۲۰۲۶ به ۴.۲۱۱ میلیارد دلار رسید که نشان‌دهنده رشد ۱۱.۴ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل است. این رشد عمدتاً به دلیل جهش قابل‌توجه در بخش "سایر صادرات"، به‌ویژه طلای غیر پولی بوده که ۱۴۱ درصد افزایش‌یافته و به‌تنهایی بخش بزرگی از این رشد را توضیح می‌دهد. ارزش صادرات طلا از ۳۲۰.۵ میلیون دلار به ۷۷۱.۸ میلیون دلار رسیده است. این روند در شرایطی رخ‌داده که بازار جهانی تحت تأثیر تنش‌های ژئوپلیتیکی، نوسانات قیمت نفت و تغییرات ارزش دلار قرار دارد.

در همین حال، بخش‌های سنتی عملکرد متفاوتی داشته‌اند؛ صادرات سوخت که همچنان سهم اصلی را دارد، ۶.۴ درصد کاهش‌یافته و بخش صنعت نیز با افت ۶.۸ درصدی مواجه شده است. در مقابل، بخش کشاورزی با رشد ۱۱.۳ درصدی عملکرد مثبتی داشته، به‌ویژه به دلیل افزایش صادرات موز و روغن پالم. ایالات‌متحده همچنان مهم‌ترین مقصد صادراتی کلمبیا باقی‌مانده، درحالی‌که صادرات به چین کاهش چشمگیری داشته و تجارت با اکوادور نیز تحت تأثیر تنش‌های تجاری افت کرده است. درمجموع، اگرچه صادرات در دو ماه نخست سال رشد ۱۲.۱ درصدی را نشان می‌دهد، اما این رشد به‌شدت به طلا وابسته است و پایداری آن در هاله‌ای از ابهام قرار دارد. (منبع: ال اسپکتادور)

https://www.elespectador.com/economia/macroeconomia/exportaciones-colombianas-crecieron-114-en-febrero-impulsadas-por-el-agro-y-el-oro/

[1] DANE