چهاردهمین نمایشگاه و کنفرانس بین‌المللی ایندیا کم ۲۰۲۶
چهاردهمین دوره نمایشگاه و کنفرانس بین‌المللی ایندیا کم ۲۰۲۶(India Chem 2026)، به‌عنوان یکی از رویدادهای شاخص هند در حوزه صنایع شیمیایی و پتروشیمی، از ۲۲ تا ۲۴ اکتبر ۲۰۲۶ در مرکز نمایشگاهی بمبئی واقع در مجموعه نِسکو (NESCO) منطقه گورگائون مومبای ایالت ماهاراشترا هند برگزار شد. این رویداد به همت اداره صنایع شیمیایی و پتروشیمی وزارت مواد شیمیایی و کودهای شیمیایی دولت هند و با همکاری فدراسیون اتاق‌های بازرگانی و صنایع هند(FICCI) سازمان‌دهی شد و میزبان سیاست‌گذاران، مدیران صنایع، سرمایه‌گذاران، پژوهشگران، عرضه‌کنندگان فناوری و نمایندگان تجاری کشورهای مختلف بود.
این نمایشگاه و کنفرانس با شعار «مزیت هند؛ در مسیر تبدیل‌شدن به قطب نوظهور جهانی صنایع شیمیایی»، با هدف معرفی هند به‌عنوان مرکزی رقابتی در عرصه تولید مواد شیمیایی، تأمین نیاز بازارهای جهانی، جذب سرمایه‌گذاری و توسعه نوآوری‌های فناورانه برگزار شد. گسترش ظرفیت تولید داخلی، تقویت همکاری‌های بین‌المللی، جذب سرمایه، توسعه شهرک‌های تخصصی شیمیایی، انتقال فناوری و پیشبرد توسعه صنعتی پایدار از مهم‌ترین محورهای این رویداد بود.
بر اساس اطلاعیه رسمی دولت هند، بیش از ۲۰۰ شرکت هندی و بین‌المللی برای حضور در نمایشگاه معرفی شده بودند و پیش‌بینی می‌شد بیش از ۸ هزار بازدیدکننده تجاری و بیش از ۵۰ مدیر ارشد اجرایی از شرکت‌های معتبر هندی و بین‌المللی در آن شرکت کنند. ژاپن به‌عنوان کشور شریک و هفت ایالت هند به‌عنوان ایالت‌های شریک این دوره معرفی شدند.
برگزاری این رویداد در شرایطی اهمیت ویژه‌ای داشت که هند در پی تقویت جایگاه خود در زنجیره‌های تأمین جهانی مواد شیمیایی و افزایش ارزش این صنعت به حدود ۳۰۰ میلیارد دلار تا سال ۲۰۳۰ و یک تریلیون دلار تا سال ۲۰۴۰ است. این ارقام بیانگر اهداف و پیش‌بینی‌های توسعه‌ای صنعت هستند و نباید به‌عنوان دستاوردهای تحقق‌یافته نمایشگاه تلقی شوند.\
۲. مشخصات کلی رویداد
برگزارکنندگان : اداره صنایع شیمیایی و پتروشیمی وزارت مواد شیمیایی و کودهای شیمیایی دولت هند، با همکاری فدراسیون اتاق‌های بازرگانی و صنایع هند (FICCI)
شعار محوری : »مزیت هند؛ در مسیر تبدیل‌شدن به قطب نوظهور جهانی صنایع شیمیایی«
اهداف اصلی : جذب سرمایه‌گذاری، توسعه تجارت بین‌المللی، گسترش همکاری‌های صنعتی، پیشبرد فناوری و تقویت رشد پایدار
۳. افتتاح نمایشگاه و حضور مقامات ارشد
نمایشگاه با حضور جگت پراکاش نادا (J. P. Nadda) وزیر مواد شیمیایی و کودهای شیمیایی و وزیر بهداشت و رفاه خانواده هند افتتاح شد. این مراسم میزبان نمایندگان ارشد دولت مرکزی، دولت‌های ایالتی و فعالان صنایع شیمیایی داخلی و بین‌المللی بود.
از جمله مقامات برجسته حاضر در این رویداد می‌توان به افراد زیر اشاره کرد:
- جگت پراکاش نادا وزیر مواد شیمیایی و کودهای شیمیایی و وزیر بهداشت و رفاه خانواده هند.
