اخبار اقتصادی عربستان سعودی - جده

گزیده اخبار و تحولات اقتصادی عربستان سعودی در هفته چهارم اسفند ماه 1404 مندرج در رسانه‌های این کشور به شرح زیر ارائه می‌گردد.

سه کشور حاشیه خلیج فارس تولید نفت خود را یک‌سوم کاهش دادند

بلومبرگ گزارش داد که عربستان، امارات، کویت و عراق تولید نفت خود را 6.7 میلیون بشکه در روز یا حدود یک سوم از تولید خود کاهش داده‌اند. این خبرگزاری به نقل از منابع آگاه گزارش داد که این کاهش، مهم‌ترین اقدام در زمینه تأمین تجهیزات از زمان آغاز جنگ است. او خاطرنشان کرد که این بدان معناست که این چهار کشور تولید خود را حدود یک سوم از کل تولید خود کاهش داده‌اند و همچنین حدود ۶ درصد از عرضه جهانی نفت را کاهش می‌دهند. طبق گزارش این آژانس، عربستان تولید خود را بین ۲ تا ۲.۵ میلیون بشکه در روز کاهش داده است، در حالی که امارات تولید خود را بین ۵۰۰ تا ۸۰۰ هزار بشکه در روز کاهش داده است. به گفته افراد آگاه که با بلومبرگ صحبت کردند، کویت به نوبه خود تولید خود را ۵۰۰ هزار بشکه در روز کاهش داد، درحالی که عراق تولید خود را حدود ۲.۹ میلیون بشکه در روز کاهش داد. این آژانس خاطرنشان کرد که درگیری در منطقه که اکنون در دومین هفته خود است و بیش از ده کشور را درگیر کرده است، «پس از بسته شدن عملی مسیر اصلی صادرات که منجر به پر شدن تأسیسات ذخیره‌سازی شد، تولیدکنندگان را بر آن داشته است تا تولید خود را کاهش دهند».

گزارش موسسه رتبه‌بندی S&P در خصوص رتبه اعتباری عربستان

موسسه رتبه‌بندی اعتباری S&P Global رتبه اعتباری عربستان را در سطح «A+» با چشم‌انداز پایدار تأیید کرد و پیش‌بینی کرد که این کشور قادر خواهدبود تا پایان ماه مارس بر تهدیدات اصلی مرتبط با تجاوز آمریکا و رژیم صهیونی علیه ج.ا.ایران غلبه کند. این موسسه توضیح داد که این رتبه‌بندی منعکس‌کننده انتظارات آن از توانایی عربستان در مهار پیامدهای درگیری منطقه‌ای است که از تغییر مسیر صادرات نفت به بنادر دریای سرخ، علاوه بر ظرفیت ذخیره‌سازی بزرگ نفت خام که حدود 30 میلیون بشکه تخمین زده می‌شود، بهره‌مند می‌شود. این آژانس پیش‌بینی کرد که اقتصاد عربستان در طول سال جاری حدود ۴.۴ درصد رشد خواهد کرد و میانگین نرخ رشد آن بین سال‌های ۲۰۲۷ تا ۲۰۲۹، ۳.۳ درصد خواهد بود که این امر با شتاب رشد غیرنفتی و افزایش درآمدهای غیرنفتی مرتبط است. همچنین پیش‌بینی شد که تولید نفت در سال ۲۰۲۶ به طور متوسط به ۱۰.۱ میلیون بشکه در روز افزایش یابد، در حالی که این رقم در سال ۲۰۲۵ حدود ۹.۵ میلیون بشکه در روز بود و این همزمان با افزایش قیمت نفت در نتیجه افزایش ریسک در بازارها خواهد بود. موسسه فوق خاطرنشان کرد که تلاش‌های دولت برای کنترل هزینه‌ها و اولویت‌بندی پروژه‌های مرتبط با چشم‌انداز ۲۰۳۰ عربستان، در کنار ادامه‌ی هزینه‌های زیرساختی و بهبود بازار کار، از رشد اقتصاد غیرنفتی حمایت کرده و پایداری امورمالی‌عمومی را افزایش خواهد داد. عربستان پیش از تجاوز اخیر آمریکا و رژیم صهیونی علیه ج.ا.ایران، روزانه حدود ۶ میلیون بشکه نفت از طریق تنگه هرمز صادر می‌کرد. تقریباً 20 درصد از تجارت نفت و گاز طبیعی مایع جهان از تنگه هرمز عبور می‌کند و هرگونه اختلال در آن مستقیماً بر بازارهای جهانی انرژی تأثیر می‌گذارد.

عربستان ادعا می‌کند علیرغم تجاوز آمریکا و رژیم صهیونی علیه ج.ا.ایران، سهام عربستان با حمایت سرمایه‌گذاران محلی افزایش یافت.

