اخبار اقتصادی کلمبیا و جمهوری پاناما

اخبار و تحولات اقتصادی جمهوری کلمبیا و جمهوری پاناما در مرداد ماه 1405 مندرج در رسانه‌ها و روزنامه‌های این کشور به شرح زیر ارائه می‌گردد:

احیای فرکینگ در کلمبیا

دولت "آبلاردو دلااسپریجا" اعلام کرده است که قصد دارد فرکینگ (شکست هیدرولیکی) را در کلمبیا دوباره فعال کند تا ذخایر نفت و گاز کشور افزایش یابد. این تصمیم با استقبال انجمن‌های مختلف صنعت نفت و گاز روبه‌رو شده، اما اجرای آن ممکن است چند سال طول بکشد، زیرا پروژه‌ها باید تحت مطالعات و ارزیابی‌های فنی و زیست‌محیطی قرار بگیرند. کارشناسان می‌گویند در جنوب "سزار" و شمال "سانتاندر" ذخایر قابل‌توجهی وجود دارد و میزان گاز شناسایی‌شده در این مناطق می‌تواند حدود ۱۰ برابر ذخایر اثبات‌شده فعلی باشد.

برای اجرای فرکینگ، چند اقدام ضروری است: صدور مجوزهای زیست‌محیطی برای قراردادهای موجود، فعال‌سازی دوباره قراردادهای اکتشاف و تولید در آژانس ملی هیدروکربن‌ها، و تبدیل دو پروژه آزمایشی تحقیقاتی به قراردادهایی که امکان اکتشاف و تولید تجاری را فراهم کنند. در مجموع ۸ قرارداد وجود دارد؛ ۶ قرارداد اکتشاف و تولید و ۲ پروژه آزمایشی تحقیقاتی که در حال حاضر متوقف هستند. همچنین فعالان صنعت خواستار ایجاد ثبات حقوقی و مالیاتی و مشوق‌های اقتصادی برای تضمین سرمایه‌گذاری‌های بلندمدت شده‌اند.

انجمن‌های نفت و گاز معتقدند توسعه مسئولانه میادین غیرمتعارف می‌تواند باعث جذب سرمایه، ایجاد اشتغال، افزایش تولید داخلی گاز و تقویت امنیت انرژی شود. "فرانک پرل"، رئیس انجمن نفت و گاز کلمبیا، می‌گوید برخی پروژه‌های خشکی می‌توانند ظرف ۱۸ تا ۲۴ ماه به تولید گاز برسند. او همچنین هشدار داده که کلمبیا کمتر از ۷ سال ذخیره نفت و کمتر از ۶ سال ذخیره گاز دارد و با قراردادهای فعلی، فعالیت اکتشافی ممکن است تا سال ۲۰۳۰ پایان یابد. به گفته او، صنعت انرژی در دوره دولت قبلی بیش از ۲۱ تریلیون پزو از درآمدهای خود را از دست داده است. (منبع: ال تیمپو)

https://www.eltiempo.com/economia/sectores/gobierno-de-la

-espriella-reactivara-el-fracking-en-colombia-que-hace-falta-3577946

 

رشد ۳.۵ درصدی اقتصاد کلمبیا

اقتصاد کلمبیا در سه‌ماهه دوم ۲۰۲۶، ۳.۵ درصد نسبت به مدت مشابه سال قبل رشد کرده و در نیمه نخست سال رشد آن به ۲.۹ درصد رسیده است. طبق گزارش اداره آمار کلمبیا (دانه)، بخش بزرگی از این رشد به هزینه‌های دولت مربوط بوده؛ به‌طوری‌که ۵۸ درصد رشد اقتصادی از مصرف دولت عمومی ناشی شده است. هزینه دولت ۱۲.۲ درصد افزایش یافته و بدون این افزایش، رشد اقتصادی به جای ۳.۵ درصد تنها حدود ۱.۵ درصد می‌بوده است. از نظر بخش‌های اقتصادی، مدیریت دولتی، دفاع، آموزش و سلامت با رشد ۱۰ درصدی بیشترین رشد را ثبت کرده‌اند؛ در این میان، مدیریت دولتی و دفاع ۱۵.۱ درصد رشد کرده‌اند. فعالیت‌های هنری و سرگرمی ۹.۵ درصد افزایش یافته‌اند، برق و گاز ۴.۸ درصد رشد کرده‌اند و بخش معدن نیز ۴.۲ درصد افزایش یافته است.