- آنپریا پاتل (Anupriya Patel) وزیر مشاور دولت در امور بهداشت و رفاه خانواده و مواد شیمیایی و کودهای شیمیایی.
- دِوِندرا فادناویس (Devendra Fadnavis) سروزیر ایالت ماهاراشترا.
- موهان یاداو (Mohan Yadav) سروزیر ایالت مادیا پرادش.
- موهان چاران ماجهی (Mohan Charan Majhi) سروزیر ایالت اودیسا.
- تجویر سینگ (Tejveer Singh) دبیر اداره صنایع شیمیایی و پتروشیمی دولت هند.
حضور نمایندگان عالی‌رتبه دولت مرکزی و دولت‌های ایالتی، نشان‌دهنده اهمیت راهبردی صنعت شیمیایی و پتروشیمی در سیاست‌های هند برای توسعه تولید، جذب سرمایه‌گذاری و گسترش فعالیت‌های صنعتی بود.
جگت پراکاش نادا در سخنرانی خود بر اقدامات دولت برای ایجاد محیطی مساعد برای توسعه صنعت شیمیایی تأکید کرد. وی با اشاره به اهمیت برخورداری هند از صنعتی رقابت‌پذیر در این حوزه، آن را یکی از مؤلفه‌های ضروری تحقق هدف تبدیل‌شدن این کشور به یک کشور توسعه یافته تا سال ۲۰۴۷ دانست. وی همچنین دسترسی به بنادر، راه‌آهن، فرودگاه‌ها و شبکه جاده‌ای، در کنار ایجاد زنجیره‌های ارزش یکپارچه صنعتی، را از عوامل مهم توسعه قطب‌های رقابتی تولید مواد شیمیایی برشمرد.
وزیر مواد شیمیایی و کودهای شیمیایی همچنین ابتکار موسوم به «بهاویا رَسایان» (BHAVYA Rasayan) را اقدامی‌بالقوه تحول‌آفرین برای این بخش توصیف کرد، ابتکاری که بر اساس اعلام دولت، توسعه سه شهرک تخصصی شیمیایی را در چارچوب برنامه اعلام‌شده دنبال می‌کند.
پیام نارندرا مودی نخست‌وزیر هند به این رویداد نیز بر ظرفیت اصلاحات در زمینه تسهیل فضای کسب‌وکار و گسترش شبکه توافق‌نامه‌های تجارت آزاد هند برای ایجاد فرصت‌های جدید سرمایه‌گذاری و بهبود دسترسی به بازارهای بین‌المللی تأکید داشت. وی ابراز امیدواری کرد که تولیدکنندگان هندی مواد شیمیایی از این فرصت‌ها برای تقویت حضور خود در زنجیره‌های تأمین جهانی بهره گیرند.
۴. ابعاد نمایشگاه و مشارکت بین‌المللی
نمایشگاه «ایندیا کم ۲۰۲۶» به‌عنوان بستری بین‌المللی برای تعاملات تجاری بنگاه‌به‌بنگاه (B2B)، با هدف برقراری ارتباط میان صنعت شیمیایی هند و خریداران جهانی، سرمایه‌گذاران، تولیدکنندگان، مراکز پژوهشی و عرضه‌کنندگان فناوری طراحی شده بود.
بر اساس اطلاعات اعلام‌شده از سوی برگزارکنندگان و دولت هند، شاخص‌های اصلی مشارکت در این رویداد به شرح زیر بود:
- بیش از ۲۰۰ شرکت‌کننده و غرفه‌دار هندی و بین‌المللی
- بیش از ۸ هزار بازدیدکننده تجاری پیش‌بینی‌شده
- بیش از ۵۰ مدیر ارشد اجرایی از شرکت‌های معتبر هندی و بین‌المللی
- بیش از ۱۰۰ کشور هدف در برنامه مشارکت بین‌المللی اعلام‌شده
این ارقام بر اساس اطلاعیه پیش از برگزاری رویداد اعلام شده یا در قالب اهداف مشارکت مطرح بوده‌اند، ازاین‌رو نباید آن‌ها را آمار نهایی و مستقلاً تأییدشده حضور شرکت‌کنندگان تلقی کرد.
