اخبار اقتصادی لبنان

گزیده اخبار و تحولات اقتصادی لبنان در خرداد ماه 1405 مندرج در روزنامه‌ها و رسانه‌های این کشور به شرح زیر می‌باشد:

افتتاح فرودگاه قلیعات، راهبردی برای طرابلس و شمال لبنان

رئیس اتاق بازرگانی، صنعت و کشاورزی طرابلس و شمال لبنان، در مراسم افتتاح فرودگاه رنه معوّض در القلیعات ـ عکار، تأکید کرد که راه‌اندازی این فرودگاه صرفاً یک مطالبه منطقه‌ای نیست، بلکه یک گزینه و انتخاب ملی به شمار می‌رود. وی افزود: آغاز به کار فرودگاه رئیس‌جمهور شهید رنه معوّض در القلیعات، نقطه عطفی ملی و اقتصادی برای سراسر لبنان و به‌ویژه برای منطقه عکار و شمال کشور است؛ زیرا این فرودگاه پلی ارتباطی میان شرق و غرب محسوب می‌شود. این پروژه برای تقویت ارتباط با جهان عرب و جامعه بین‌المللی اهمیت دارد. دبوسی این فرودگاه را یکی از ارکان اصلی بازتعریف جایگاه لبنان به‌عنوان سکوی اقتصادهای جهانی در خاورمیانه دانست آن را دروازه‌ای برای احیای اقتصادی و تحقق عدالت میان مناطق مختلف لبنان معرفی کرد.وی از بخش خصوصی خواست در پروژه‌های مکمل از جمله هتل‌ها، انبارها و مناطق لجستیکی مورد نیاز برای پشتیبانی از فعالیت فرودگاه سرمایه‌گذاری کنند. وی همچنین اعلام کرد که اتاق بازرگانی و صنعت طرابلس در حال آماده‌سازی توافق‌نامه‌ای برای تأسیس یک مرکز تخصصی آموزش جوانان در زمینه مدیریت فرودگاه‌ها و سایر تخصص‌های مورد نیاز این مجموعه است.

https://tinyurl.com/2xzevnt7

از سرگیری صادرات لبنان به عربستان 

تصمیم به ازسرگیری صادرات لبنان به عربستان گامی فراتر از چارچوب صرفاً تجاری به شمار می‌رود. این تصمیم تنها به معنای بازگشایی دوباره یک بازار حیاتی برای محصولات لبنانی نیست، بلکه حامل پیام‌های سیاسی و اقتصادی مهمی است که می‌تواند زمینه‌ساز بازسازی اعتماد میان لبنان و محیط عربی آن باشد و فرصت‌های گسترده‌تری برای همکاری و سرمایه‌گذاری فراهم کند.  به اعتقاد محمد موسی، استاد اقتصاد سیاسی، ازسرگیری صادرات لبنان به عربستان سعودی تحولی اقتصادی و سیاسی بسیار مهم در مقطع حساسی است که لبنان آن را پشت سر می‌گذارد؛ نه تنها به دلیل ارزش مستقیم مبادلات تجاری میان دو کشور، بلکه به سبب نشانه‌هایی که این تصمیم درباره آینده روابط لبنان و کشورهای حوزه خلیج فارس و فرصت‌های بهبود اقتصادی در خود دارد. بازار عربستان در طول دهه‌های گذشته یکی از مهم‌ترین بازارهای عربی برای محصولات لبنانی بوده است. پیش از اعمال ممنوعیت واردات در سال ۲۰۲۱، ارزش صادرات لبنان به عربستان سالانه حدود ۲۵۰ تا ۳۰۰ میلیون دلار برآورد می‌شد. عربستان سهم قابل توجهی از صادرات محصولات کشاورزی و صنایع غذایی لبنان را به خود اختصاص داده بود و در عین حال دروازه‌ای اساسی برای دسترسی به بازارهای گسترده‌تر کشورهای خلیج فارس محسوب می‌شد.