تجارت، حمل‌ونقل و اقامت ۲.۲ درصد رشد کرده‌اند و ساخت‌وساز نیز ۲.۲ درصد افزایش یافته است؛ با این تفاوت که ساخت جاده و راه‌آهن ۱۷.۱ درصد رشد کرده، در حالی که ساخت ساختمان‌های مسکونی و غیرمسکونی ۳.۲ درصد کاهش یافته است. در مقابل، کشاورزی ۲.۱ درصد کاهش یافته و بخش اطلاعات و ارتباطات نیز ۰.۱ درصد افت کرده است. در بخش تقاضا، مصرف خانوارها ۲.۸ درصد افزایش یافته و مصرف دولت نیز ۱۲.۲ درصد رشد کرده است. هزینه مصرف نهایی دولت به‌تنهایی ۱.۹ واحد درصد به رشد تولید ناخالص داخلی کمک کرده است. همچنین سرمایه‌گذاری کل ۷.۱ درصد رشد کرده و سرمایه‌گذاری ثابت نیز ۷ درصد افزایش یافته است. به گفته کارشناسان، کاهش نرخ دلار باعث شده است شرکت‌ها تجهیزات و فناوری وارداتی بیشتری خریداری کنند. (منبع: ال تیمپو)

https://www.eltiempo.com/economia/sectores/el-producto-interno

-bruto-pib-de-colombia-crecio-un-3-5-en-el-segundo-trimestre-del-3579087

 

کسری بودجه کلمبیا به ۷.۸ درصد رسید

رئیس‌جمهور "آبلاردو دلااسپریجا" اعلام کرد کسری بودجه دولت به ۷.۸ درصد تولید ناخالص داخلی رسیده و دولت در حال حاضر امکان استقراض بیشتر ندارد؛ زیرا دولت قبلی از ژانویه تا ۷ اوت، ۹۷ درصد ظرفیت بدهی سالانه کشور را استفاده کرده است. او گفت دولت جدید کشور را با بدهی معادل ۶۱ درصد تولید ناخالص داخلی تحویل گرفته که به گفته او بالاترین سطح در تاریخ کلمبیاست. دلااسپریجا این اظهارات را هنگام ارائه "کتاب حقیقت" در مراسم "روز ملی مبارزه با فساد"، مطرح کرد. این کتاب تصویری از وضعیت بخش‌های مختلف دولت در زمان تحویل گرفتن آن توسط دولت جدید ارائه می‌کند.

رئیس‌جمهور تأکید کرد ارقام مطرح‌شده در این گزارش صرفاً اعداد حسابداری نیستند، بلکه نشان‌دهنده منابعی هستند که اکنون در اختیار دولت نیست و برای خدمت‌رسانی به مردم، ساخت زیرساخت، تأمین امنیت، حمایت از اقشار آسیب‌پذیر و مقابله با بحران‌هایی مانند زلزله اخیر به آنها نیاز است. او همچنین گفت بخش قابل‌توجهی از منابع ناشی از افزایش بدهی کشور، به دلیل فساد، هدررفت و تخلفات مالی از بین رفته است. به گفته دلااسپریجا، فساد فقط به منابع مالی دولت آسیب نمی‌زند، بلکه اعتماد مردم را نیز تضعیف می‌کند و این تصور را ایجاد می‌کند که رعایت قانون و پرداخت مالیات بی‌فایده است. او در پایان هشدار داد که فساد، توان دولت برای پاسخ‌گویی به نیازهای مردم را به‌شدت کاهش داده و وضعیت کنونی مالی دولت را بسیار بحرانی و نگران‌کننده کرده است. (منبع: ریاست جمهوری)

https://www.presidencia.gov.co/prensa/Paginas/El-deficit-fiscal-

de-la-nacion-es-de-78porciento-del-PIB-Presidente-Abelardo-De-La-Espriella-260818.aspx

