اخبار اقتصادی نروژ
گزیدۀ اخبار و تحولات اقتصادی نروژ در نیمه اول اردیبهشت ماه 1405(قسمت دوم)، مندرج در رسانهها و روزنامههای این کشور به شرح ذیل ارائه میگردد:
شرکت هواپیمایی آمریکایی اسپیریت ایرلاینز ورشکسته شد
۲ مه ۲۰۲۶
شرکت هواپیمایی ارزانقیمت آمریکایی اسپیریت ایرلاینز اعلام ورشکستگی میکند و همزمان همۀ پروازها را فوراً لغو میکند.
اسپیریت ایرلاینز برای چندین دهه پروازهای ارزان در آمریکا، کارائیب و آمریکای جنوبی عرضه کرده است. این را شرکت در یک بیانیۀ مطبوعاتی اعلام میکند.
شرکت میگوید: «به همۀ مهمانان ما: همۀ پروازها لغو شدهاند، و خدمات مشتریان دیگر در دسترس نیست.»
شرکت میافزاید: «ما به تأثیری که مدل ارزانقیمت ما در ۳۴ سال گذشته بر این صنعت گذاشته است افتخار میکنیم، و امیدوار بودیم بتوانیم سالهای بسیار بیشتری در خدمت مهمانان خود باشیم.»
آنها از همۀ کسانی که با این شرکت بلیت هواپیما دارند، میخواهند که طبق برنامۀ اولیه به فرودگاهها نروند.
این شرکت حدود ۱۵ هزار کارمند دارد، و اکنون دربارۀ اینکه چه بر سر آنان خواهد آمد، ابهام وجود دارد.
این شرکت پس از همهگیری کرونا دوران دشواری را پشت سر گذاشته است، انبیسی نیوز مینویسد. در سال گذشته، این شرکت تلاش کرده است از دو ورشکستگی بازگردد، اما این کار با قیمتهای بسیار بالای سوخت در ارتباط با جنگ در غرب آسیا دشوار از آب درآمده است.
ماه گذشته، این شرکت هواپیمایی با امید به دریافت کمک اضطراری با کاخ سفید تماس گرفت. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، ظاهراً در آغاز آمادگی برای کمک نشان داد، اما گفته میشود که مذاکرات اخیراً بینتیجه مانده است.
https://www.aftenposten.no/verden/i/pBMeqW/det-amerikanske-flyselskapet-spirit-airlines-konkurs-kansellerer-alle-avganger
شرکتهای کشتیرانی نروژی درباره «آزادسازی» ترامپ: «هنوز نامشخص است»
5 مه 2026
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، از «پروژۀ آزادی» برای آزادسازی کشتیهای گرفتار در خلیج فارس خبر میدهد.
«هیچ اطلاعات تازهای نداریم»
هارالد فوتلاند، مدیرعامل شرکت کشتیرانی نفتکشهای شیمیایی Odfjell، معتقد است این موضوع مثبت است که ظاهراً میان طرفها گفتوگو وجود دارد و آمریکا بر باز کردن تنگه تمرکز دارد. او تأکید میکند که Odfjell با احتیاط خوشبین است و با مشاوران مرتبط در تماس نزدیک قرار دارد.
فوتلاند به E24 میگوید: «در حال حاضر، با این حال، ما هیچ اطلاعات تازهای نداریم که نشان دهد عبور از تنگه امن است. ما همچنین از نزدیک وضعیت خدمۀ خود را در کشتی پیگیری میکنیم، همانطور که هر روز در نُه هفتۀ گذشته این کار را انجام دادهایم.»
او تأکید میکند که امنیت خدمه مهمترین موضوع است. رئیس Odfjell میگوید: «ما تا زمانی که تأییدهای معتبر مبنی بر امن بودن وضعیت نداشته باشیم، از آنجا حرکت نخواهیم کرد.»
