گزارش عملکرد صنایع غذایی ارگانیک در اتریش بهمراه بانک اطلاعاتی شرکت های فعال
مواد غذایی ارگانیک یعنی: غذا بهمراه ارزش افزوده . در این راستا اتریش با اختصاص حدود 20 درصد از زمینهای کشاورزی خود به کشت محصولات ارگانیک، در جایگاه دوم و در میان 5 کشور برتر اروپا از نظر سطح زیرکشت محصولات ارگانیک قرار گرفته است. لیختن اشتاین با 30 درصد اول، سوئد با 16 درصد سوم، استونی 15.3درصد چهارم و سوئیس با 12 درصد در جایگاه پنجم قرار دارند.
تنوع کشاورزی در اتریش، باعث گسترش و افزایش کیفیت محصولات غذایی این کشور شده است. عملکرد کشاورزان و شرکت های تولید محصولات غذایی در بخش گوشت و سبزیجات بسیار موفقیت آمیز بوده است. شرایط مناسب تولید و تعهد تولید کنندگان داخلی، بیانگر جایگاه اتریش بعنوان یک منبع متنوع غذایی است.
حجم عملکرد صنایع غذایی ارگانیک جهان از 20 میلیارد دلار در سال 2000 به بیش از 95 میلیارد دلار در سال 2017 رسیده است. اروپا با تجربه رشد 11 درصدی در این رشته، سال گذشته بیش از 33.5 میلیارد یورو محصولات غذایی ارگانیک تولید کرده است (BIOFACH 2018 by IFOAM ) و طی سال یاد شده، این رقم در اتریش با رشد بیش از 12 درصدی، به حدود 2 میلیارد یورو رسیده است.( آژانس بازاریابی اتریش AMA ).
بهمین ترتیب کشاورزی ارگانیک در مناطق وسیعی از جهان در حال رشد است که در حال حاضر بیش از 3 میلیون هکتار در آمریکای شمالی، 11.2 میلیون هکتار در اروپا، 3.2 میلیون هکتار در آسیا، 6.8 میلیون هکتار در آمریکای جنوبی، 12.2 میلیون هکتار اقیانوسیه و 11 میلیون هکتار در آفریقا زیر کشت محصولات متنوع ارگانیک قرار گرفته است.
صنایع غذایی بسیار گسترده است و طیف وسیعی از محصولات را در بر میگیرد. این صنایع امروز بصورت غذای کودک، نوشیدنیها، روغن، گندم، خشکبار، شیرینی، شکلات، قهوه، چای، تخم مرغ، میوه و سبزیجات، مرکبات، عسل، گوشت و محصولات گوشتی، شیر و لبنیات، قارچ، بذر، معجون و نوشیدنیهای نیروزا، تنقلات، ادویه و نمک و ... و همچنین بسیاری از صنایع و تکنول,ژیهای مرتبط را شامل میشود.
محصولات غذایی اتریش به بیش از 180 کشور جهان صادر میشود. بزرگ ترین شرکت نوشابههای نیروزای جهان- رد بول Red Bull اتریشی است که سالانه بیش از 4.6میلیارد یورو فروش دارد. حدود نیمی از بازار نوشابههای انرژی زا در آمریکا از طریق شرکت های اتریشی تامین میشود. اتریش همچنین از شهرت بالایی در تولید انواع شیرینی، مربا و چای سرد دارد.
غذاهای ارگانیک در اتریش
تنوع کشاورزی در اتریش، باعث گسترش و افزایش کیفیت محصولات غذایی این کشور شده است. عملکرد کشاورزان و شرکت های تولید محصولات غذایی در بخش گوشت و سبزیجات بسیار موفقیت آمیز بوده است. شرایط مناسب تولید و تعهد تولید کنندگان داخلی، بیانگر جایگاه اتریش بعنوان یک منبع متنوع غذایی است.