اهمیت بازار عربستان در این است که بزرگ‌ترین اقتصاد جهان عرب با تولید ناخالص داخلی بیش از یک تریلیون دلار و جمعیتی بالغ بر ۳۸ میلیون نفر است که از قدرت خرید بالایی برخوردارند. همچنین محصولات لبنانی طی دهه‌ها توانسته‌اند جایگاه و اعتبار مطلوبی در میان مصرف‌کنندگان سعودی به دست آورند؛ چه در بخش کشاورزی، چه صنایع غذایی، محصولات دارویی و برخی صنایع تبدیلی. از این رو، بازگشت به این بازار فرصتی مهم برای تولیدکنندگان لبنانی است که طی سال‌های گذشته با کوچک شدن بازارهای خارجی و افزایش هزینه‌های تولید و حمل‌ونقل مواجه بوده‌اند. بخش کشاورزی از نخستین و مهم‌ترین بهره‌مندان این تصمیم خواهد بود؛ به‌ویژه تولیدکنندگان سیب، مرکبات، انگور و سبزیجات تازه. همچنین صنایع غذایی، کنسروجات، شیرینی‌جات، روغن زیتون، محصولات دارویی و صنایع پلاستیکی و شیمیایی نیز از این تحول سود خواهند برد. افزون بر این، بخش‌های حمل‌ونقل، بسته‌بندی و خدمات لجستیکی مرتبط با زنجیره‌های صادراتی نیز منتفع خواهند شد که می‌تواند به رونق فعالیت اقتصادی و ایجاد فرصت‌های شغلی جدید در مناطق مختلف لبنان کمک کند. از منظر اقتصادی، این تصمیم در زمانی اتخاذ شده که لبنان به هر منبع جدیدی برای ورود ارز خارجی نیاز مبرم دارد. از زمان آغاز بحران مالی، اقتصاد لبنان بیش از یک‌سوم حجم خود را از دست داده، ارزش پول ملی بیش از ۹۵ درصد نسبت به سطح پیش از سال ۲۰۱۹ کاهش یافته و سرمایه‌گذاری خارجی به شدت افت کرده است. در نتیجه، هرگونه افزایش صادرات به معنای ورود ارز بیشتر، حمایت از کشاورزان و صنعتگران و کاهش نسبی فشارهای موجود بر تراز تجاری کشور خواهد بود.

ازسرگیری صادرات لبنان به عربستان، نشانه‌ای از امکان بازیابی بخشی از جایگاه اقتصادی لبنان در جهان عرب، فرصتی برای بازسازی اعتماد با کشورهای خلیج فارس و آزمونی برای توانایی دولت در تبدیل وعده‌های اصلاحی به اقدامات عملی محسوب می‌شود. اگر لبنان بتواند از این فرصت به‌درستی بهره ببرد، می‌تواند از یک تصمیم تجاری محدود به نقطه آغاز مسیری گسترده‌تر برای همکاری‌های اقتصادی و سرمایه‌گذاری عربی تبدیل شود؛ مسیری که اقتصاد لبنان بیش از هر زمان دیگری به آن نیاز دارد.

https://tinyurl.com/3uyh6ffj

 اکتشافات فراساحلی در لبنان بعد از جنگ آغاز خواهد شد

پس از آنکه پرونده اکتشاف نفت و گاز در آب‌های سرزمینی لبنان در ابتدای سال شاهد تحولات مهم و محوری بود، بار دیگر در معرض تهدید قرار گرفت و به سرنوشت جنگ اسرائیل علیه لبنان واگذار شد. با امضای توافقنامه جدید اکتشاف و تولید در 9 ژانویه امسال در گراند سری، تحت نظارت و با حضور نخست وزیر لبنان و با مشارکت وزیر انرژی و آب به همراه نمایندگان کنسرسیوم بین‌المللی متشکل از شرکت‌های توتال انرژی فرانسه، قطر انرژی و انی ایتالیا، تمرکز از بلوک 9 به بلوک 8 منتقل شد. این توافقنامه به این کنسرسیوم حقوق مستقیم در بلوک 8، واقع در سواحل جنوبی، اعطا کرد. توافق جدید شامل تعهدی برای انجام یک بررسی لرزه‌نگاری سه‌بعدی و حفر یک چاه اکتشافی بود، اما این قرارداد به شرکت‌ها تا ۳ سال فرصت می‌دهد تا این بررسی‌ها و مطالعات را قبل از تصمیم‌گیری واقعی در مورد حفاری تکمیل کنند، که باعث انتقادات محلی در مورد سرعت پایین و تمدید مهلت‌ها شده است.