 

 واردات کلمبیا ۲۷ درصد افزایش یافت

واردات کلمبیا در ژوئن ۲۰۲۶ به بیش از ۶.۷۷۵ میلیارد دلار رسید که نسبت به ژوئن سال گذشته ۲۷ درصد افزایش داشت. بخش عمده این رشد مربوط به محصولات صنعتی و تولیدی بود که واردات آن با رشد ۲۳.۱ درصدی به بیش از ۵ میلیارد دلار رسید و به‌تنهایی ۱۷.۷ واحد درصد در رشد کل واردات نقش داشت. واردات محصولات کشاورزی، مواد غذایی و نوشیدنی نیز ۲۳.۴ درصد و سوخت و محصولات صنایع استخراجی ۶۷.۲ درصد افزایش یافت. در مجموع، واردات کلمبیا در شش ماه نخست ۲۰۲۶ به ۳۸.۰۷۵ میلیارد دلار رسید که ۱۳.۶ درصد بیشتر از مدت مشابه سال قبل است.

واردات کالاهای صنعتی با ۲۸.۵۹۴ میلیارد دلار، ۱۵.۲ درصد رشد کرد که عمدتاً ناشی از افزایش خرید ماشین‌آلات و تجهیزات حمل‌ونقل بود. واردات محصولات کشاورزی، مواد غذایی و نوشیدنی نیز به ۵.۴۵۲ میلیارد دلار رسید و ۱۰ درصد افزایش یافت. چین با سهم ۲۸.۵ درصدی بزرگ‌ترین مبدأ واردات کلمبیا در نیمه اول سال بود و پس از آن آمریکا با ۲۳ درصد، برزیل با ۵.۱ درصد و مکزیک با ۴.۹ درصد قرار داشتند. افزایش واردات از چین عمدتاً به دلیل رشد خرید خودروهای حمل‌ونقل مسافر و لپ‌تاپ بود. در نتیجه افزایش واردات، کسری تجاری کلمبیا نیز از ۷.۲۶۱ میلیارد دلار در نیمه اول ۲۰۲۵ به ۸.۱۹۸ میلیارد دلار در نیمه اول ۲۰۲۶ افزایش یافت. (منبع: ال اسپکتادور)

https://www.elespectador.com/economia/las-importaciones-colombianas-crecieron-a-doble-digito-en-junio/

 

کاهش سرمایه‌گذاری در کلمبیا

کلمبیا طی یک دهه گذشته با کاهش جدی سرمایه‌گذاری روبه‌رو بوده است. نرخ سرمایه‌گذاری که در سال ۲۰۱۵ حدود ۲۳٫۸ درصد تولید ناخالص داخلی بوده، در سال ۲۰۲۵ به ۱۷ درصد رسیده؛ یعنی حدود ۶٫۷ واحد درصد کاهش یافته است. در همین دوره، حجم واقعی سرمایه‌گذاری ۹٫۱ درصد کاهش یافته، در حالی که اقتصاد کشور ۲۷ درصد رشد کرده است. این وضعیت اکنون با بحران مالی دولت و هزینه‌های سنگین بازسازی پس از زلزله ۱۰ اوت هم‌زمان شده است. طبق برنامه مالی دولت، قرار بوده نرخ سرمایه‌گذاری تا سال ۲۰۳۵ دوباره به ۲۳٫۴ درصد تولید ناخالص داخلی برسد؛ یعنی طی ۱۰ سال حدود ۶٫۴ واحد درصد افزایش پیدا کند. دانشگاه خاویرینای بوگوتا این هدف را ممکن اما بسیار استثنایی دانسته است. در گذشته چنین جهش‌هایی در دوره‌های ۱۹۹۹ تا ۲۰۰۹ و ۲۰۰۵ تا ۲۰۱۵ رخ داده‌اند، اما آن زمان شرایط بسیار مساعدتر بوده؛ از جمله بهبود امنیت، رشد سرمایه‌گذاری خارجی و رونق قیمت مواد خام.