کشاورزی ارگانیک در اتریش
در اتریش 375 هزار گاو، 75 هزار خوک و 1.2 میلیون قطعه مرغ ارگانیک در مزارع بیولوژیک کشور وجود دارد. 10 درصد گندم و محصولات زراعی اتریش از مزارع ارگانیک برداشت میشود.
500 هزار مرغ ارگانیک سالانه بیش از 125 میلیون تخم مرغ ارگانیک و مورد نیاز مصرف کنندگان کشور را تولید میکنند. 19.4 درصد از مزارع کشاورزی ارگانیک، که حدود 12.8 درصد آن مزارع انگور است.
91 هزار گاو شیری در اتریش سالانه بیش از 400 میلیون لیتر شیر تولید میکنند.
حدود 560 شرکت تولید کننده میوه ارگانیک، 1860 هکتار باغ میوه را در اختیار دارند. 23 درصد از باغ های میوه اتریش زیر کشت محصولات ارگانیک قرار دارد. *
*FIBL & IFOAM: Organics International: The World
of Organic Agriculture“,
صنایع غذایی، در جایگاه یکی از مهم ترین صنایع اتریش
صنایع غذایی اتریش با حجم عملکرد بیش از 12 میلیارد یورو در حال رشد است. صنایع غذایی اتریش در بیش از 30 زیرشاخه، یکی از بزرگ ترین خوشههای صنعتی کشور است. صنایع غذایی، نوشیدنیهای غیر الکلی، صنایع گوشت و همچنین پنیر، در میان صنایع با بیشترین حجم عملکرد هستند. این شرکت های دانش محور و با تنوع تولیدات با کیفیت، نقش تعیین کننده ای در صادرات بیش از 60 درصد از محصولات کشاورزی اتریش دارند.
این واقعیت که حدود 20 درصد از زمینهای کشاورزی اتریش به کشاورزی ارگانیک اختصاص یافته به معنای آن است که این کشور بعنوان یکی از کشورهای مطرح اروپاست که یک هکتار از هر 5 هکتار زمین کشاورزی خود را به تولید کشاورزی ارگانیک اختصاص داده است.
توپوگرافی و برجستگیهای جغرافیایی اتریش نیز بیانگر این نکته است که چرا کشاورزی ارگانیک در این کشور رشد یافته است. 70 درصد اتریش را کوهستانهای بلند تشکیل می دهد لذا پیگیری و اجرای کشاورزی سنتی، که نیازمند زمینهای وسیع و مسطح است، عملا مقدور و یا مقرون به صرفه نیست، بهمین دلیل کشاورزی ارگانیک، راهکاری صحیح و اصولی و منطبق با شرایط جغرافیایی اتریش است.
از مجموع 125 هزار کشاورز اتریش، حدود یک ششم یا 21 هزار نفر در کشاورزی ارگانیک مشغول به فعالیت هستند و با تلاش های خود محصولات ارگانیک را روانه بازارهای مصرف کشور میکنند.
پیشینه محصولات زراعی ارگانیک و گسترش آن در اتریش
تولید ارگانیک در اتریش دارای پیشینه ای قوی است. اولین کشاورزی ارگانیک در این کشور بصورت رسمی در دهه 1920 ثبت شده است. از سال 1980 بیش از 400 محصول ارگانیک در دسترس مردم قرار گرفته است.
اولین امواج در ارتباط با اهمیت مصرف محصولات غذایی ارگانیک از اواخر دهه 90 میلادی به راه افتاد، زمانیکه یکی از فروشگاههای زنجیره ای اتریش، محصولات غذایی ارگانیک را در قفسههای خود قرار داد. بدین ترتیب عرضه و تقاضا و ارتباط مصرف کنندگان و تولیدکنندگان محصولات غذایی ارگانیک، بصورت مستقیم برقرار گردید. چند سال بعد نتایج این اقدامالت روشن تر شد و اینک محصولات غذایی ارگانیک، تقریبا در همه فروشگاههای زنجیره ای اتریش دیده میشود.