منابع سعودی مدعی شدند که بازار سهام عربستان برخلاف انتظارات، از زمان آغاز تجاوز آمریکا و رژیم صهیونی علیه ج.ا.ایران در پایان فوریه 2026، در زمانی که برخی از بازارهای منطقه به دلیل تنش‌های منطقه‌ای و اختلال در ترافیک کشتیرانی در تنگه‌هرمز شاهد افت شدید بودند، سود کسب کرد. براساس این ادعا شاخص اصلی بازار در ریاض، تداول، در مقایسه با سطح خود قبل از شروع تجاوز در دو هفته پیش، حدود ۱.۷ درصد افزایش یافت که ناشی از افزایش خرید توسط سرمایه‌گذاران محلی بود، درحالی که شاخص بازار مالی دبی در همین مدت حدود ۱۷ درصد کاهش یافت. حمایت اصلی از بازار عربستان از افزایش سهام شرکت آرامکو عربستان حاصل شد که از ابتدای ماه مارس حدود ۷.۶ درصد افزایش یافته و این شرکت حدود ۱۶ درصد از وزن شاخص معیار را تشکیل می‌دهد. داده‌های بورس اوراق بهادار نشان داد که سهم سرمایه‌گذاران سعودی در سهام شناور آزاد در بازار اصلی در هفته منتهی به ۵ مارس به ۸۵.۸۱ درصد افزایش یافته است، در حالی که این رقم در هفته قبل از آن ۸۵.۶۵ درصد بوده است که نشان دهنده افزایش تقاضای محلی برای سهام در دوره تنش است. شرکت‌های سعودی همچنین بزرگترین خریداران در آن دوره بودند و دارایی‌های خود را حدود 0.40 درصد افزایش دادند و به 40.57 درصد از سهام شناور آزاد رساندند. ارش بیلندانی، رئیس تحقیقات سهام اروپا، خاورمیانه، آفریقا و بازارهای نوظهور در جفریز، گفت که شرکت‌های سعودی و نهادهای مرتبط با دولت در طول هفته منتهی به ۵ مارس، حدود ۳ میلیارد ریال (۸۰۰ میلیون دلار) خریدار خالص سهام محلی بودند و این تغییر را یک سیگنال حمایتی برای بازار می‌دانند.در مقابل، سرمایه‌گذاران اماراتی نیز خریدهای خود را در بازار دبی افزایش دادند و خرید خالص آنها در طول ۱۳ روز اول مارس به ۲.۲ میلیارد درهم (۶۱۱ میلیون دلار) رسید. با این حال، درصد بالای مالکیت خارجی در بازار امارات، این بازار را در دوره‌های تنش، در برابر خروج سرمایه آسیب‌پذیرتر می‌کرد. تحلیلگران معتقدند که اقتصاد امارات که بیشتر با تجارت بین‌المللی و گردشگری مرتبط است، بیشتر تحت تأثیر پیامدهای این درگیری قرار گرفته است، در حالی که اقتصاد عربستان ممکن است از قیمت بالاتر نفت و توانایی آن در صادرات از طریق ساحل دریای سرخ بهره‌مند شود. تحلیلگران تأکید کردند که بازگشایی تنگه هرمز عامل کلیدی در بازگرداندن ثبات به زنجیره‌های تأمین و بهبود روحیه سرمایه‌گذاران در بازارهای منطقه، به ویژه در امارات، خواهد بود.

اختلال در تنگه هرمز ۱۵ میلیارد دلار از درآمد انرژی کشورهای خلیج فارس را کاهش می‌دهد

روزنامه فایننشال تایمز فاش کرد که کشورهای حوزه خلیج فارس از زمان آغاز تجاوز آمریکا و رژیم صهیونی علیه ج.ا.ایران، در بحبوحه اختلالات شدید در صادرات نفت و گاز از طریق تنگه حیاتی هرمز، متحمل ضرری حدود ۱۵ میلیارد دلار در درآمدهای انرژی شده‌اند. این روزنامه تخمین‌های خود را بر اساس داده‌های ارائه شده توسط کپلر، شرکتی متخصص در تحلیل بازار کالا، که پیامدهای جنگ بر جریان انرژی از خلیج فارس را رصد می‌کرد، انجام داد و خاطرنشان کرد که تشدید نظامی منجر به توقف تقریباً کامل ترافیک کشتیرانی در تنگه هرمز، یکی از مهمترین شریان‌های انرژی جهان، شد. داده‌های این شرکت نشان می‌دهد که بر اساس میانگین قیمت انرژی ثبت شده در طول سال ۲۰۲۵، روزانه تا ۱.۲ میلیارد دلار نفت خام، فرآورده‌های نفتی تصفیه شده و گاز طبیعی مایع از تنگه هرمز عبور کرده است. با این حال، این مسیر دریایی حیاتی از زمان شروع جنگ در 28 فوریه تقریباً به طور کامل فلج شده است و مانع از آن شده است که کشورهای خلیج فارس بخش بزرگی از تولید نفت‌وگازمایع خود را به بازارهای جهانی صادر کنند. طبق برآوردهای کپلر، محموله‌های انرژی به ارزش حدود ۱۰.۷ میلیارد دلار شامل نفت، فرآورده‌های نفتی و گاز طبیعی مایع هنوز در کشتی‌های بارگیری‌شده در تنگه‌هرمز گیرافتاده‌اند و قادر به ادامه‌سفر خود به‌کشورهای واردکننده نیستند. در همین حال، به گزارش بلومبرگ، چهار کشور عربی شامل عربستان، کویت، امارات و عراق، از کاهش تولید نفت خود به میزان تقریباً ۶.۷ میلیون بشکه در روز خبر دادند. این آژانس اظهار داشت که این کاهش‌ها از زمان شروع تجاوز علیه ج.ا.ایران، تأثیرگذارترین کاهش‌ها بوده‌اند، زیرا حدود یک سوم تولید چهار کشور را تشکیل‌می‌دهند که به معنای کاهش تقریباً ۶ درصدی عرضه جهانی نفت است. شرکت انرژی قطر در ۴ مارس وضعیت اضطراری اعلام کرد و صادرات گاز طبیعی مایع خود را متوقف کرد، چرا که این شرکت یکی از بزرگترین تولیدکنندگان و صادرکنندگان این سوخت در جهان است. در ارزیابی پیامدهای این بحران، روزنامه فایننشال تایمز به نقل از پیتر مارتین، رئیس بخش اقتصاد شرکت مشاوره وود مکنزی، نوشت: با توجه به اینکه دولت عراق برای تأمین حدود ۹۰ درصد از درآمدهای مالی خود به درآمدهای نفت خام متکی است، عراق بیشترین تأثیر را از کاهش تولید نفت پذیرفته است. از سوی دیگر، برآوردهای وود مکنزی که روزنامه به آن استناد کرده، نشان می‌دهد که عربستان، بزرگترین صادرکننده نفت جهان، از زمان آغاز جنگ، نزدیک به ۴.۵ میلیارد دلار ضرر کرده است. با مختل شدن صادرات نفت از طریق تنگه هرمز، شرکت آرامکو اعلام کرد که در حال بررسی تغییر مسیر حدود ۷۰ درصد از صادرات نفت خام خود از طریق بندر ینبع در دریای سرخ است تا از آشفتگی خلیج فارس جلوگیری کند. امین ناصر، مدیرعامل این شرکت، با هشدار نسبت به گسترش پیامدهای این بحران، گفت که تأثیر اختلالات در بازارهای انرژی محدود به بخش‌های کشتیرانی و بیمه نیست، بلکه با توجه به وابستگی عمیق بین منابع انرژی و اقتصاد جهانی، ممکن است به بخش‌های هوانوردی، کشاورزی، خودروسازی و سایر بخش‌ها نیز گسترش یابد.