در میان کشورهای آمریکای لاتین نیز کلمبیا تنها کشوری بوده که در این دوره علاوه بر کاهش سهم سرمایه‌گذاری از تولید ناخالص داخلی، شاهد کاهش واقعی حجم سرمایه‌گذاری هم بوده است. بنابراین بازگشت به سطح ۲۳ درصد فقط به معنای جبران کاهش گذشته نبوده؛ سرمایه‌گذاری باید چندین سال بسیار سریع‌تر از رشد اقتصاد افزایش پیدا کند. کلمبیا اکنون با محدودیت بودجه دولت، نااطمینانی بین‌المللی، ضعف سرمایه‌گذاری خصوصی و عقب‌ماندگی در اجرای پروژه‌های زیربنایی روبه‌رو بوده است. به گفته رصدخانه مالی دانشگاه خاویرینا، دولت دلااسپریجا باید شرایطی ایجاد کرده باشد که رشد اقتصادی به‌جای اتکا به مصرف خانوارها، بیشتر بر سرمایه‌گذاری مولد، افزایش بهره‌وری، ایجاد اشتغال باکیفیت و توسعه زیرساخت‌ها متکی شده باشد؛ آن هم در شرایطی که بازسازی مناطق آسیب‌دیده از زلزله فشار بیشتری بر منابع کشور وارد کرده است. (منبع: ال اسپکتادور)

https://www.elespectador.com/economia/macroeconomia/colombia

-lleva-una-decada-con-una-caida-de-inversion-podria-recuperarse-en-10-anos/

 

بازسازی زلزله حداقل ۴ سال طول می‌کشد

رئیس اتاق ساخت‌وساز کلمبیا (کاماکول) اعلام کرده بازسازی مناطق آسیب‌دیده از زلزله ۱۰ اوت حداقل چهار سال زمان خواهد برد. دولت و بخش خصوصی یک برنامه پنج‌مرحله‌ای را دنبال می‌کنند که شامل ارزیابی یکپارچه خسارت‌ها تا ۳۰ سپتامبر، ثبت واحد آسیب‌دیدگان، ایجاد سازوکار ویژه بازسازی و تأمین حدود ۳۰ تریلیون پزو برای بازسازی است. حدود ۲۴٫۵ تریلیون پزو از این مبلغ مربوط به ساختمان‌های مسکونی و غیرمسکونی است. همچنین پیشنهاد شده تا ۲۰ تریلیون پزو از بودجه‌های سرمایه‌ای اجرا‌نشده و منابع حق امتیازها به بازسازی اختصاص یابد.

با وجود اینکه صنعت ساختمان در چهار سال گذشته با ۱۲ فصل متوالی رکود روبه‌رو بوده و حدود ۴۰۰ شرکت ساختمانی از بین رفته‌اند و سودآوری متوسط بخش مسکن به کمتر از ۲٫۵ درصد رسیده، سازندگان دعوت رئیس‌جمهور دلااسپریجا برای کمک به بازسازی را پذیرفته‌اند. شرکت‌های بزرگ حاضرند از بخشی از سود خود صرف‌نظر کنند و شرکت‌هایی که توان مالی کمتری دارند، طراحی، محاسبات سازه‌ای، نیروی انسانی و خدمات فنی ارائه خواهند کرد. تاکنون بیش از ۴۴۰۰ متخصص داوطلب ثبت شده و بیش از ۱۰۰ متخصص در مناطق آسیب‌دیده فعالیت کرده‌اند؛ همچنین حدود ۱۰۰۰ واحد مسکونی آماده برای اسکان مجدد خانواده‌های زلزله‌زده در اختیار است. (منبع: لا سمانا)

https://www.semana.com/politica/articulo/ministerio-de-agricultura-denuncio-

que-anterior-gobierno-dejo-amarrados-a-18000-contratistas-con-compromisos-cercanos-al-billon-de-pesos/202604/

 

وابستگی کلمبیا به واردات گاز مایع

رئیس شرکت گازی "گازنووا" (Gasnova) باشد. گفته مصرف گاز مایع در کلمبیا به‌سرعت افزایش یافته است؛ این مصرف در بخش صنعتی و تجاری در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۶ درصد و در سال ۲۰۲۶ تاکنون بیش از ۴۰ درصد رشد کرده است. در حال حاضر حدود ۶۰ درصد عرضه گاز مایع وارداتی است و اگر روند مصرف ادامه پیدا کند، در نیمه نخست ۲۰۲۷ این سهم به بیش از ۷۰ درصد خواهد رسید. با این حال، قیمت‌ها تاکنون نسبتاً ثابت مانده‌اند، چون قیمت گاز مایع در کلمبیا بیش از یک دهه است که به قیمت‌های جهانی وابسته است.