هنگام پیوستن اتریش به اتحادیه اروپایی در سال 1995، شرایط بطور کلی در ارتباط با تولید محصولات غذایی ارگانیک تغییر یافت و کمک های دولتی به این عرصه بهمراه برخی قوانین و مقررات منطقه ای نیز به این موضوع اضافه گردید.
بعلاوه راه اندازی استاندارد مواد غذایی ارگانیک( آما مارکتینگ AMA)، هماهنگی میان تولید کنندگان محصولات غذایی ارگانیک در کشور را افزایش داد. وظیفه این نهاد، تعیین و معرفی کردن بالاترین کیفیت مواد غذایی ارگانیک برای حمایت از تولیدات ارگانیک و همینطور ارائه اطلاعات به مصرف کنندگان از طریق علامت گذاری کالاها و محصولات غذایی ارگانیکبا نشانهای خاص است.
Agrarmarkt Austria
Dresdner Straße 70
1200 Wien
Telefon: 0043/ (0) /1/33151-0
office@ama.gv.at
رشد تقاضا برای محصولات ارگانیک از داخل و خارج از اتریش
تولید محصولات غذایی ارگانیک در اتریش، از سال های گذشته دارای رشد منظمیبوده است. رشد تقاضا در سال گذشته به بیش از 10 درصد رسیده است. بدین ترتیب رشد تقاضا برای استفاده از محصولات غذایی ارگانیک، روند تجارت را نیز تحت تاثیر قرار داده است. لذا به تناسب، تولید و کشت غلات ارگانیک در کشور افزایش یافته است. شایان ذکر است تقریبا نیمی از محصولات پودری اتریش با کیفیت ارگانیک تولید میشود.
شرکت های کوچک و بزرگ، بخوبی به ظرفیت مواد غذایی ارگانیک پی برده اند و همزمان به تلاش های خود برای تمرکز فعالیت های مرتبط با تولیدات مواد غذایی ارگانیک افزوده اند. چنین تحولی حتی در سایر شاخههای تولیدی نیز دیده میشود.
مواد غذایی ارگانیک یعنی: غذا بهمراه ارزش افزوده
کشاورزی ارگانیک اتریش بدلیل تولیدات محصولات غذایی ارگانیک و با کیفیت در جایگاه بسیار بالایی قرار دارد. بعلاوه این بخش، خدمات فراوانی را برای همه آحاد جامعه ارائه می نماید.
بدلیل ضرورت رعایت الزامات مرتبط با محیط زیست سالم، کشاورزی ارگانیک متعهد به استفاده کمتر از آب، حفاظت از هوای سالم و حتی خاک است. کشت ارگانیک از محیط زیست و گیاهان و جانوران حمایت و حفاظت میکند.
نکته: بمنظور تولید یک کیلو گرم نان، کشاورزان ارگانیک از 2.3 متر مربع زمین برای کشت گندم استفاده میکنند. بنا بر این با خرید یک کیلو گرم نان ارگانیک، بیش از 2 متر مربع از زمین کشاورزی، بدون نیاز به استفاده از انواع کود ها و مواد شیمیایی زیر کشت خواهد رفت. در عوض از این طریق، حشرات و پرندگانی تولید میشوند که برای برقراری تعادل زیست محیطی بسیار ارزشمند هستند.
گوشت و شیر ارگانیک
بطور کلی، حیوانات باید درفضای باز قرار گرفته و آزادانه تحرک داشته باشند و با محصولات غذایی ارگانیک تغذیه گردند. این نکات، اساس دامپروری ارگانیک است. تقاضا کنندگان مواد غذایی ارگانیک، علاقمند به طعم و مزه این محصولات هستند.
نکته: با خرید یک لیتر شیر ارگانیک، مصرف کنندگان، استفاده از 3 متر مربع چمنزار برای کشت ارگانیک، که نیاز به مصرف آب کمتری دارد را تضمین میکنند. لذا چنانچه همه جمعیت 8.7 میلیون نفری اتریش بطور مرتب از شیر ارگانیک استفاده نمایند، سالانه بیش از 94 میلیارد لیتر آب صرفه جویی میشود.