عربستان برای دور زدن تنگه هرمز، نفتکش‌های خود را اجاره می‌کند.

بلومبرگ گزارش داد که شرکت کشتیرانی ملی عربستان، در اقدامی‌با هدف تضمین حمل و نقل نفت خام از طریق دریای سرخ، در پی اختلال در حمل و نقل دریایی در تنگه هرمز، اجاره نفتکش‌های اضافی را با قیمت‌های بالا آغاز کرده است. بلومبرگ اظهار داشت که این شرکت در روزهای اخیر و در تلاشی برای ایجاد مسیری جایگزین برای حمل نفت عربستان از بندر ینبع در دریای سرخ حداقل شش نفتکش غول‌پیکر را اجاره کرده است. این خبرگزاری به نقل از دلالان کشتیرانی گزارش داد که حجم قراردادها ممکن است بیشتر از آن چیزی باشد که تاکنون اعلام شده است، زیرا عربستان به دنبال تضمین صادرات نفت خود است. این اقدام در بحبوحه اختلالات کشتیرانی در تنگه هرمز، یکی از مهمترین مسیرهای دریایی برای تجارت جهانی نفت، صورت می‌گیرد. این اقدام نشان دهنده رقابت کشورهای خلیج فارس برای یافتن مسیرهای جایگزین برای صادرات نفت است، زیرا خطرات امنیتی در مسیرهای دریایی همچنان ادامه دارد. عربستان در تلاش است تا بخشی از صادرات نفت خود را از طریق دریای سرخ با استفاده از خط لوله به بندر ینبع منتقل کند تا از عبور از تنگه هرمز جلوگیری شود. طبق داده‌های گروه بورس لندن، میانگین بارگیری در ینبع در طول نه روز اول مارس حدود ۲.۲ میلیون بشکه در روز بود، در حالی که این رقم در ماه فوریه حدود ۱.۱ میلیون بشکه در روز بود. عربستان پیش از وقوع تجاوز اخیرآمریکا و رژیم صهیونی علیه ج.ا.ایران، روزانه حدود ۶ میلیون بشکه نفت از طریق تنگه هرمز صادر می‌کرد. تقریباً 20 درصد از تجارت نفت و گاز طبیعی مایع جهان از تنگه هرمز عبور می‌کند و هرگونه اختلال در آن مستقیماً بر بازارهای جهانی انرژی تأثیر می‌گذارد.