برنامه توسعه مشارکت بین‌المللی، کشورهایی از جمله ژاپن، ایالات متحده آمریکا، کانادا، بریتانیا، کشورهای اتحادیه اروپا، کشورهای آمریکای لاتین، جمهوری کره و اعضای اتحادیه کشورهای جنوب شرق آسیا(آسه‌آن) را دربر می‌گرفت. همچنین پیش‌بینی شده بود هیئت‌هایی از خریداران خارجی از کشورهای مشترک‌المنافع مستقل، خاورمیانه، جنوب آسیا و جنوب شرق آسیا در این رویداد حضور یابند.
حضور خریداران و نمایندگان صنایع خارجی با هدف تسهیل مذاکرات تجاری، شناسایی تأمین‌کنندگان، بررسی بازارهای جدید و ایجاد مشارکت‌های فرامرزی در حوزه تولید مواد شیمیایی و فناوری‌های مرتبط دنبال می‌شد.
۴ـ۱. ژاپن به‌عنوان کشور شریک
انتخاب ژاپن به‌عنوان کشور شریک از ویژگی‌های برجسته چهاردهمین دوره نمایشگاه بود. این مشارکت بر ظرفیت گسترش همکاری‌های اقتصادی و صنعتی هند و ژاپن به ویژه در حوزه‌های مواد شیمیایی، پتروشیمی، مواد پیشرفته، فناوری‌های تولید و سرمایه‌گذاری تأکید داشت.
برای شرکت‌های هندی تعامل با بنگاه‌های ژاپنی می‌تواند زمینه‌ساز همکاری‌های فنی، بهبود فرایندهای تولید، ارتقای نظام‌های مدیریت کیفیت و ورود به شبکه‌های بین‌المللی تولید باشد. در مقابل، بازار رو به گسترش هند و زیرساخت‌های صنعتی این کشور نیز فرصت‌هایی برای سرمایه‌گذاری، تأمین مواد اولیه و توسعه همکاری‌های تجاری بلندمدت در اختیار شرکت‌های ژاپنی قرار می‌دهد.
بااین‌حال این موارد فرصت‌های راهبردی ناشی از مشارکت دو کشور محسوب می‌شوند و اطلاعیه‌های عمومی‌بررسی‌شده، فهرست جامع و تأییدشده‌ای از توافق‌نامه‌های امضاشده یا سرمایه‌گذاری‌های نهایی‌شده مشخصاً در جریان نمایشگاه ارائه نمی‌کنند.
۴ـ۲. مشارکت ایالت‌های هند
هفت ایالت به‌عنوان ایالت‌های شریک نمایشگاه معرفی شدند: ماهاراشترا، گجرات، اودیسا، مادیا پرادش، بیهار، آندرا پرادش، اوتار پرادش. این ایالت‌ها فرصت داشتند ظرفیت‌های صنعتی، زیرساخت‌ها، سیاست‌های جذب سرمایه‌گذاری و فرصت‌های موجود در حوزه صنایع شیمیایی و پتروشیمی خود را معرفی کنند. برنامه گسترده‌تر نمایشگاه همچنین به قطب‌های صنعتی شیمیایی و مناطق سرمایه‌گذاری در صنایع نفت، شیمیایی و پتروشیمی موسوم به PCPIR در ایالت‌هایی از جمله تامیل نادو و راجستان توجه داشت.
مشارکت دولت‌های ایالتی از آن جهت اهمیت داشت که تصمیم‌گیری سرمایه‌گذاران در صنعت شیمیایی تنها به سیاست‌های دولت مرکزی وابسته نیست، بلکه عواملی نظیر دسترسی به زمین، زیرساخت‌های صنعتی، تأمین انرژی و آب، امکانات لجستیکی، مجوزهای زیست‌محیطی و کارآمدی دستگاه‌های اجرایی ایالتی نیز در این تصمیم‌ها نقش تعیین‌کننده ای دارند.
۵. بخش‌های اصلی نمایشگاه و فناوری‌های ارائه‌شده
نمایشگاه «ایندیا کم ۲۰۲۶» طیف گسترده‌ای از محصولات، فناوری‌های صنعتی، تجهیزات و خدمات مرتبط با زنجیره ارزش صنایع شیمیایی و پتروشیمی را پوشش می‌داد. بر اساس اطلاعیه رسمی، سه محور اصلی آن عبارت بودند از: مواد شیمیایی، محصولات پتروشیمی و ماشین‌آلات و تجهیزات واحدهای فرایندی.