این شرکت کشتیرانی یک کشتی ملکی و سه کشتی اجارهای در خلیج فارس دارد که همۀ آنها بین 25 تا 30 نفر خدمه در کشتی دارند.
«عملیات چشمگیر»
اتحادیۀ کشتیداران نیز از او حمایت میکند.
هالوورسن از اتحادیۀ کشتیداران میگوید: «هنوز چالشهای امنیتی و عملیاتی چشمگیری در ارتباط با خروج احتمالی از منطقه وجود دارد.»
BW LPG نمیخواهد درباره وضعیت کنونی در غرب آسیا یا مسائل عملیاتی مربوط به ناوگان اظهار نظر کند.
چندین کشتی نروژی
شرکت «نروژی» کشتیرانی گاز مایع BW LPG، که در بورس فهرست شده است، توانست درست پیش از پایان ماه مارس/آغاز آوریل دو کشتی خود را از خلیج فارس خارج کند، در حالی که یک کشتی گرفتار مانده بود.
در همان زمان، شمار زیادی کشتی با مالکیت نروژی یا ارتباط نروژی در منطقه حضور داشتند.
در میان آنها کشتیهایی از شرکتهایی مانند Odfjell، Frontline، Nordic American Tankers متعلق به هربورنهانسون، و Okeanis Tankers ثبتشده در بورس اسلو دیده میشوند.
https://e24.no/energi-og-klima/i/L4ordQ/norske-rederier-om-trumps-frigjoering-fortsatt-uavklart
جهش قیمت نفت پس از گزارشها درباره حملۀ به غرب آسیا
4 مه 2026
جنگ غرب آسیا روز دوشنبه همچنان بر قیمت نفت اثر میگذارد.
قیمت نفت حدود ساعت 17:30 ناگهان جهش کرد. از نیمهشب تاکنون، اکنون نزدیک به پنج درصد افزایش یافته و به 114 دلار برای هر بشکه رسیده است.
این تحول پس از گزارشهایی از امارات متحدۀ عربی رخ میدهد مبنی بر اینکه یک حملۀ پهپادی باعث ایجاد آتشسوزی در تأسیسات فجیره شده است؛ این را بلومبرگ گزارش میدهد.
به گزارش CNBC، نخستین بار است که امارات از زمان توافق آتشبس در 8 آوریل، سامانۀ هشدار موشکی خود را فعال کرده است.
قیمت نفت همچنین در طول روز نوسان داشته است.
در حدود 20 دقیقه در اوایل روز دوشنبه، قیمت نفت نزدیک به چهار درصد افزایش یافت و از 109.8 دلار برای هر بشکه به 114.2 دلار رسید. بعدتر کمی عقب نشست و پیش از جهش اخیر، حدود 110.5 دلار برای هر بشکه معامله میشد.
جهش آن زمان قیمت نفت پس از آن رخ داد که خبرگزاریی گزارش داد که گویا یک ناو جنگی آمریکایی با راکتها هدف قرار گرفته است. آمریکا از سوی خود رد کرده است که یکی از کشتیهایش هدف قرار گرفته باشد. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز یکشنبه اعلام کرد که آمریکا یک عملیات نظامی را برای بیرون آوردن کشتیهای گرفتار از تنگۀ هرمز آغاز خواهد کرد. این عملیات، که ترامپ آن را «پروژۀ آزادی» نامیده است، به گفتۀ رئیسجمهور قرار بود صبح دوشنبه آغاز شود.
https://e24.no/energi-og-klima/i/bOkV0B/oljeprishopp-etter-meldinger-om-iran-angrep
شوک انرژی میتواند بدتر شود: «وضعیت را دستکم میگیرند»
5 مه 2026 - تحلیلی
آژانس بینالمللی انرژی، IEA، درباره بزرگترین شوک انرژی تاریخ هشدار داده است، اما نشانههای اندکی از وحشت دیده میشود. یک اقتصاددان ارشد میگوید: «قابل تصور نیست که تنگۀ هرمز برای مدت طولانی بسته باشد.»