نشست اضطراری کشورهای خلیج فارس برای تضمین عرضه نفت

رسانه‌های سعودی گزارش داند که کمیته طرح اضطراری نفت منطقه‌ای شورای همکاری خلیج فارس، با توجه به شرایط فعلی منطقه، جلسه اضطراری برگزار کرد تا در مورد راه‌های تضمین تداوم عرضه فرآورده‌های نفتی تصفیه‌شده بحث کند. این جلسه در زمانی برگزار می‌شود که داده‌های کشتیرانی و محاسبات رویترز نشان می‌دهد که صادرات روزانه نفت از کشورهای حاشیه خلیج فارس در خاورمیانه در هفته منتهی به ۱۵ مارس، در مقایسه با سطح آن در ماه فوریه، حداقل ۶۰ درصد کاهش یافته است که دلیل آن اختلالات و کاهش تولید در بحبوحه درگیری بین آمریکا و ج.ا.ایران بوده است. این کاهش شدید به دلیل بسته شدن بالفعل تنگه هرمز است که حدود یک پنجم نفت جهان از آن عبور می‌کند و صادرکنندگان را مجبور به لغو محموله‌ها و توقف تولید در برخی از میادین نفتی کرده است و یکی از بزرگترین اختلالات در تامین انرژی جهانی را ایجاد کرده است. این تحولات همچنین قیمت نفت خام را به بالاترین سطح خود در چهار سال گذشته رساند، در حالی که قیمت برخی از انواع سوخت به رکوردهای جدیدی رسید. طبق داده‌های شرکت تحلیل انرژی کپلر، میانگین صادرات نفت خام، میعانات گازی و سوخت‌های پالایش‌شده از هشت کشور خاورمیانه - عربستان سعودی، کویت، ج.ا.ایران، عراق، عمان، قطر، بحرین و امارات متحده عربی - در هفته منتهی به ۱۵ مارس به طور متوسط حدود ۹.۷۱ میلیون بشکه در روز بوده است که نسبت به حدود ۲۵.۱۳ میلیون بشکه در روز در فوریه، ۶۱ درصد کاهش یافته است. در مقابل، داده‌های ورتکسا کاهش بیشتری در صادرات را نشان داد و آن را حدود ۷.۵ میلیون بشکه در روز از هشت کشور در هفته گذشته تخمین زد که در مقایسه با صادرات ۲۶.۱ میلیون بشکه در روز در فوریه، ۷۱ درصد کاهش نشان می‌دهد. پیش از شروع جنگ، این هشت کشور حدود ۳۶ درصد از کل صادرات نفت دریایی جهان را در اختیار داشتند که کپلر آن را حدود ۷۰.۴۳ میلیون بشکه در روز تخمین زده است. تخمین زده می‌شود که صادرات واقعی ممکن است کمتر از ارقام ثبت شده باشد، به دلیل اینکه مقادیر زیادی نفت بدون خروج از آب‌های خلیج فارس در تأسیسات ذخیره‌سازی شناور ذخیره می‌شود. یوهانس راوبال، تحلیلگر کپلر، گفت ظرفیت ذخیره‌سازی شناور نفت خام خاورمیانه این هفته از ۵۰ میلیون بشکه فراتر رفته است، در حالی که این رقم قبل از شروع جنگ حدود ۱۰ میلیون بشکه بود. عملیات کشتیرانی از بندر فجیره امارات نیز در روزهای اخیر به دلیل حملات پهپادی مختل شده است، در حالی که صادرات نفت از بندر ینبع عربستان سعودی در دریای سرخ و همچنین بنادر ج.ا.ایران، عمان و فجیره ادامه دارد. با توجه به اینکه ترافیک نفتی از طریق تنگه هرمز ضعیف‌تر از سطح معمول است، حجم کاهش تولید توسط تولیدکنندگان خاورمیانه با نزدیک شدن به تکمیل ظرفیت ذخیره‌سازی، افزایش یافته است. رویترز پیش از این گزارش داده بود که تولید نفت در امارات متحده عربی که قبل از درگیری‌ها حدود ۳.۴ میلیون بشکه در روز بود، بیش از نصف کاهش یافته است، در حالی که عربستان سعودی تولید خود را حدود ۲۰ درصد و تولید عراق حدود ۷۰ درصد کاهش یافته است. تحلیلگران تخمین می‌زنند که کل کاهش تولید نفت خام در خاورمیانه در حال حاضر بین ۷ تا ۱۰ میلیون بشکه در روز است که نشان دهنده میزان اختلالاتی است که بازارهای جهانی انرژی با آن مواجه هستند.

عربستان سعودی جزو 10 مقصد برتر برای سرمایه‌گذاری معدنی در سطح جهان است.

عربستان سعودی در شاخص جذابیت سرمایه‌گذاری معدنی ۲۰۲۵ موسسه فریزر که منتشر شد، به رتبه دهم جهان صعود کرد و دومین سال متوالی پیشرفت خود را در میان مقاصد پیشرو جهان برای سرمایه‌گذاری در بخش معدن نشان داد. این گزارش نشان داد که «عربستان سعودی در یک سال ۱۳ رتبه صعود کرد و پس از قرار گرفتن در رتبه ۲۳ در سال ۲۰۲۴، به تنها کشور آسیایی در فهرست ده کشور برتر تبدیل شد، در حالی که در سال ۲۰۱۳ این کشور در رتبه ۱۰۴ قرار داشت».  این پیشرفت همچنین ناشی از بهبود قابل توجه در زیرشاخص‌ها بود، به طوری که عربستان سعودی با ۹۴.۹۹ امتیاز در رتبه چهارم جهانی در شاخص سیاست‌ها و قوانین قرار گرفت و با ۷۳.۳۳ امتیاز به رتبه شانزدهم در شاخص پتانسیل زمین‌شناسی ارتقا یافت. عربستان سعودی علاوه بر سیستم مالیات معدن که جذابیت سرمایه‌گذاری در این بخش را افزایش می‌دهد، در سه معیار کلیدی از جمله شفافیت مقررات سیستم معدن، کارایی مدیریت اجرایی و ثبات سازمانی و عدم تضاد، رتبه اول جهانی را کسب کرد. همچنین در ثبات قوانین زیست‌محیطی رتبه دوم جهانی و در استاندارد مدیریت دعاوی ارضی و توسعه جوامع اطراف سایت‌های معدنی رتبه سوم را کسب کرد. این داده‌ها همچنین رشد قابل توجهی را در سرمایه‌گذاری‌های معدنی نشان می‌دهد، زیرا عربستان سعودی تقریباً ۶۱ مجوز بهره‌برداری برای تأسیس معادن در طول سال ۲۰۲۵ با سرمایه‌گذاری بالغ بر ۴۴ میلیارد ریال سعودی (۱۱.۷۳ میلیارد دلار) صادر کرده است، در حالی که این رقم در سال ۲۰۲۴، ۲۱ مجوز بوده است. تعداد شرکت‌های اکتشافی فعال نیز از ۶ شرکت در سال ۲۰۲۰ به ۲۲۶ شرکت در سال ۲۰۲۴ افزایش یافت، در حالی که تعداد مجوزهای اکتشاف فعال تا پایان سال ۲۰۲۵ به ۱۱۰۸ مجوز رسید، در حالی که این تعداد در سال ۲۰۲۰، ۵۰۰ مجوز بود. خالد المضیفر، معاون وزیر صنایع و منابع معدنی عربستان در امور معادن، به نوبه خود تأیید کرد که «ورود عربستان سعودی به فهرست ده کشور برتر جهان، نشان‌دهنده عمق اصلاحات چشم‌انداز ۲۰۳۰ عربستان سعودی است و بلوغ و پایداری محیط سرمایه‌گذاری را برای پاسخگویی به تقاضای فزاینده جهانی برای مواد معدنی تأیید می‌کند». خاطرنشان می‌شود که ارزش منابع معدنی دست نخورده پادشاهی در سال ۲۰۲۶، ۹.۳۷ تریلیون ریال (حدود ۲.۵ تریلیون دلار) تخمین زده می‌شود، در حالی که این رقم در سال ۲۰۱۶، ۵ تریلیون ریال (۱.۳۳ تریلیون دلار) بود. این افزایش به دلیل کشف مقادیر جدیدی از طلا، فسفات، مس، روی و سایر مواد معدنی است.