غلات ارگانیک
کشاورزان اتریش به جای استفاده از کود و مواد شیمیایی، حفاظت از زمینهای زراعی را در دستور کار خود قرار داده اند و از ارگانیزم های مفید و سودمند برای غذا و خاک استفاده میکنند. لذا در کشاورزی ارگانیک، مراحل مختلف تولید و انبارداری از یکدیگر تفکیک شده و بطور مرتب تحت کنترل و بازرسی قرار میگیرد.
میوه و سبزیجات ارگانیک
برای تولید میوهها و انواع سبزیجات ارگانیک، صرفا از کودهای طبیعی و گیاهی استفاده میشود. بهمین دلیل این محصولات دارا ی مزههای بیشتر و ماندگاری بالاتری هستند.
محصولات ارگانیک، (سالم، طبیعی و خوشمزه)
مصرف کنندگان بخوبی مزه، طبیعی بودن و سالم بودن محصولات غذایی ارگانیک را درک میکنند. بررسی مشترک اداره کنترل مواد غذایی اتریش(AMA ) و انجمن تحقیقات مصرف کننده هم بر این نکته تاکید دارد که محصولات غذایی ارگانیک، سالم تر، خوشمزه تر و طبیعی تر هستند. مهم ترین انگیزه مردم برای استفاده از محصولات ارگانیک، اهمیت و ضرورت استفاده از غذای سالم است. همچنین در این بررسی مردم به مشخص بودن معیارهای تولید، عدم استفاده از کودهای شیمیایی و روشن بودن ریشه تولید، بعنوان مزایای محصولات غذایی ارگانیک اشاره کرده اند. یک دهم از پاسخ دهندگان به مزه متفاوت محصولات غذایی ارگانیک اشاره کرده اند.
همچنین بیش از نیمی از پرسش شوندگان اتریش گفته اند که محصولات غذایی ارگانیک بیشتری در مقایسه با 5 سال قبل خریداری میکنند. یک سوم از پرسش شوندگان هم گفته اند بطور مرتب از محصولات ارگانیک خرید می نمایند. یک چهارم از پرسش شوندگان نیز توجه به سبک زندگی را در خرید محصولات غذایی ارگانیک موثر ارزیابی نموده اند.
نشان کیفیت و علامت گذاری محصولات ارگانیک، جهت گیری را مشخص میکند.
مصرف کنندگان محصولات غذایی ارگانیک، توجه زیادی به کیفیت تولید و تولیدکنندگان دارند. توضیحات و نشانههای مندرج بر روی کالاهای ارگانیک، سهم عمده ای در ایجاد آرامش و تمایل به خرید در مصرف کننده محصولات غذایی ارگانیک دارد. مصرف کنندگان این محصولات به این نکته که از طریق خرید محصولات ارگانیک، به حفظ و توسعه کشاورزی ارگانیک کمک میکنند، واقف هستند.
صادرات محصولات کشاورزی ارگانیک
با وجود دشواریهای اقتصادی سال های گذشته، صنایع کشاورزی اتریش، عملکرد خوبی در صادرات محصولات کشاورزی و غذایی داشته است. میوههای تولید اتریش بدلیل بهره مندی از مزایایی چون طعم و مزه طبیعی، مورد توجه بسیاری از کشورها قرار دارد و بعلاوه تداوم نظارت و کیفیت بالا، از جمله مشخصههای صنایع غذایی و محصولات تولیدی اتریش است.
صادرات محصولات غذایی و کشاورزی اتریش از زمان پیوستن به اتحادیه اروپایی در سال 1995، بیش از 5 برابر شده است. با اینحال توازن و تعادل تجاری بین میزان صادرات و واردات اتریش کماکان محفوظ مانده است. حدود 13 میلیارد یورو واردات و 12 میلیارد یورو صادرات محصولات غذایی اتریش است. کشورهای آلمان و ایتالیا بزرگ ترین مصرف کنندگان محصولات کشاورزی و غذایی اتریش هستند. بیش از یک سوم محصولات کشاورزی اتریش به آلمان صادر میشود. همچنین صادرات این محصولات به کشورهای اسکاندیناوی، افتا و ایالات متحده در حال افزایش است. در مجموع دو سوم کل تولیدات غذایی اتریش صادر میشود.