در آستانه پدیده آب و هوایی ال‌نینو و نگرانی درباره تأمین انرژی، گازنووا معتقد است گاز مایع می‌تواند بخشی از راه‌حل باشد، چون امکان رساندن آن به نقاط مختلف کشور وجود دارد و برای آن خطر جیره‌بندی پیش‌بینی نمی‌شود. با این حال، این صنعت برای کاهش وابستگی به واردات خواستار تقویت تولید داخلی و افزایش اکتشافات گاز و نفت شده است. رئیس گازنووا همچنین سیاست‌های دولت جدید در زمینه افزایش سرمایه‌گذاری را مثبت ارزیابی کرده، اما تأکید کرده که کلمبیا برای تقویت ذخایر خود باید فعالیت‌های اکتشافی را افزایش دهد. (منبع: لا ریپوبلیکا)

https://www.larepublica.co/economia/mas-de-70-de-la-oferta-de-glp-sera-importada-para-comienzos-de-2027-4462204

 

قیمت دلار در صرافی‌های کلمبیا؛ ۲۱ اوت

قیمت دلار در بازار آزاد صرافی‌های کلمبیا در روز جمعه ۲۱ اوت ۲۰۲۶ نسبت به روزهای اخیر همچنان نوسانی است. میانگین قیمت خرید دلار ۳.۰۸۵٫۸۸ پزو و قیمت فروش ۳.۲۰۵٫۲۹ پزو اعلام شده است. در این میان، نرخ رسمی TRM برابر با ۳.۰۶۲٫۹۶ پزو است؛ بنابراین قیمت صرافی‌ها، به‌خصوص نرخ فروش، بالاتر از نرخ رسمی قرار دارد.  قیمت‌ها بسته به شهر تفاوت قابل‌توجهی دارند: به عنوان مثال در بوگوتا دلار با قیمت ۳٬۱۴۵ پزو خریداری و با ۳٬۲۰۵ پزو فروخته می‌شود؛ در کالی این ارقام به‌ترتیب ۳٬۲۰۰ و ۳٬۳۵۰ پزو است.

روند یک هفته اخیر نشان می‌دهد قیمت دلار در صرافی‌ها کاهش محسوسی داشته است. میانگین خرید از ۳.۱۸۰٫۵۹ پزو در ۱۴ اوت به ۳.۰۸۵٫۸۸ پزو در ۲۱ اوت رسیده و میانگین فروش نیز از ۳.۲۹۹٫۱۲ به ۳.۲۰۵٫۲۹ پزو کاهش یافته است. طبق تحلیل گروه "سی‌بست" (Cibest)، نوسانات آینده دلار تحت تأثیر عواملی مانند بی‌ثباتی و ابهام اقتصادی جهانی، نگرانی‌های مالی داخلی کلمبیا و سیاست‌های اقتصادی دولت جدید خواهد بود. (منبع: لا سمانا)

https://www.semana.com/economia/macroeconomia/articulo/dolar-en-casas-

de-cambio-para-este-21-de-agosto-en-colombia-precio-del-mercado/202637/

 

رشد ۵.۹ درصدی تولید پالایشگاهی اکوپترول

شرکت نفتی دولتی "اکوپترول" اعلام کرد که در نیمه نخست سال ۲۰۲۶، میانگین خوراک پالایشگاه‌هایش به ۴۲۸ هزار بشکه در روز رسیده که نسبت به مدت مشابه سال ۲۰۲۵، ۵.۹ درصد یا ۲۴ هزار بشکه در روز افزایش داشته است. این رشد عمدتاً به دلیل افزایش تولید بنزین با اکتان، گازوئیل، سوخت هواپیما و سوخت جت بوده است. تولید بنزین با اکتان بالا،  با جهشی ۱۵۰ درصدی به میانگین ۳.۶۲۰ بشکه در روز رسیده تا پاسخگوی تقاضای داخلی باشد. تولید گازوئیل نیز با رشد ۱۱.۲ درصدی به ۱۴۰.۸۱۰ بشکه در روز رسیده و تولید سوخت هواپیما و جت با افزایش ۱۲.۷ درصدی به ۳۸.۷۳۰ بشکه در روز رسیده است.