سهم بخش نفت در اقتصاد خلیج فارس ۵۶۱ میلیارد دلار است

براساس آخرین برآوردها ذخایر کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس بالغ بر ۵۱۱.۹ میلیارد بشکه نفت و ۴۴.۳ تریلیون متر مکعب گاز بوده است. ارزش افزوده بخش نفت در کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس، طبق قیمت‌های فعلی بازار برای سال ۲۰۲۴، حدود ۵۶۱.۲ میلیارد دلار ثبت شده است که ۲۴ درصد از تولید ناخالص داخلی را تشکیل می‌دهد، در حالی که با قیمت‌های ثابت، این رقم به ۵۴۱.۹ میلیارد دلار با سهم ۲۹.۳ درصد رسیده است. به گزارش خبرگزاری عمان، داده‌های مرکز آمار شورای همکاری خلیج فارس نشان می‌دهد که تولید نفت خام در طول سال ۲۰۲۴ با کاهش ۵.۴ درصدی به ۱۶.۱ میلیون بشکه در روز رسیده است، در حالی که این رقم در سال ۲۰۲۳، ۱۷ میلیون بشکه در روز بوده است. صادرات نفت خام با ۷.۲ درصد کاهش به ۱۱.۵ میلیون بشکه در روز رسید، در حالی که این رقم در مدت مشابه ۱۲.۳ میلیون بشکه در روز بود. در مقابل، تولید گاز طبیعی عرضه شده به بازار، کاهش اندکی معادل ۰.۴ درصد را ثبت کرد، در حالی که داده‌ها نشان‌دهنده ثبات نسبی در تولید گاز و افزایش ذخایر بود. بر اساس این گزارش، میانگین رشد سالانه ذخایر نفت خام بین سال‌های ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۴ حدود ۳۰.۷ درصد بوده است، در حالی که میانگین رشد ذخایر گاز طبیعی حدود ۱ درصد بوده است که ذخایر کشورهای شورای همکاری خلیج فارس در سال ۲۰۲۴ به ۵۱۱.۹ میلیارد بشکه نفت و ۴۴.۳ تریلیون متر مکعب گاز می‌رسد. در سطح جهانی، کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس حدود ۲۱.۸ درصد از تولید نفت خام جهان و ۲۶.۶ درصد از صادرات آن را به خود اختصاص داده‌اند، علاوه بر این، ۱۰ درصد از تولید گاز طبیعی به بازار عرضه شده و ۱۳.۵ درصد از صادرات آن را نیز به خود اختصاص داده‌اند و همچنین ۳۲.۷ درصد از ذخایر نفت جهان و ۲۱.۲ درصد از ذخایر گاز آن را در اختیار دارند. در بخش انرژی‌های تجدیدپذیر، ظرفیت نصب‌شده در کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس در طول سال ۲۰۲۴ به ۱۴.۲ گیگاوات رسید که معادل ۰.۳ درصد از ظرفیت جهانی است. پروژه‌های اتصال برق خلیج فارس با تبادل ۱۷۹۵.۹ گیگاوات ساعت انرژی الکتریکی بین کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس، تقریباً ۵۴۰.۵ میلیون دلار صرفه‌جویی اقتصادی به همراه داشته است.

تجاوز آمریکا و رژیم صهیونی علیه ج.ا.ایران، برتری شرکتهای هواپیمایی کشورهای‌حوزه‌جنوبی‌خلیج‌فارس در آسیا را تهدید می‌کند