۵ـ۱. مواد شیمیایی و مواد شیمیایی تخصصی
- این بخش شامل مواد شیمیایی پایه و خالص، مواد شیمیایی تخصصی، محصولات شیمیایی کشاورزی، کودها، رنگ‌ها و رنگ‌دانه‌ها، مواد مؤثره دارویی، مواد شیمیایی تصفیه آب، مواد شیمیایی ساختمانی و محصولات شیمیایی سبز و پایدار بود.
- مواد شیمیایی تخصصی و با عملکرد بالا، به‌ویژه برای صنایعی که به ترکیبات دقیق و نهاده‌های با ارزش افزوده بالا نیاز دارند، از جمله داروسازی، صنایع الکترونیک، خودروسازی، کشاورزی و زیرساخت، اهمیت فزاینده‌ای دارند.
۵ـ۲. پتروشیمی، پلیمرها و مواد پیشرفته
- این بخش، پلیمرها، پلاستیک‌های مهندسی، الفین‌ها، الیاف مصنوعی، الاستومرها، مواد آروماتیک و مشتقات آن‌ها، پلیمرهای تخصصی، پلاستیک‌های عملکردی و مواد مرکب را دربر می‌گرفت.
- پتروشیمی‌های زیست‌پایه و محصولات بازیافتی نیز در دامنه موضوعی اعلام‌شده قرار داشتند که نشان‌دهنده اهمیت فزاینده بهره‌وری منابع و استفاده از خوراک‌های جایگزین است.
- این مواد در صنایع پایین‌دستی از جمله بسته‌بندی، ساختمان، حمل‌ونقل، خودروسازی، هوافضا و الکترونیک کاربرد دارند.
۵ـ۳. ماشین‌آلات واحدهای فرایندی و تجهیزات صنعتی
- این بخش شامل تجهیزات فرایندی، خدمات مهندسی و اجرای پروژه، سامانه‌های فیلتراسیون و جداسازی، تجهیزات آزمایشگاهی، ابزارهای اندازه‌گیری و تحلیل، فناوری‌های زیست‌محیطی و کنترل آلودگی و سامانه‌های اتوماسیون صنعتی بود.
- این حوزه برای تولیدکنندگانی اهمیت دارد که قصد احداث واحدهای جدید، نوسازی کارخانه‌های موجود، ارتقای بهره‌وری تولید و افزایش قابلیت اطمینان فرایندهای صنعتی را دارند.
۵ـ۴. دیجیتالی‌سازی، اتوماسیون و تولید هوشمند
- در دامنه موضوعی اعلام‌شده برای نمایشگاه، فناوری‌هایی نظیر رباتیک، راهکارهای مبتنی بر هوش مصنوعی، دیجیتالی‌سازی و تولید هوشمند نیز قرار داشتند.
- این فناوری‌ها می‌توانند به نگهداری پیش‌بینانه تجهیزات، بهینه‌سازی فرایندها، کنترل کیفیت، پایش عملیات و استفاده کارآمدتر از انرژی و مواد اولیه کمک کنند.
۵ـ۵. شیمی سبز و اقتصاد چرخشی
- دامنه اعلام‌شده نمایشگاه شامل مواد شیمیایی پایدار، محصولات زیست‌پایه، بازیافت، پلیمرهای زیست‌تخریب‌پذیر و راهکارهای مرتبط با محیط زیست، مسئولیت اجتماعی و حکمرانی شرکتی (ESG) بود.
- این حوزه بیانگر ضرورت ایجاد توازن میان رشد تولید صنعتی و حفظ منابع، کاهش پسماند، کنترل آلودگی و رعایت الزامات زیست‌محیطی روزافزون است.
