عملکرد صادراتی بخش فناوری اطلاعات پاکستان در سال مالی 2026
صادرات فناوری اطلاعات پاکستان در سال مالی 2026 با رشد 21 درصدی به رکورد 4.6 میلیارد دلار رسید و این بخش را به یکی از مهمترین منابع درآمد ارزی و صادرات خدمات کشور تبدیل کرد. رشد تقاضای جهانی برای خدمات دیجیتال، توسعه فریلنسری، نرمافزار، برونسپاری و حمایتهای دولتی از عوامل اصلی این موفقیت بودهاند. با این حال، دستیابی به هدف 10 میلیارد دلار صادرات IT تا سال مالی 2029 نیازمند سرمایهگذاری بیشتر در مهارتهای دیجیتال، زیرساخت، هوش مصنوعی، اینترنت پرسرعت و تسهیل فعالیت شرکتهای فناوری است.
بخش فناوری اطلاعات پاکستان در سال مالی 2026 [1]عملکردی بیسابقه ثبت کرد و صادرات خدمات فناوری این کشور برای نخستین بار به 4.6 میلیارد دلار رسید. این رقم نسبت به 3.814 میلیارد دلار در سال مالی 2025 حدود 21 درصد رشد نشان میدهد و بخش فناوری اطلاعات را به یکی از سریعترین بخشهای در حال رشد اقتصاد صادرات محور پاکستان تبدیل کرده است. این عملکرد همچنین در محدوده هدف تعیینشده دولت برای سال مالی 2026، یعنی 4.5 تا 5 میلیارد دلار، قرار گرفت و نشان داد که خدمات دیجیتال به تدریج در حال تبدیل شدن به یکی از منابع اصلی درآمد ارزی کشور هستند.
بر اساس دادههای بانک مرکزی پاکستان و گزارشهای مؤسسات مالی، صادرات خدمات فناوری اطلاعات، مخابرات و خدمات مرتبط با رایانه در سال مالی 2026 به 4.6 میلیارد دلار رسید؛ در حالی که صادرات خالص فناوری اطلاعات پس از کسر واردات مرتبط با این بخش حدود 3.98 میلیارد دلار ثبت شد. این تفاوت حدود 620 میلیون دلاری نشاندهنده واردات تجهیزات، نرمافزار و خدمات مرتبط با فناوری در طول سال مالی است. با این حال، بخش فناوری همچنان یکی از مهمترین منابع ایجاد خالص ارز خارجی برای پاکستان محسوب میشود، زیرا برخلاف بسیاری از صنایع تولیدی، به واردات گسترده مواد اولیه وابسته نیست.
رشد صادرات فناوری در ماههای پایانی سال مالی نیز ادامه یافت. صادرات IT در ژوئن 2026 به 416 میلیون دلار رسید که نسبت به ژوئن سال گذشته 23 درصد و نسبت به ماه مه 2026 حدود 12 درصد افزایش داشت. این رقم یکی از بالاترین درآمدهای ماهانه ثبتشده در تاریخ صادرات فناوری پاکستان بود. در طول سال مالی 2026، صادرات ماهانه این بخش در بیشتر ماهها بالاتر از 350 میلیون دلار باقی ماند و در دسامبر 2025 با ثبت 437 میلیون دلار به بالاترین سطح ماهانه رسید.
در مجموع، خدمات فناوری اطلاعات و مخابرات حدود 46 درصد از کل صادرات خدمات پاکستان را تشکیل دادند؛ رقمیکه نشاندهنده اهمیت فزاینده این بخش در ساختار صادراتی کشور است. در مقایسه، سایر خدمات تجاری 2.154 میلیارد دلار، خدمات حملونقل 933 میلیون دلار و خدمات مسافرتی 1.115 میلیارد دلار درآمد صادراتی ایجاد کردند.