کارستن اسپور، مدیرعامل لوفت‌هانزا، گفت که تجاوز آمریکا و رژیم تروریستی صهیونی علیه ج.ا.ایران می‌تواند منجر به کاهش تسلط و برتری خطوط هوایی خلیج فارس بر مسیرهای هوایی آسیا شود، در حالی که خطرات در منطقه رو به افزایش است. اسپور در مصاحبه‌ای با مجله اقتصادی «Manager Magazine» افزود: «قطب‌های اصلی خطوط هوایی خلیج فارس در منطقه‌ای واقع شده‌اند که اکنون به وضوح در معرض خطرات جدید قرار دارد.» وی خاطرنشان کرد که تأثیر این امر بر آینده سفرهای هوایی جهانی در دوره آینده مشخص خواهد شد. این شرکت‌ها شامل شرکت های هواپیمایی امارات و قطر ایرویز می‌شوند که از جمله بازیگران پیشرو در اتصال آسیا و اروپا از طریق مراکز خود در خلیج فارس هستند. در همین زمینه، سیریوم، شرکتی متخصص در داده‌های هوانوردی، گزارش داد که از حدود ۸۵۰۰۰ پرواز برنامه‌ریزی‌شده از ۲۸ فوریه، (تاریخ شروع تجاوز آمریکا و رژیم تروریستی صهیونی به خاک ج.ا.ایران)، بیش از 63۰۰۰ پرواز رفت و برگشت در منطقه خاورمیانه لغو شده است. از آن زمان، این منطقه شاهد اختلالات گسترده در ترافیک هوایی در نتیجه تنش‌های نظامی و محدودیت‌های اعمال شده بر حریم هوایی بوده است که بر عملیات خطوط هوایی و مسیرهای پرواز بین‌المللی تأثیر گذاشته است. کارشناسان هوانوردی می‌گویند موقعیت جغرافیایی این منطقه دلیل اصلی موفقیت این شرکت‌ها در دهه‌های گذشته بوده است، زیرا در نقطه‌ای استراتژیک قرار دارد که قاره‌های جهان را به هم متصل می‌کند و آن را به قطب اصلی ترافیک مسافری تبدیل کرده است. طبق داده‌های انجمن بین‌المللی حمل و نقل هوایی، در مجموع حدود ۲۲۷ میلیون مسافر سال 2025 از فرودگاه‌های خاورمیانه عبور کرده‌اند. اما جنگ فعلی تا حد زیادی این جابجایی را متوقف کرده و خطوط هوایی را مجبور به انتقال خدمه و هواپیماهای خود به مکان‌های دیگر کرده است که منجر به افزایش هزینه‌های عملیاتی شده است.

عربستان برای جبران کمبود عرضه، صادرات نفت خام از طریق ینبع را افزایش می‌دهد

العربیه بیزینس به نقل از بشار الحلبی، تحلیلگر بازارهای نفت و انرژی در آرگوس، نوشت: عربستان سعودی با توجه به اختلال صادرات از طریق تنگه هرمز، با هدایت صادرات خود به بندر ینبع در دریای سرخ، به عنوان یک بازیگر کلیدی در جبران بخشی از کمبود عرضه جهانی نفت ظاهر می‌شود. الحلبی توضیح داد که آرامکو برای تنظیم مسیرهای حمل و نقل به سمت ینبع، ارتباط با مشتریان را آغاز کرده است و خاطرنشان کرد که این شرکت به دنبال افزایش صادرات خود به حدود ۵ میلیون بشکه در روز و سپس به ۷ میلیون بشکه در روز است که حداکثر ظرفیت صادرات است. او افزود که اختلال در جریان نفت از طریق تنگه هرمز منجر به کاهش قابل توجه صادرات شده است و تأکید کرد که «صادرات نفت از طریق این تنگه به میزان بسیار قابل توجهی کاهش یافته و ممکن است عملاً متوقف شده باشد» که باعث آشفتگی گسترده بازار شده است. او با اشاره به اینکه بازارهای جهانی «اختلال واقعی در عرضه» را تجربه می‌کنند، خاطرنشان کرد که مقادیری که آژانس بین‌المللی انرژی ممکن است پمپاژ کند، که بین ۲ تا ۳ میلیون بشکه در روز است، برای جبران حدود ۲۰ میلیون بشکه در روز که قبلاً از تنگه هرمز عبور می‌کرد، کافی نیست. در مقابل، او گفت که صادرات امارات متحده عربی از بندر فجیره تحت تأثیر حملات اخیر قرار گرفته است، در حالی که کار تعمیرات همچنان ادامه دارد و صادرات از عراق و کویت به دلیل اختلال در مسیرهای صادراتی همچنان کاملاً متوقف است. الحلبی تأکید کرد که این تحولات، حتی اگر جنگ متوقف شود، قیمت نفت را در دوره آینده در سطوح بالا نگه خواهد داشت و خاطرنشان کرد که بازارها برای بازگرداندن تعادل به هفته‌ها زمان نیاز دارند. عربستان سعودی پیش از وقوع تجاوز اخیر آمریکا و رژیم تروریستی صهیونی علیه ج.ا.ایران، روزانه حدود ۶ میلیون بشکه نفت از طریق تنگه هرمز صادر می‌کرد. اخیراً، در تلاشی برای مهار ناآرامی‌ها، ۳۲ کشور عضو آژانس بین‌المللی انرژی توافق کردند که حدود ۴۰۰ میلیون بشکه از ذخایر نفتی اختصاص داده شده برای مواقع اضطراری را آزاد کنند.