جنگ در غرب آسیا به بزرگترین بحران انرژیای منجر شده که جهان دیده است؛ آژانس بینالمللی انرژی، IEA، چنین هشدار میدهد. صندوق بینالمللی پول، IMF، میگوید چشماندازهای جهانی ناگهان تیره شدهاند.
نگرانی از کمبود سوخت هواپیما در اروپا، افزایش رشد قیمتها در سطح جهانی و یک ضربۀ پایدار انرژی وجود دارد که بهویژه کشورهای فقیر را تحت تأثیر قرار خواهد داد. تحلیلگران به E24 گفتهاند که وضعیت بهشدت جدی است و بازارها هنوز این را در قیمتها لحاظ نکردهاند که درگیری قرار است طولانی شود.
با وجود این چشماندازهای تیره، بازارهای سهام جهانی پس از سقوط در آغاز جنگ در غرب آسیا دوباره خود را بازیافتهاند. در آمریکا، شاخص گستردۀ S&P 500 هفتۀ گذشته را بار دیگر در سطحی رکوردی به پایان رساند. قیمت نفت نیز بسیار پایینتر از سطح بحرانهای پیشین است. رکورد سال 2008، یعنی 147 دلار برای هر بشکه، در ارزش پولی امروز تقریباً معادل 220 دلار برای هر بشکه است. روز دوشنبه قیمت نفت از 108 دلار تا 114 دلار برای هر بشکه نوسان داشته است.
«بسیار کمتر وابسته به نفت»
ــ آیا جهان نسبت به بحرانهای انرژی پیشین مقاومت بیشتری دارد؟
هارالد مگنوس آندریاسن، اقتصاددان ارشد در Sparebank1 Markets، میگوید: «ما امروز بسیار کمتر از دوران شوکهای نفتی دهههای 1970 و 1980 به نفت وابستهایم.»
او هشدار میدهد: «اما این بحران نیز چیزی کاملاً متفاوت از آن چیزی است که پیشتر دیدهایم.»
هرچند جهان کمتر از گذشته وابسته است، نفت هنوز برای اقتصاد جهانی کاملاً محوری است. اگر تنگۀ هرمز برای مدت طولانی بسته نگه داشته شود، کمبود نفت به وجود خواهد آمد.
آندریاسن تأکید میکند که در آن صورت قیمت نفت باید آنقدر بالا برود که فعالیت اقتصادی کاهش یابد.
«ما همین حالا اثر آن را در برخی جاها میبینیم، با هفتۀ کاری چهار روزه در فیلیپین، جایی که فعالیت کاهش یافته است. اگر این وضعیت در هفتهها و ماههای آینده ادامه یابد، این برای بسیاری دیگر نیز به واقعیت تبدیل خواهد شد.»
برخی عوامل که ممکن است تا اینجا به کاهش احساس بحران کمک کرده باشند:
بازارهای سهام همچنان انتظار دارند که درگیری نسبتاً زود حل شود. جهان ذخایر نفتی قابل توجهی ساخته است که اکنون بهشدت در حال تخلیهاند. مصرف انرژی جهان، طبق گفتۀ بانک جهانی، نسبت به گذشته کارآمدتر شده است.
بسیاری از کشورها، طبق گفتۀ IEA، مالیاتهای سوخت خود را کاهش دادهاند یا اقدامات دیگری برای کاهش ضربه به مصرفکنندگان انجام دادهاند؛ از جمله نروژ، به جعبۀ اطلاعاتی پایینتر در این مطلب نگاه کنید. کشورهایی مانند پاکستان، مصر و فیلیپین نیز از مردم و کسبوکارها خواستهاند مصرف سوختهای فسیلی خود را کاهش دهند.
بسیاری از بازیگران سرمایهگذاری زیادی روی هوش مصنوعی انجام میدهند، چیزی که صادرات را در چند کشور آسیایی بالا میبرد؛ این را Wall Street Journal مینویسد.