۶. فرصت‌های سرمایه‌گذاری و همکاری‌های تجاری
جذب سرمایه‌گذاری یکی از اهداف محوری «ایندیا کم ۲۰۲۶» بود. این رویداد با هدف برقراری ارتباط میان سرمایه‌گذاران بالقوه، تولیدکنندگان، تأمین‌کنندگان، دولت‌های ایالتی و توسعه‌دهندگان زیرساخت‌های صنعتی برگزار شد. بر اساس برنامه رسمی، حوزه‌های زیر از مهم‌ترین زمینه‌های بالقوه توسعه فعالیت‌های تجاری محسوب می‌شدند.
|
حوزه فرصت
|
کاربردهای بالقوه تجاری
|
|
سرمایه‌گذاری مشترک و مشارکت راهبردی
|
ایجاد یا توسعه واحدهای تولید مواد شیمیایی و پتروشیمی
|
|
انتقال فناوری
|
دستیابی به فرایندهای پیشرفته تولید، تجهیزات و دانش فنی
|
|
تحقیق و تولید قراردادی
|
توسعه فرمولاسیون، اجرای پژوهش و تولید برای مشتریان خارجی
|
|
سنتز سفارشی
|
تولید ترکیبات شیمیایی تخصصی برای صنایع دارویی، کشاورزی و صنعتی
|
|
شهرک‌های شیمیایی و مناطق PCPIR
|
احداث واحدهای تولیدی در خوشه‌های صنعتی برنامه‌ریزی‌شده
|
|
تأمین جهانی از هند
|
برقراری ارتباط میان خریداران بین‌المللی و تولیدکنندگان و تأمین‌کنندگان هندی
|
|
مواد پیشرفته
|
توسعه پلیمرهای تخصصی، نانومواد، مواد مرکب و مواد مورد استفاده در صنایع الکترونیک و نیمه‌رسانا
|
|
همکاری با شرکت‌های نوپا و مراکز پژوهشی
|
تجاری‌سازی نوآوری‌ها و ایجاد ارتباط میان دانشگاه‌ها، پژوهشگران و مصرف‌کنندگان صنعتی
|
|
بازیافت و اقتصاد چرخشی
|
توسعه کسب‌وکارهای بازیابی، استفاده مجدد، بازیافت و تأمین خوراک پایدار
|
|
خدمات صنعتی و لجستیکی
|
ارائه خدمات مهندسی، آزمایش، ایمنی، انطباق با مقررات، انبارداری و زنجیره تأمین
|
فرصت‌های بالقوه برای تولیدکنندگان هندی
حضور در نمایشگاهی با ابعاد بین‌المللی می‌تواند به شرکت‌های هندی در شناسایی مشتریان جدید، ارزیابی فناوری‌ها، بررسی نیازهای بازار و ایجاد ارتباط با شرکای خارجی کمک کند. همچنین این رویداد بستری برای معرفی توانمندی‌های تولیدکنندگان در حوزه مواد شیمیایی تخصصی، فناوری‌های فرایندی و محصولات با ارزش افزوده بالاتر فراهم می‌کرد.
برای بنگاه‌های کوچک و متوسط نیز فرصت‌هایی در زمینه تأمین قطعات و خدمات صنعتی برای تولیدکنندگان بزرگ، تولید قراردادی، ورود به بازارهای صادراتی و همکاری با مراکز تحقیقاتی قابل تصور است.
بااین‌حال، باید میان فرصت‌های مطرح‌شده و نتایج تجاری تحقق‌یافته تفاوت قائل شد. اطلاعیه‌های رسمی‌بررسی‌شده، اهداف نمایشگاه و برنامه‌های تعامل تجاری را تشریح می‌کنند، اما آمار تجمیعی و تأییدشده‌ای از قراردادها، تعهدات سرمایه‌گذاری یا سرمایه‌گذاری‌های مشترک نهایی‌شده طی این سه روز ارائه نمی‌دهند.
۷. سیاست‌های دولت و ابتکار «بهاویا رَسایان»
- سیاست‌گذاری دولتی یکی از محورهای اصلی برنامه افتتاحیه بود. مباحث مطرح‌شده بر نقش محیط مساعد مقرراتی، توسعه زیرساخت‌ها، ایجاد خوشه‌های صنعتی و مشوق‌های سرمایه‌گذاری در ارتقای رقابت‌پذیری هند تأکید داشت.
- ابتکار «بهاویا رَسایان» به‌عنوان یکی از اقدامات مهم برای توسعه سه شهرک تخصصی شیمیایی معرفی شد. بر اساس اعلام دولت، این رویکرد بر ایجاد زنجیره‌های ارزش یکپارچه و اتصال شهرک‌ها به بنادر، شبکه راه‌آهن، فرودگاه‌ها و جاده‌ها تأکید دارد.