رشد صادرات فناوری پاکستان عمدتاً تحت تأثیر افزایش تقاضای جهانی برای خدمات نرمافزاری، برونسپاری فرآیندهای تجاری (BPO)، خدمات ابری، هوش مصنوعی، امنیت سایبری، مشاوره دیجیتال، مراکز تماس و توسعه نرمافزار قرار داشته است. همچنین گسترش فعالیت فریلنسرهای پاکستانی نقش مهمی در این روند داشته است. درآمد صادراتی فریلنسرها در سال مالی 2026 برای نخستین بار از یک میلیارد دلار عبور کرد و نسبت به سال قبل حدود 50 درصد افزایش یافت. این بخش اکنون حدود 25 درصد از کل صادرات فناوری اطلاعات پاکستان را تشکیل میدهد.
پاکستان با داشتن جمعیت جوان، هزینههای عملیاتی رقابتی، رشد دسترسی به اینترنت و یکی از بزرگترین جوامع فریلنسری جهان، ظرفیت قابل توجهی برای توسعه اقتصاد دیجیتال دارد. بر اساس ارزیابیهای صنعتی، بیش از 2.37 میلیون فریلنسر ثبتشده در پاکستان فعالیت میکنند و بسیاری از آنها در حال حرکت از پروژههای کوچک آنلاین به سمت ایجاد شرکتهای فناوری و ارائه خدمات با ارزش افزوده بالاتر هستند. توسعه هوش مصنوعی نیز فرصت جدیدی برای افزایش بهرهوری و ارتقای جایگاه پاکستان در بازار جهانی خدمات دیجیتال ایجاد کرده است.
دولت پاکستان نیز توسعه اقتصاد دیجیتال را به عنوان یکی از محورهای اصلی برنامه اقتصادی خود دنبال میکند. در چارچوب برنامه توسعه پاکستان[2]، هدفگذاری شده است که صادرات فناوری اطلاعات تا سال مالی 2029 به 10 میلیارد دلار برسد. تحقق این هدف به معنای بیش از دو برابر شدن صادرات طی سه سال آینده است و نیازمند رشد سالانه حدود 29.5 درصدی خواهد بود. بنابراین، اگرچه رشد 21 درصدی سال مالی 2026 یک موفقیت مهم محسوب میشود، اما برای دستیابی به هدف بلندپروازانه دولت، سرعت توسعه این بخش باید افزایش یابد.
مقامات پاکستانی رشد اخیر صادرات فناوری را نتیجه ترکیبی از سیاستهای حمایتی دولت، توسعه زیرساخت دیجیتال و افزایش حضور شرکتهای پاکستانی در بازارهای جهانی میدانند. از جمله اقدامات دولت میتوان به تمدید رژیم مالیاتی ترجیحی 0.25 درصدی برای صادرات فناوری اطلاعات تا سال 2029، توسعه پرداختهای دیجیتال، برنامه استقرار فناوری نسل پنجم اینترنت (5G) و سرمایهگذاری در زیرساختهای دیجیتال اشاره کرد.
با وجود این موفقیتها، کارشناسان معتقدند حفظ روند رشد نیازمند اصلاحات بیشتر است. توسعه مهارتهای دیجیتال، بهبود کیفیت آموزش فناوری، ایجاد دسترسی پایدار به اینترنت، تسهیل پرداختهای بینالمللی و ایجاد محیط مناسب برای فعالیت شرکتهای فناوری از مهمترین الزامات آینده این بخش هستند. همچنین افزایش قراردادهای بینالمللی با ارزش بالاتر و حرکت از خدمات کمهزینه به سمت راهکارهای پیشرفته دیجیتال، برای افزایش درآمدهای صادراتی ضروری خواهد بود.
Pakistan’s technology exports hit record $4.6bn in FY26: Khurram, https://www.app.com.pk/business/pakistans-technology-exports-hit-record-4-6bn-in-fy26-khurram/
IT exports hit record USD4.6bn, https://www.brecorder.com/news/40430631/it-exports-hit-record-usd46bn
IT exports hit record $4.6b, https://tribune.com.pk/story/2618902/it-exports-hit-record-46b-1
[1] . سال مالی پاکستان از اول جولای هر سال شروع شده و پایان ژوئن سال آینده به پایان می رسد. لذا سال مالی 2026 از ابتدای ژوئن 2025 شروع و 30 ژوئن 2026 پایان سال مالی میباشد.
[2]. Uraan Pakistan