«وضعیت را دستکم میگیرند»
جهان روزانه بیش از 100 میلیون بشکه نفت مصرف میکند.
طبق گفتۀ اوله والبیه، تحلیلگر مواد خام در SEB، در حال حاضر حدود 10 میلیون بشکه در روز است که از طریق تنگۀ هرمز خارج نمیشود.
ــ چرا این موضوع پس از نزدیک به ده هفته هنوز بیشتر احساس نمیشود؟
والبیه میگوید: «بازار همچنان به نظر میرسد مطمئن است که راهحلی خواهد آمد. بازار در انتظار نوعی توافق در زمانی معقول است.» او معتقد است کمی تعجبآور است که بازارها جدیت احتمالی این وضعیت را درک نمیکنند.
والبیه میگوید: «ما فکر میکنیم بازار وضعیت را دستکم میگیرد، وقتی شانه بالا میاندازد و بزرگترین اختلال در بازار تاکنون را نادیده میگیرد.» «قیمتهای 110 دلاری برای هر بشکه برای تحویل در تابستان امسال دردناک است. اما قیمت نفت برای سهماهۀ چهارم 87.5 دلار برای هر بشکه است. اگر از ما بپرسید، این پایین است. اما بازار همچنان به عادیسازی باور دارد.»
تورم در کشورهایی از جمله چین، آمریکا و منطقۀ یورو در آغاز جنگ غرب آسیا پایینتر از دوران بحران انرژی در سال 2022 بود.
جنگ در غرب آسیا چشماندازهای IEA را زیرورو میکند بالاتر از 200 دلار برای هر بشکه را رد نمیکند. هم آندریاسن و هم والبیه معتقدند که اثر بسته شدن تنگۀ هرمز هرچه بیشتر ادامه یابد، دراماتیکتر خواهد شد.
آندریاسن میگوید: «مدت زیادی از رسیدن آخرین نفتکشها نمیگذرد. نفتی که تا پایان فوریه صادر شده بود، در مارس و آوریل به کشورهای دریافتکننده رسید.» ...«افزون بر این، ذخایر در سراسر جهان با سرعتی نسبتاً زیاد پایین کشیده شدهاند. اما اکنون نفتکشهای بیشتری نمیآیند. در آن صورت کمبود نفت و محصولات نفتی به وجود میآید. اینکه روزانه چه مقدار میتوان از ذخایر برداشت کرد، محدود است.»
اقتصاددان ارشد تأکید میکند که قیمتها برای تحویل نفت در زمانی کمی جلوتر، بسیار پایینتر از قیمتهای امروز است.
آندریاسن میگوید: «بازار در تمام مسیر فرض را بر این گذاشته است که بحران باید حل شود. قابل تصور نیست که تنگۀ هرمز برای مدت طولانی بسته نگه داشته شود.»
«اما قیمت نفت اصلاً نزدیک به جایی نیست که اگر تنگۀ هرمز برای مدت طولانی در آینده بسته نگه داشته شود، باید باشد. در آن صورت قیمت نفت باید به 150 یا 200 دلار برسد تا مصرف کاهش یابد. اگر مجبور شود از این هم مقدار قابل توجهی بالاتر برود، شگفتزده نمیشوم.»
«محتاطاند»
والبیه نیز فکر میکند اگر تنگۀ هرمز بسته نگه داشته شود، قیمتها باید بسیار بالا بروند. در آن صورت، بهتدریج ممکن است کمبود روبهافزایشی هم در نفت خام و هم در محصولاتی مانند دیزل و سوخت هواپیما به وجود آید. او میگوید: «اگر کمبود نفت برای مدت طولانی ادامه یابد، ما از قیمتهای نفت بالاتر از 150 دلار برای هر بشکه و دیزل و سوخت هواپیما بسیار بالاتر از 200 دلار برای هر بشکه صحبت میکنیم.»