- توسعه شهرک‌های تخصصی شیمیایی، در صورت اجرای مؤثر، می‌تواند به رفع بخشی از چالش‌های ساختاری این صنعت کمک کند:
- یکپارچه‌سازی زیرساخت‌ها: تأمین مشترک خدمات و امکانات لجستیکی می‌تواند از تکرار سرمایه‌گذاری‌های مشابه بکاهد.
- توسعه خوشه‌های صنعتی: نزدیکی تأمین‌کنندگان مواد اولیه، تولیدکنندگان مواد شیمیایی و صنایع پایین‌دستی می‌تواند هماهنگی زنجیره تأمین را بهبود بخشد.
- تسهیل سرمایه‌گذاری: ایجاد مناطق صنعتی با ضوابط مشخص می‌تواند ارزیابی محل اجرای پروژه و الزامات سرمایه‌گذاری را برای متقاضیان آسان‌تر کند.
- فناوری و ایمنی: زیرساخت‌های برنامه‌ریزی‌شده می‌توانند زمینه استقرار استانداردهای مشترک، سامانه‌های پایش و خدمات تخصصی صنعتی را فراهم کنند.
- توسعه صنایع پایین‌دستی: تقویت پیوند میان تولید مواد شیمیایی پایه و صنایع پایین‌دستی می‌تواند به افزایش ارزش افزوده داخلی کمک کند.
اثربخشی نهایی این ابتکار به نحوه اجرا، تأمین مالی، هماهنگی میان دولت‌های مرکزی و ایالتی، توسعه زیرساخت‌ها، فرایندهای مقرراتی و توانایی جذب پروژه‌های دارای توجیه اقتصادی بستگی خواهد داشت. بنابراین، اعلام این برنامه به‌تنهایی به معنای تکمیل یا بهره‌برداری از هر سه شهرک نیست.
نقش دولت‌های ایالتی
سروزیران ایالت‌های ماهاراشترا، مادیا پرادش و اودیسا در جریان رویداد، فرصت‌های سرمایه‌گذاری در ایالت‌های خود را معرفی کردند. آنپریا پاتل، وزیر مشاور دولت مرکزی نیز بر ضرورت همکاری میان فعالان صنعتی و دولت‌های ایالتی برای بهره‌گیری از مشوق‌ها و فرصت‌های موجود تأکید کرد.
توجه به نقش ایالت‌ها نشان‌دهنده اهمیت هماهنگی در اجرای سیاست‌های صنعتی است. پروژه‌های تولید مواد شیمیایی معمولاً به سرمایه‌گذاری بلندمدت و دسترسی مطمئن به زمین، انرژی، آب، حمل‌ونقل، نیروی کار ماهر و حمایت‌های مقرراتی نیاز دارند.
۸. جایگاه ماهاراشترا و اهمیت صنعتی آن
انتخاب بمبئی به‌عنوان محل برگزاری نمایشگاه، جایگاه ایالت ماهاراشترا را به‌عنوان یکی از مراکز مهم صنایع شیمیایی، پتروشیمی، داروسازی و تولیدات صنعتی هند برجسته کرد. مشارکت این ایالت همچنین فرصتی برای معرفی توانمندی‌های صنعتی آن به سرمایه‌گذاران داخلی و بین‌المللی فراهم آورد.
دِوِندرا فادناویس، سروزیر ماهاراشترا، در سخنرانی مراسم افتتاحیه بر اهمیت صنعت شیمیایی در اقتصاد این ایالت تأکید کرد و اظهار داشت که این بخش حدود ۳۰۰ هزار نفر را به کار گرفته است. وی همچنین به تلاش‌های دولت ایالتی برای تدوین و اجرای سیاستی آینده‌نگر و سرمایه‌گذاری‌محور با تمرکز بر بهبود فضای کسب‌وکار اشاره کرد.
مشارکت ماهاراشترا را می‌توان از چند منظر بررسی کرد:
- توسعه صنعتی: تقویت خوشه‌های موجود صنایع شیمیایی و پتروشیمی و تشویق توسعه صنایع پایین‌دستی.
- جذب سرمایه‌گذاری: جذب سرمایه داخلی و خارجی برای احداث واحدهای جدید، نوسازی کارخانه‌ها و توسعه تولیدات پیشرفته.
- ایجاد اشتغال: گسترش فرصت‌های شغلی تخصصی و فنی در حوزه‌های مهندسی، پژوهش، لجستیک و خدمات صنعتی.