بیش از 3 هزار کشتی سرگردان با 20 هزار دریانورد و ملوان در آب‌های خلیج فارس با کمبود سوخت، آذوقه، آب و تدارکات مواجه هستند

به نوشته رسانه‌های محل، اتاق بین‌المللی کشتیرانی هشدار داد که در بحبوحه تشدید تنش‌ها در منطقه و بسته شدن تنگه هرمز همزمان با ادامه درگیری آمریکا و رژیم تروریستی صهیونی با ج.ا.ایران، ۲۰ هزار دریانورد سوار بر ۳۰۰۰ کشتی سرگردان و پهلوگرفته در آب های خلیج فارس با کمبود فزاینده سوخت و آب و تدارکات مواجه هستند. جان استوبرت، مدیر دریایی اتاق بین‌المللی کشتیرانی، در بیانیه‌ای که توسط خبرگزاری فرانسه منتشر شد، گفت: «۲۰ هزار ملوان در ۳۰۰۰ کشتی از انواع مختلف در خلیج فارس گیر افتاده‌اند و بزرگترین نگرانی ما تأثیر جنگ جاری بر تدارکات موجود در کشتی‌ها است».  وی افزود: ما گزارش‌هایی مبنی بر مشکلات مربوط به تأمین سوخت دریافت کرده‌ایم و همچنین نگران توانایی برخی از این کشتی‌ها در تولید آب آشامیدنی هستیم. او اظهار داشت که «خطر تنها به تجهیزات دریایی محدود نمی‌شود، بلکه شامل اطلاعات و جاسوسی‌های موجود در کشتی‌ها نیز می‌شود که به ارزیابی تهدید کمک می‌کند و در نهایت تعیین می‌کند که آیا کشتی‌ها حرکت خواهند کرد یا خیر». او معتقد بود که «اگر بتوانیم از طریق سازوکاری کشورها را متقاعد کنیم که مسیر موثری برای خروج آن کشتی‌ها از منطقه فراهم کنند، بسیار مفید خواهد بود».  استوبرت از برخی کشورها خواست تا تضمین‌هایی برای ایمنی ناوبری دریایی ارائه دهند که این امر اعتماد به نفس در مورد امکان عبور مجدد از تنگه هرمز را افزایش می‌دهد. اتاق بین‌المللی کشتیرانی در لندن مستقر است و نماینده انجمن‌های ملی مالکان کشتی در جهان و بیش از ۸۰ درصد ناوگان تجاری جهان است. آمریکا به دنبال تشکیل یک ائتلاف نظامی‌بین‌المللی با هدف بازگشایی تنگه هرمز است، اما تلاش‌های آن علاوه بر جغرافیای پیچیده تنگه که به ج.ا.ایران فرصت‌های بیشتری برای مقابله با هرگونه تحرک نظامی در آن می‌دهد، به دلیل امتناع تعداد زیادی از کشورها از شرکت در این ائتلاف با مشکل مواجه شده است.

کاهش صادرات نفت از خاورمیانه به آسیا پس از تجاوز آمریکا و رژیم صهیونی علیه ج.ا.ایران

به گزارش خبرگزاری رویترز، داده‌های کپلر نشان می‌دهد که صادرات نفت خام از منطقه غرب آسیا(خاورمیانه) به آسیا در ماه مارس 2026 به ۱۱.۶۶۵ میلیون بشکه در روز کاهش یافته است، در حالی که این رقم در ماه فوریه 2026 حدود ۱۹ میلیون بشکه در روز بوده است که کاهشی نزدیک به ۳۲ درصد را نشان می‌دهد. این کاهش در نتیجه اختلال در کشتیرانی از طریق تنگه هرمز بوده است.

میزان سرمایه گذاری صندوق سرمایه گذاری عمومی عربستان در اقتصاد آمریکا

سرمایه گذاری صندوق سرمایه گذاری عمومی عربستان سعودی در آمریکا از مرز ۱۷۰ میلیارد دلار عبور کرد و در این شرایط نشانه‌های شراکت استراتژیک بی سابقه بین ریاض و واشنگتن شکل می‌گیرد. آمریکا بزرگترین شریک سرمایه گذاری صندوق سرمایه گذاری عمومی در خارج عربستان سعودی است. این صندوق از سال ۲۰۱۷ با سرمایه گذاریهای مستقیم و غیرمستقیم شامل خرید کالا و خدمات حدود ۱۷۰ میلیارد دلار در اقتصاد آمریکا تزریق کرده است. این سرمایه گذاری‌ها در ایجاد بیش از ۱۷۲ هزار شغل مستقیم و غیرمستقیم در بخش های مختلف آمریکا سهیم بودند. تاثیر سرمایه گذاری سعودی در صنایع اصلی آمریکا مثل هوانوردی قابل مشاهده است. شرکت «هواپیمایی ریاض» وابسته به صندوق سرمایه گذاری عمومی سفارش خرید ۷۲ فروند هواپیمای بوئینگ را داده و همین در تقویت صنعت هوانوردی آمریکا سهیم بود. دامنه همکاری به بخش فناوری ابری کشیده شده و سعودی قراردادهای همکاری با شرکت های بزرگ مثل «آمازون وب سرویس» و «مایکروسافت» و «اوراکل» و «گوگل کلود» برای تقویت روابط فناوری و ایجاد زیرساختارهای دیجتالی پیشرفته امضا کرد. صندوق سرمایه گذاری عمومی‌به برقراری شراکت های مالی عمیق با شرکت های بزرگ مدیریت دارایی و موسسات مالی آمریکا از جمله «گلدمن ساکس» و «بروکفیلد» و «بلک راک» ادامه می دهد. این صندوق در سال ۲۰۲۴ از یک قرارداد همکاری ۵ میلیارد دلاری به عنوان سرمایه اولیه با «بلک راک» خبر داد. هدف این موافقتنامه راه‌اندازی شرکت «مدیریت سرمایه بلک راک ریاض» و جذب سرمایه به سعودی و ایجاد فرصتهای سرمایه گذاری منحصر به فرد برای شرکت های آمریکایی علاقمند به گسترش کسب‌وکار در منطقه است. صندوق سرمایه گذاری عمومی عربستان در حوزه بازی‌های الکترونیکی یک ائتلاف سرمایه گذاری به ارزش ۵۵ میلیارد دلار را هدایت کرد و مالکیت شرکت «الکترونیک آرتس» را خرید که بزرگترین معامله خرید با بدهی در حوزه بازی‌های الکترونیکی است. نهایتا اینکه این صندوق با تزریق ۱۷۰ میلیارد دلار در اقتصاد آمریکا صرفا یک سرمایه گذار نبوده بلکه به یک شریک استراتژیک موثر تبدیل شده که روابط اقتصادی جهان را از نو شکل می دهد.