به گفتۀ این تحلیلگر مواد خام، سیاست غیرقابل پیشبینی میتواند بر چگونگی ارزیابی بازارهای مالی از وضعیت اثر بگذارد. «من فکر میکنم شاید بسیاری از بازیگران بازار احتیاط میکنند که در سمت اشتباه قرار نگیرند و روی افزایش قیمت نفت شرط نبندند، حتی اگر شرایط بنیادی به نفع آن سخن بگوید. این میتواند به این دلیل باشد که این موضوع به سیاست نیز مربوط است، و سیاست میتواند بهسرعت تغییر جهت دهد.»
آژانس بینالمللی انرژی، IEA، اعلام میکند که کشورهای زیر اقداماتی دربارۀ انواع مختلف عوارض سوخت انجام دادهاند:
آلبانی: عوارض سوخت را کاهش داده است.
آرژانتین: افزایش عوارض را به تأخیر انداخته است.
استرالیا: عوارض را کاهش داده است.
اتریش: عوارض بنزین و دیزل را کاهش داده و برای حاشیۀ سود فروشندگان سوخت سقف تعیین کرده است.
باربادوس: قیمت نفت کوره را برای سه ماه ثابت نگه داشته، برق را یارانه داده و مالیات بر ارزش افزودۀ گاز طبیعی و دیزل را کاهش داده است.
بلژیک: افزایش عوارض را به تأخیر انداخته است.
برزیل: عوارض دیزل را کاهش داده و برای تولیدکنندگان و واردکنندگان، سوخت را یارانه داده است.
بلغارستان: یارانۀ سوخت وابسته به درآمد برای مالکان خودرو، و افزایش جبران هزینۀ سوخت برای کشاورزان.
کانادا: عوارض فدرال سوخت را لغو کرده است.
شیلی: قیمت پارافین را ثابت نگه داشته و به تاکسیها یارانه داده است.
چین: کنترل قیمت بر فرآوردههای نفتی پالایششده در سطح ملی.
اتیوپی: یارانۀ قیمت دیزل و بنزین.
کمیسیون اتحادیۀ اروپا: حمایت هدفمند از بخشهای مهمی مانند حملونقل، ماهیگیری و کشاورزی، و حمایت از کسانی که طولانیترین مسیرها را رانندگی میکنند.
فیلیپین: یارانه برای بخشهایی از جمله اتوبوس، تاکسی و شرکتهای پیک؛ یارانۀ کود و سوخت برای کشاورزی و ماهیگیری؛ کاهش عوارض سوخت و عوارض LPG.
غنا: لغو موقت عوارض سوخت.
یونان: یارانۀ دیزل، کود برای کشاورزی، و کارت دیجیتال سوخت برای خانوارها.
هند: سقف قیمت برای سوخت هواپیما، کاهش عوارض بنزین و دیزل، سقف برای حاشیۀ سود جایگاههای بنزین، و افزایش عوارض بر صادرات سوخت.
اندونزی: افزایش یارانههای سوخت، افزایش عوارض بر سوخت هواپیما، اما کاهش مالیات بر ارزش افزودۀ بلیتهای کلاس اقتصادی.
ایرلند: افزایش حمایت انرژی از خانوارهای آسیبپذیر و افزایش تخفیف دیزل برای شرکتهای حملونقل؛ کاهش عوارض بنزین و دیزل؛ حمایت هدفمند از بازنشستگان و افراد دارای معلولیت؛ کاهش عوارض NORA، که به ذخیرۀ ملی نفت اختصاص دارد.
ایتالیا: کاهش عوارض سوخت، تخفیف مالیاتی برای شرکتهای باربری، ماهیگیری و کشاورزی.
ژاپن: سقف قیمت سوخت با پشتیبانی یارانهای.
کامبوج: کاهش مالیات بر ارزش افزودۀ سوخت.
کنیا: کاهش مالیات بر ارزش افزودۀ سوخت.