تولید گوشت، لبنیات و نوشیدنی
مهم ترین شاخهها در صادرات مواد غذایی اتریش، گوشت، شیر و لبنیات، خصوصا پنیر و انواع نوشیدنیهاست. میوه و سبزیجات هم عمدتا بصورت تازه صادر میشود. مزارع کوهستانی تولید پنیر، ویژگی خاصی به تولیدات و محصولات این صنعت مهم داده است.
طعم، مزه و کیفیت بالا، از ویژگیهای محصولات غذایی اتریش است
مشتریان مواد غذایی اتریش، همواره به کیفیت بالا و طبیعی بودن محصولات غذایی اتریش اذعان دارند. چنین ویژگی ای از طریق توجه به محصولات غذایی ارگانیک حاصل شده است.
علامت گذاری محصولات غذایی ارگانیک و معانی آن
مصرف محصولات غذایی ارگانیک، بتدریج در حال گسترش بوده و علاقمندان بیشتری را جذب می نماید. اما مصرف کننده چگونه میتواند محصولات غذایی ارگانیک را در فروشگاههای تشخیص دهد؟
بطور کلی در اتریش دو دسته نشانها( لیبل) های محصولات غذایی ارگانیک وجود دارند که عبارتند از نشانهای مستقل و نشانهای خصوصی.
- نشانهای( لیبل) مستقل برای محصولات ارگانیک
این نشانهها که توسط دولت و موسسات مجاز ارائه شده میتواند توسط تولیدکنندگان استفاده شود. ضمنا استفاده از لیبل سبز اتحادیه اروپایی برای تمامیتولید کنندگان محصولات غذایی ارگانیک اجباری است.
بدین ترتیب محصولات غذایی ارگانیک که از کیفیت بالاتری برخوردارند، ازلیبل (AMA ) استفاده میکنند. بعلاوه لوگوی یک موسسه، شعبه یا شاخه تولید کننده برند اصلی، سازمان کنترل کننده کالای ارگانیک و بسیاری نهادهای دیگر ممکن است بر روی بسته بندی مواد غذایی ارگانیک قابل مشاهده باشد.
لیبل محصولات ارگانیک اتحادیه اروپایی
لوگوی سبز اتحادیه اروپایی برای محصولات غذایی ارگانیک، یک ضابطه مشترک است که برای تمامیکشورهای عضو ارائه شده و تحت عنوان EC 834/2007 و NR.889/2008 ثبت گردیده است. کشاورزان، تولیدکنندگان، شرکت های زنجیره ای و واردکنندگان باید الزامات اتحادیه اروپایی در خصوص استفاده از لیبل سبز ارگانیک این اتحادیه را کاملا رعایت نمایند. شرکت ها حد اقل سالانه یکبار مورد بازرسی قرار میگیرند که از تداوم رعایت مقررات اطمینان حاصل شود.
لیبل قرمز BIO AMA
دستور العمل های لیبل آما AMA ( آژانس بازاریابی اتریش)، مطابق با مقررات اتحادیه اروپایی است. بعلاوه این لیبل دلالت بر کیفیت بالای محصول تولید شده ارگانیک دارد. معنای این لیبل آن است که صد در صد مواد لازم برای تهیه محصول، ریشه ارگانیک دارد. همچنین نهایت کاهش استفاده از انواع افزودنیها و طبیعی بودن محصول با این لیبل تضمین میگردد.
لیبل ساه و سفید آما AMA
لیبل سیاه و سفید آما، ارگانیک بودن محصول غذایی تولیدی را بدون مشخص نمودن منبع تهیه شده تایید می نماید. یعنی این لیبل محل تولید کالای ارگانیک و ریشه مواد خام مصرف شده برای تولید این محصول را آنچنانکه در لیبل بیو قرمز رنگ آما وجود دارد، توضیح نمی دهد.