اما این پرونده هنوز به طناب شرایط پیچیده‌ای که کشور از سر می‌گذراند، آویزان است. هر زمان که کورسوی امیدی پدیدار می‌شود که نویدبخش تاریخ نزدیک شدن به مرحله اکتشاف است، تحولاتی رخ می‌دهد که این حرکت را کند می‌کند، رودی بارودی، کارشناس بین‌المللی انرژی، از کارزارهای انتقادی علیه پرونده اکتشاف نفت و گاز در بلوک ۹ و آب‌های سرزمینی لبنان ابراز تعجب کرد و آنها را در شرایط فعلی ناعادلانه و غیرواقع‌بینانه توصیف کرد. او در مورد این سوال که: چگونه شرکت‌های بزرگ بین‌المللی با اعتبار بین‌المللی مانند توتال انرژیز، انی و قطر انرژی می‌توانند به عملیات خود ادامه دهند یا خدمه خود را برای کار در دریا در فاصله تنها 20، 30 یا 40 کیلومتری از سواحل و خطوط تلفن بفرستند، در حالی که کشور در وضعیت جنگ واقعی و درگیری‌های مداوم به سر می‌برد؟  بارودی خوش‌بینی شدید خود را در مورد آینده این بخش ابراز کرد و تأکید کرد که امید هنوز کاملاً زنده است و هیچ مشکل فنی یا قراردادی وجود ندارد که مانع از تکمیل کار شود.او مطمئن است که به محض بازگشت ثبات و امنیت به منطقه جنوب و توقف عملیات نظامی، این شرکت‌های غول‌پیکر حاضر در منطقه از بالاترین سطح جدیت و کارایی برخوردار خواهند بود و این امر آنها را قادر می‌سازد تا بلافاصله اکتشاف و تولید را از سر بگیرند.

https://shorturl.at/llB0R

 ۱۵۰۰ مگاوات برق برای نجات لبنان از تاریکی

لبنان، تلاش می‌کند تا حمایت اعراب را برای تأمین برق لبنان جلب کند. با این حال، اصلاحات با وضعیت جنگ اسرائیل علیه لبنان و لجاجت ناشی از تخریب و سرمایه‌گذاری که از خود به جا گذاشت، مطابقت نداشت، که ممکن است در غیاب ضمانت‌های امنیتی و موارد دیگر توجیه شود.   اما رودی بارودی، کارشناس بین‌المللی انرژی، چشم‌انداز خوش‌بینانه‌ای دارد که نویدبخش آسودگی خاطر است، البته با تلاش‌های هماهنگ و امتناع از تسلیم شدن.  بارودی به المرکزیه اطمینان می‌دهد که فرصت‌های امیدوارکننده و ارزشمندی هنوز برای لبنان جهت اتصال و بازسازی بخش برق با حداکثر سرعت وجود دارد و تأکید می‌کند که راهکارهای فنی و لجستیکی در شرف وقوع هستند و برای اجرا تنها به زمان‌های بی‌سابقه‌ای نیاز دارند. وی معتقد است که  با نگاهی به واقعیت بخش برق به عنوان یک سیستم یکپارچه امروز، متوجه می‌شویم که پمپاژ انرژی اضافی بین ۱۲۰۰ تا ۱۵۰۰ مگاوات در شرایط فعلی برای ایجاد یک شوک مثبت بزرگ کافی است و خاطرنشان می‌کند که لبنان بخش جدایی‌ناپذیری از توافق خط لوله گاز عرب است که مستقیماً به مرزهای آن می‌رسد.   در این زمینه، او اعلام می‌کند که شبکه گاز حمص که تا تأسیسات دیر عمار امتداد دارد، به محض اینکه تعمیر و نگهداری محدود و بازرسی فنی خط لوله تکمیل شود، کاملاً آماده دریافت گاز طبیعی و تأمین گاز مورد نیاز کارخانه‌های تولید است. وی خاطرنشان کرد: اندازه این خط لوله عظیم و اهمیت حیاتی آن، که یک شریان اصلی و محوری در شبکه گاز کشورهای عربی است، به این دلیل است که 101 کیلومتر طول و 24 اینچ (610 میلی‌متر) قطر دارد و مستقیماً حمص، سوریه و نیروگاه تولید برق دیر عمار در طرابلس را به هم متصل می‌کند. بارودی می‌گوید: این گام نه تنها خانه‌ها را روشن می‌کند، بلکه باعث رونق واقعی بخش‌های تولیدی و صنعتی نیز خواهد شد و اقتصاد ملی را به طور کلی احیا خواهد کرد و از همه مهم‌تر، منجر به کاهش چشمگیر و ملموس هزینه یک و نیم کیلووات برای شهروند لبنانی و خزانه دولت خواهد شد.