کره: سقف قیمت سوخت، کاهش عوارض سوخت، کوپن برای 70 درصد فقیرترین افراد، و حمایت اضافی از جوانان، کمدرآمدها و کسبوکارهایی که بهشدت آسیب میبینند.
کرواسی: سقف قیمت نفت و دیزل، کاهش عوارض سوخت، حمایت مستقیم از گروههای آسیبپذیر، حملونقل و کشاورزی.
لائوس: کاهش عوارض سوخت.
لتونی: کاهش عوارض دیزل و دیزل سبز.
مالزی: حمایت از کسبوکارهای کوچک و متوسط با ضمانتهای وامی.
مکزیک: سقف قیمت بنزین.
مراکش: حمایت مستقیم از حملونقلکنندگان.
نامیبیا: کاهش عوارض سوخت.
هلند: حمایت اضافی از خانوارهای کمدرآمد، کاهش مالیات برای رفتوآمدکنندگان و خودروهای تجاری.
نیوزیلند: حمایت از خانوادههای آسیبپذیر.
نیجریه: سقف قیمت برای سوخت هواپیما.
نروژ: کاهش عوارض بنزین و دیزل.
پاکستان: حمایت هدفمند از گروههای آسیبپذیر، مانند دوچرخهسواران، کشاورزان و بخش حملونقل.
لهستان: سقف قیمتهای خردهفروشی سوخت، سقف برای حاشیۀ سود زنجیرههای پمپبنزین، و کاهش مالیات بر ارزش افزوده و عوارض سوخت.
پرتغال: افزایش یارانۀ گاز برای خانوارهای آسیبپذیر، تخفیف اضافی سوخت، و کاهش موقت عوارض سوخت.
رومانی: کاهش عوارض دیزل، افزایش حمایت دیزل برای حملونقلکنندگان، و عوارض همبستگی بر درآمدهای فوقالعاده حاصل از فروش نفت خام و نفت.
سنت کیتس و نویس: کاهش گمرک و عوارض بنزین، کاهش عوارض واردات برای انرژی تجدیدپذیر.
صربستان: سقف موقت بر قیمتهای سوخت، کاهش عوارض سوخت.
سنگاپور: افزایش تخفیف مالیاتی برای شرکتها، حمایت نقدی موقت از خانوارها، افزایش حمایت از تاکسیها و پلتفرمهای تاکسی، و حمایت موقت از اتوبوسها.
اسلوونی: کاهش عوارض بنزین، دیزل و نفت گرمایشی.
آفریقای جنوبی: تمدید کاهش عوارض سوخت.
اسپانیا: کاهش مالیات بر ارزش افزودۀ سوخت و لغو عوارض اضافی بر هیدروکربنها.
بریتانیا: حمایت از خانوارهای آسیبپذیر برای نفت گرمایشی، گسترش حمایت مرتبط با توان رقابتی صنعت.
سوئد: کاهش عوارض بنزین و دیزل.
تایلند: ثابت نگه داشتن قیمت LPG مورد استفاده برای پختوپز، افزایش یارانههای سوخت.
جمهوری چک: سقف برای حاشیۀ سود فروشندگان سوخت، کاهش عوارض سوخت از صندوق ملی.
ترکیه: کاهش عوارض سوخت بر نفت.
آلمان: کاهش عوارض بنزین و دیزل، پاداش معاف از مالیات برای کارفرمایان، جایگاههای بنزین فقط مجازند روزانه یک بار قیمتها را افزایش دهند.
مجارستان: سقف قیمت سوخت، کاهش مالیاتها بر بنزین و دیزل.
ویتنام: حذف عوارض واردات سوخت تا 30 آوریل.
زامبیا: کاهش مالیات بر ارزش افزودۀ بنزین و دیزل.
تیمور شرقی: سقف قیمت سوخت.
https://e24.no/energi-og-klima/i/7pPrp8/energisjokket-kan-bli-verre-undervurderer-situasjonen