بطور کلی اطلاعاتی که در لیبل بیو آما مورد تاکید قرار میگیرد عبارتند از:
- ترکیبات این کالا صد در صد ارگانیک است.
- کیفیت بالای ارگانیک دارد.
- از ّ مراحل تولید خوب ّ Good Manufacturing Process رد شده است.
- حداکثر کاهش استفاده از مواد مکمل و افزودنی رعایت شده است..
- امکان جستجوی ریشه کالا وجود دارد.
- از مواد نگهدارنده استفاده نشده است.
- تحت نظارت ها و کنترل های مستقل قرار گرفته است.
- نشانهای (لیبل) خصوصی برای محصولات ارگانیک
علاوه بر لیبل های مستقل مانند آما، تعداد زیادی لیبل های خصوصی نیز در اتریش وجود دارد. برای مثال برخی از فروشگاههای زنجیره ای ممکن است از لیبل های ارگانیک خاص خود استفاده نمایند.
این لیبل ها ممکن است در بسته بندی محصولات ارگانیک، اطلاعاتی را مبنی بر مطابقت محصولات با نرم هایی غیر از استانداردهای اتحادیه اروپایی اشاره نمایند. مهم ترین لیبل های خصوصی که در اتریش استفاده میشوند نشانهای Demeter و Bio Austria میباشد.
لیبل دیمیتر Demeter
این لیبل از سال 1924، تنها منبع نشان دادن محصولات ارگانیک در جهان بوده که نحوه رعایت استانداردهای بین المللی در ارتباط با محصولات غذایی ارگانیک را به مصرف کنندگان معرفی کرده است.
لیبل بیو آستریا Bio Austria
این لیبل، نشان انجمن کشاورزان ارگانیک اتریش است. بیوآستریا دستورالعمل های خاص خود را در تولید و لیبل گذاری محصولات ارگانیک داراست. استانداردهای بیوآستریا طی سه دهه گذشته، پیشرفت های کمی و کیفی فراوانی را شاهد بوده است.
تولیدکنندگانی که از این لیبل استفاده میکنند، موافقت خود را با کنترل های منظم اعلام کرده اند. این کنترل ها از منشاء تولید تا انبارداری و مراحل تولید ادامه می یابد.
بر این اساس میتوان ادعا کرد که کنترل های بیو آستریا به مراتب فراتر از دستورالعمل های کلی اتحادیه اروپایی است. هم کشاورزان و هم تولید کنندگان در قالب نظارت های محکم بیوآستریا قرار میگیرند. لذا بیو آستریا نماینده استاندارد بالا و امنیت کالای تولیدی است.
لیبل استاندارد بیو آستریا، تضمین کننده سلامت هر نوع کالایی است که از این نشان استفاده کرده است. بعلاوه در قالب فهرست سفید (White Paper )، بیوآستریا الزامات شدیدی نیز در ارتباط با استفاده از انواع مکمل ها در تولید محصولات غذایی ارگانیک دارد.
امکان تداوم رهگیری مراحل تولید و کیفیت بالای محصولات، پیش شرط استفاده از لیبل بیوآستریا است. الزامات تعیین شده مرتبا از سوی نهادهای مستقل و سیستم های کنترل کننده و هماهنگ، مورد نظارت و بازبینی قرار میگیرد. بمنظور تضمین و تامین رعایت استانداردهای فراگیر و جامع بیوآستریا، تمامی مراحل چرخه تولید، بطور منظم تحت کنترل و نظارت قرار میگیرد.
بمنظور شناخت و استفاده بهتر از کلیه موارد مرتبط با صنایع و تولیدات کشاورزی اتریش، در بانک اطلاعاتی ذیل، به ترتیب اسامی، نشانی و حوزه فعالیت الف- شرکت های تولیدکننده محصولات ارگانیک ب- ساختارها و مراکز دولتی و انجمنهای کشاورزی و ج- سایر تولیدکنندگان مواد غذایی اتریش ذکر گردیده است.