- پذیرش فناوری: تشویق استفاده از تجهیزات پیشرفته فرایندی، اتوماسیون و روش‌های کارآمد تولید.
- توسعه صادرات: تسهیل دسترسی تولیدکنندگان به خریداران خارجی و زنجیره‌های تأمین بین‌المللی.
- این رویداد همچنین فرصتی برای ماهاراشترا فراهم کرد تا با سرمایه‌گذاران بالقوه تعامل کند و مزیت‌های خود را در مقایسه با سایر ایالت‌های مشارکت‌کننده، به‌ویژه گجرات، اودیسا، مادیا پرادش و آندرا پرادش، معرفی نماید.
- بااین‌حال، اطلاعات عمومی‌بررسی‌شده، تفکیک جامع و مستندی از تعهدات سرمایه‌گذاری یا پروژه‌های جدیدی که مشخصاً طی نمایشگاه برای ماهاراشترا به دست آمده باشد، ارائه نمی‌کند.
۹. پژوهش، نوآوری و توسعه مهارت‌ها
یکی از بخش‌های قابل توجه چهاردهمین دوره نمایشگاه، ابتکار «چالش نوآوری جوانان ایندیا کم» (India Chem Youth Innovation Challenge) بود که با هدف جلب مشارکت نوآوران جوان، دانشجویان و کارآفرینان نوپا در پاسخ‌گویی به نیازهای در حال تحول صنعت شیمیایی و پتروشیمی معرفی شد.
این ابتکار با هدف تشویق راهکارهای پژوهش‌محور، نوآورانه و کاربردی برای رفع چالش‌های صنعتی طراحی شده بود. معرفی آن بیانگر اهمیت پیوند میان پژوهش دانشگاهی، کارآفرینی و نیازهای عملیاتی تولیدکنندگان مواد شیمیایی است.
برنامه گسترده‌تر نوآوری در این صنعت، حوزه‌های زیر را دربر می‌گیرد:
- توسعه مواد شیمیایی تخصصی و مواد با عملکرد بالا.
- بهینه‌سازی فرایندهای شیمیایی و فناوری‌های تولید.
- توسعه خوراک‌های پایدار و محصولات شیمیایی زیست‌پایه.
- کاربردهای اتوماسیون صنعتی و هوش مصنوعی.
- پیشگیری از آلودگی، بازیافت و بهره‌وری منابع.
- ارتقای ظرفیت‌های آزمایشگاهی، تحلیلی و تضمین کیفیت.
همکاری میان صنعت، دانشگاه‌ها، مؤسسات پژوهشی و شرکت‌های نوپا می‌تواند به تسریع انتقال دستاوردهای آزمایشگاهی به مرحله تولید تجاری کمک کند. بااین‌حال ارزیابی میزان موفقیت این چالش در ایجاد نوآوری‌های تجاری مشخص یا تأمین مالی پروژه‌ها مستلزم دریافت اطلاعات تکمیلی از برگزارکنندگان است.
۱۰. پایداری زیست‌محیطی و حرکت به‌سوی صنایع شیمیایی سبز
پایداری زیست‌محیطی از جمله محورهای مطرح‌شده در دامنه موضوعی نمایشگاه «ایندیا کم ۲۰۲۶» بود. توجه به مواد شیمیایی سبز، مواد زیست‌پایه، محصولات پتروشیمی‌بازیافتی، سامانه‌های کنترل آلودگی و راهکارهای اقتصاد چرخشی از جمله جلوه‌های این رویکرد محسوب می‌شد.
برای صنعت شیمیایی هند، توسعه پایدار دارای ابعاد زیست‌محیطی و اقتصادی توأمان است.
- نخست، استفاده کارآمدتر از انرژی، آب و مواد اولیه می‌تواند هزینه‌های عملیاتی را کاهش دهد و بهره‌وری منابع را افزایش دهد. دوم، فناوری‌های بازیافت و بازیابی می‌توانند از طریق تبدیل پسماندها و محصولات جانبی صنعتی به منابع قابل استفاده، فرصت‌های تجاری جدیدی ایجاد کنند. سوم، سرمایه‌گذاری در فرایندهای پاک‌تر و سامانه‌های پایش زیست‌محیطی می‌تواند به تولیدکنندگان در پاسخ‌گویی به الزامات سخت‌گیرانه‌تر بازار، مقررات و زنجیره‌های تأمین کمک کند.