الشرق الاوسط: همکاری سه جانبه در عربستان، حمل و نقل دریایی را به فرودگاه‌ها متصل می‌کند

به گزارش "الشرق الاوسط"، عربستان سعودی به یک پل لجستیک جهانی تبدیل شده است که تداوم زنجیره‌های تأمین را تضمین می‌کند. این روزنامه افزود: «شرکت حمل و نقل عربستان (Saudia Cargo) از تقویت همکاری استراتژیک خود با سازمان بنادر عربستان (موانئ) و سازمان زکات، مالیات و گمرک برای راه‌اندازی مسیرهای لجستیکی جدید تحت عنوان "مسیر لجستیک دریایی-هوایی" از طریق بنادر ساحل غربی خبر داد. هدف از این کار، تضمین جریان مداوم محموله‌ها و کالاها از و به بازارهای جهانی با کارایی بالا است. این شرکت در بیانیه‌ای اعلام کرد که این همکاری به عنوان گامی‌پیشدستانه برای رسیدگی به تحولات فعلی مؤثر بر الگوهای حمل و نقل و برنامه‌های پروازهای بین‌المللی انجام شده است. شرکت حمل و نقل عربستان، نقش محوری در تبدیل کالاهایی که از طریق دریا وارد می‌شوند به یک پل هوایی سریع ایفا می‌کند، در نتیجه زمان حمل و نقل را کاهش می‌دهد و راه‌حل‌هایی ارائه می‌دهد که بهره‌وری هزینه را با سرعت تحویل متعادل می‌کند. این شرکت تأکید کرد که این همکاری با هدف فعال کردن یک سیستم لجستیک ملی یکپارچه انجام می‌شود، جایی که فرودگاه‌ها و بنادر دریایی به عنوان نقاط ورودی مکمل عمل می‌کنند. مسیرهای جدیدی برای پشتیبانی از تداوم تجارت و بازهدایت محموله‌ها، از بندر اسلامی جده، برای به حداقل رساندن زمان حمل و نقل و محافظت از زنجیره‌های تأمین، راه‌اندازی شده‌اند. سازمان زکات، مالیات و گمرک در تلاش است تا از طریق یک سیستم ترانزیت یکپارچه، بنادر دریایی را به فرودگاه‌ها متصل کند. این سیستم حمل و نقل، محموله‌ها را با یک اظهارنامه گمرکی یکپارچه با استفاده از فناوری‌های پیش­اظهاری و نظارت هوشمند امکان‌پذیر می‌کند. این فناوری، انتقال کانتینرها از اسکله بندر به باند فرودگاه را در زمان بی‌سابقه تضمین می‌کند و توانایی عربستان را برای تبدیل شدن به یک مرکز لجستیک جهانی افزایش می‌دهد و زنجیره‌های تأمین بین‌المللی را با امنیت بالا و کارایی عملیاتی متصل می‌کند. شرکت حمل و نقل عربستان (Saudi Cargo)، آمادگی بالای خود را برای سازگاری با تغییرات و تضمین ورود کارآمد کالاهای ضروری و تجاری با فعال کردن مسیرهای جایگزین و پیوندهای قابل اعتماد بین بنادر و فرودگاه‌ها و در نتیجه حفظ تداوم زنجیره تأمین بدون وقفه، اعلام کرد».

حضور 27 نفتکش در بندر ینبع عربستان برای بارگیری نفت در روز دوشنبه 25 اسفند 1404

به گزارش عضوان الاحمری، سردبیر ایندیپندنت عربی به نقل از بلومبرگ، حداقل 27 نفتکش بزرگ در روز دوشنبه 25 اسفندماه 1404 در بندر ینبع عربستان در دریای سرخ جهت بارگیری نفت حضور داشتند. این در حالی است که تعداد نفتکش ها در این بندر در روز جمعه، 22 اسفند، یازده نفتکش بود. بلومبرگ افزود: عربستان در تلاش است تا روزانه 5 میلیون بشکه نفت از طریق خط لوله شرق به غرب صادر کند. عربستان در هفته گذشته توانست روزانه 2.4 میلیون بشکه نفت از این راه صادر کند. این رقم در هفته جاری تا روز یکشنبه به 3.1 میلیون بشکه در روز رسیده است. ورود بیش از 52 هزار کامیون از مرزهای زمینی عربستان به کشورهای حاشیه خلیج فارس از آغاز تجاوز دولت تروریستی آمریکا و رژیم اشغالگر قدس علیه ج.ا.ایران تاکنون به گزارش حساب "سعودی ایندکس" در شبکه ایکس، از آغاز تجاوز دولت تروریستی آمریکا و رژیم کودک‌کش صهیونیستی علیه ج.ا.ایران، تاکنون بیش از 52 هزار کامیون از مرزهای زمینی عربستان سعودی وارد کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس شده است که به تفکیک شامل موارد ذیل می‌شود: 8 هزار کامیون به بحرین، 7440 کامیون به قطر، 25614 کامیون به امارات، 11024 کامیون به کویت.