اکوپترول می‌گوید این افزایش با اقداماتی مانند تبادل مواد اولیه میان دو پالایشگاه، راه‌اندازی واحد هیدروایزومریزاسیون و افزایش ظرفیت واحد آلکیلاسیون پالایشگاه "بارانکابرمخا" امکان‌پذیر شده است. از نظر سودآوری نیز عملکرد پالایشگاه‌ها بهتر شده است. اکوپترول در نیمه نخست ۲۰۲۶ برای گازوئیل و سوخت جت به حاشیه سود ناخالص پالایش ۲۳.۶ دلار به ازای هر بشکه دست یافته که تقریباً دو برابر رقم مدت مشابه سال گذشته است. به گفته شرکت، بهبود بازده تولید فرآورده‌های میان‌تقطیر و افزایش اختلاف قیمت این فرآورده‌ها نسبت به قیمت جهانی نفت از عوامل اصلی این رشد بوده‌اند. (منبع: لا ریپوبلیکا)

https://www.larepublica.co/economia/produccion-de-ecopetrol-crecio-

5-9-en-el-primer-semestre-impulsada-por-extra-y-diesel-4463833

 

تحولات اقتصادی پاناما

شتاب اقتصاد پاناما در نیمه اول ۲۰۲۶

اقتصاد پاناما در نیمه اول ۲۰۲۶ شتاب قابل‌توجهی گرفت. شاخص ماهانه فعالیت اقتصادی در ژوئن نسبت به ژوئن سال گذشته ۸.۲۳ درصد افزایش یافت؛ در حالی که این رقم در ژوئن ۲۰۲۵ تنها ۲.۱۹ درصد بود. رشد تجمعی اقتصاد در فاصله ژانویه تا ژوئن نیز به ۵.۳۹ درصد رسید و از ۴.۱۴ درصد در فوریه به ۵.۳۹ درصد در پایان ژوئن افزایش یافت. این رشد عمدتاً از عملکرد مثبت بخش‌های تجارت، حمل‌ونقل، کانال پاناما، گردشگری، ساخت‌وساز، خدمات مالی و تولید صنعتی ناشی شد. تجارت خرده‌فروشی و عمده‌فروشی نیز رونق گرفت و صادرات مجدد از منطقه آزاد "کولون" افزایش یافت.

در بخش حمل‌ونقل، درآمد حاصل از عوارض کانال پاناما، حجم بار عبوری و حمل‌ونقل هوایی افزایش یافت. ساخت‌وساز نیز از اجرای پروژه‌های عمرانی و سرمایه‌گذاری دولتی رونق گرفت و افزایش ورود گردشگران به رشد فعالیت هتل‌ها و رستوران‌ها کمک کرد. تولید مواد غذایی و نوشیدنی‌ها و همچنین فعالیت‌های بانکی نیز رشد مثبتی داشتند. در کنار این بخش‌ها، کشاورزی، ماهیگیری، خدمات تفریحی و مصرف برق نیز افزایش یافت؛ هرچند برخی فعالیت‌ها مانند تولید برق‌آبی، فروش بنزین ۹۵ اکتان و برخی محصولات لبنی با کاهش روبه‌رو شدند. در مجموع، رشد ۵.۳۹ درصدی در نیمه اول سال و جهش ۸.۲۳ درصدی در ژوئن نشان می‌دهد اقتصاد پاناما در سال ۲۰۲۶ نه‌تنها رشد خود را حفظ کرده، بلکه در پایان نیمه اول سال شتاب بیشتری گرفته است. (منبع: اینفوبائه)

https://www.infobae.com/panama/2026/08/18/la-actividad-

economica-de-panama-acelero-su-crecimiento-a-823-en-junio/