- همکاری‌های بین‌المللی نیز می‌تواند زمینه دسترسی به فناوری‌های پیشرفته و تجارب صنعتی موفق در این حوزه را فراهم سازد. شرکت‌های ژاپنی و دیگر مشارکت‌کنندگان بین‌المللی، با توجه به منافع تجاری و توافق‌های مشخص، می‌توانند از شرکای بالقوه در زمینه تبادل فناوری و توسعه روش‌های تولید پایدار باشند.
- بااین‌حال، باید میان دستورکار زیست‌محیطی نمایشگاه و نتایج قابل اندازه‌گیری آن تفاوت قائل شد. اطلاعات عمومی‌بررسی‌شده آمار تجمیعی و مستندی درباره میزان کاهش انتشار آلاینده‌ها، استفاده از انرژی‌های تجدیدپذیر، بازیابی پسماند یا سایر دستاوردهای زیست‌محیطی منتسب به این رویداد ارائه نمی‌کند.
۱۱. صنعت شیمیایی هند؛ چشم‌انداز رشد و ملاحظات راهبردی
نمایشگاه «ایندیا کم ۲۰۲۶» در شرایطی برگزار شد که هند در تلاش است تولید داخلی را تقویت کرده و سهم خود را در زنجیره‌های ارزش صنعتی جهان افزایش دهد.بر اساس اطلاعیه پیش از برگزاری رویداد، دولت هند این کشور را ششمین تولیدکننده بزرگ مواد شیمیایی در جهان و چهارمین تولیدکننده بزرگ در آسیا معرفی کرده بود. در همان اطلاعیه، ارزش صنعت شیمیایی هند تا سال ۲۰۳۰ حدود ۳۰۰ میلیارد دلار و تا سال ۲۰۴۰ حدود یک تریلیون دلار پیش‌بینی شده بود. نمودار صرفاً مقیاس نسبی پیش‌بینی‌ها را نشان می‌دهد و بیانگر نرخ رشد سالانه یا تحقق قطعی این اهداف نیست.
عوامل زیر از جمله مؤلفه‌های اصلی چشم‌انداز رشد این صنعت به شمار می‌روند:
- -تقاضای داخلی: مواد شیمیایی نهاده‌های ضروری برای کشاورزی، داروسازی، ساختمان، کالاهای مصرفی، خودروسازی، نساجی و صنایع الکترونیک هستند. رشد این بخش‌ها می‌تواند تقاضا برای مواد شیمیایی پایه و تخصصی را افزایش دهد.
- -فرصت‌های صادراتی: ادغام بیشتر در زنجیره‌های تأمین بین‌المللی می‌تواند بازار تولیدکنندگان هندی را گسترش دهد، به‌ویژه در حوزه‌هایی که امکان عرضه محصولات با قیمت رقابتی، کیفیت قابل اتکا و تأمین مستمر وجود دارد.
- -سرمایه‌گذاری در تولید: توسعه خوشه‌های صنعتی، بهبود زیرساخت‌ها و ارائه مشوق‌های سرمایه‌گذاری می‌تواند به افزایش ظرفیت تولید و توسعه صنایع پایین‌دستی کمک کند.
- -مواد پیشرفته: مواد شیمیایی تخصصی، پلاستیک‌های مهندسی، مواد مرکب و سایر مواد با عملکرد بالا، فرصت‌هایی برای حرکت به‌سوی تولیدات با ارزش افزوده بیشتر فراهم می‌کنند.
- -تولید پایدار: فرایندهای پاک‌تر، بازیافت و جایگزین‌های زیست‌پایه می‌توانند ضمن ایجاد بازارهای جدید، به تولیدکنندگان در مدیریت محدودیت‌های زیست‌محیطی و منابع کمک کنند.
تحقق این فرصت‌ها مستلزم سرمایه‌گذاری مستمر، ارتقای فناوری، تربیت نیروی انسانی ماهر، زیرساخت‌های قابل اتکا، رعایت مؤثر الزامات زیست‌محیطی و برخورداری از محیط مقرراتی باثبات است. بنابراین، پیش‌بینی‌های رشد صنعت باید به‌عنوان اهداف راهبردی در نظر گرفته شوند، نه نتایج تضمین‌شده آینده.