https://shorturl.at/hY2XQ

آیا هنوز فرصت‌های سرمایه‌گذاری جذابی در لبنان وجود دارد؟

با وجود بحران‌های سیاسی و اقتصادی پی‌درپی، لبنان همچنان توجه برخی از سرمایه‌گذارانی را که فرصت‌های سرمایه‌گذاری را در بخش‌های خاص می‌بینند، به خود جلب می‌کند. این بخش‌های رو به رشد که قادر به جذب چنین سرمایه‌گذاری‌هایی هستند، از فناوری و گردشگری گرفته تا انرژی و املاک و مستغلات، کدامند؟ اکثر سرمایه‌گذاران و سرمایه‌گذاری‌ها به دلیل کاهش اعتماد، چشم‌انداز مبهم از آینده و افزایش ریسک، از لبنان فرار کرده‌اند. در شرایط فعلی لبنان، بهترین سرمایه‌گذاری‌ها آن‌هایی هستند که درآمد نقدی به دلار ارائه می‌دهند، نیازهای اساسی را برآورده می‌کنند، انعطاف‌پذیر و قادر به تحمل بحران‌ها هستند و به شدت به دولت یا بخش بانکی محلی وابسته نیستند.  برجسته‌ترین بخشی که هنوز نسبتاً امیدوارکننده است، بخش املاک و مستغلات، به ویژه آپارتمان‌های متمایز در بیروت، در مناطق ساحلی و کوهستانی، و ساختمان‌های کوچک موجود برای اجاره، به ویژه آپارتمان‌هایی که برای اجاره کوتاه مدت تعیین شده‌اند، است. املاک و مستغلات در لبنان هنوز هم به عنوان یک ذخیره ارزش در نظر گرفته می‌شود، به خصوص هنگام خرید دارایی با قیمت‌های پایین در مقایسه با قبل از بحران.   علیرغم شرایط فعلی، گردشگری، رستوران‌ها و خدمات مهمان‌نوازی، همچنان برخی از سرمایه‌گذاران را جذب می‌کند، زیرا لبنان دارای یک بخش قوی از مهاجران و گردشگری است که با بهبود شرایط رونق خواهد گرفت. گردشگری تفریحی، رستوران‌ها و سرمایه‌گذاری‌های کوچک در این زمینه همچنان جذاب هستند. ما شاهد سرمایه‌گذاری در هتل‌های بوتیک ، موسسات کوچک و مجلل یا مهمانسراها به جای سرمایه‌گذاری در هتل‌های بزرگ و مجلل هستیم. این خانه‌های متمایز، مجلل و میراثی، تعداد قابل توجهی از گردشگران و مهاجران را جذب می‌کنند و بازده معقولی را برای سرمایه‌گذاران فراهم می‌کنند. ما همچنین شاهد افزایش تقاضا برای پروژه‌های انرژی خورشیدی و باتری هستیم، نه به دلیل بحران برق، بلکه به دلیل قیمت‌های مقرون به صرفه. به طور مشابه، تقاضا برای خدمات تعمیر و نگهداری و انرژی‌های جایگزین وجود دارد که در شرایط فعلی از پایدارترین و سودآورترین بخش‌ها محسوب می‌شوند.

از سوی دیگر، فناوری و خدماتی که به خارج از کشور صادر می‌شوند، امروزه جزو بهترین خدمات محسوب می‌شوند، که مربوط به برنامه‌نویسی و توسعه اپلیکیشن، هوش مصنوعی، بازاریابی دیجیتال، طراحی و خدمات خلاقانه هستند. این شرکت‌ها از طریق برون‌سپاری، تقاضای قابل توجهی از شرکت‌های بین‌المللی جذب می‌کنند، زیرا هزینه‌های عملیاتی در لبنان در مقایسه با سایر کشورها هنوز پایین است. در حوزه صنایع غذایی ممتاز، روغن زیتون مرغوب، محصولات ارگانیک و برخی صنایع غذایی صادراتی هنوز هم سرمایه‌گذاری‌هایی را جذب می‌کنند.  از سوی دیگر، لبنان شاهد رشد و افزایش تقاضا برای غذای سالم است که کارخانه‌های آن در بازار محلی به دلیل افزایش آگاهی در مورد سلامت، ورزش، ایمنی و پیشگیری از بیماری‌ها در حال افزایش هستند. مصرف‌کننده لبنانی به اجزای غذای سالم، نسبت قند، محصولات طبیعی، محصولات ارگانیک، محصولات بدون گلوتن و بدون قند و موارد دیگر علاقه بیشتری نشان داده است.

  https://shorturl.at/uOzuM